Geri Dön

The time of modern: Space, architecture and time management in Early Republican Turkey

Modernin zamanı: Erken Cumhuriyet Türkiye'sinde mekân, mimarlık ve zaman yönetimi

  1. Tez No: 664998
  2. Yazar: MERVE KÖZ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. AHENK YILMAZ, DOÇ. DR. KIVANÇ KILINÇ
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Mimarlık, Architecture
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2021
  8. Dil: İngilizce
  9. Üniversite: Yaşar Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışma, zaman yönetimi fikrinin Türk devletinin kültürel reformları kapsamında 1930'larda planladığı ve inşa ettiği işyerleri ve yaşam mekanlarına olan yansımalarına odaklanmaktadır. Tez, fabrika komplekslerini, bu komplekslerin binaları içinde inşa edilen işçi evlerini ve Kız Enstitülerini inceleyerek, Erken Cumhuriyet Döneminde kentsel planlama ve mimari tasarım kapsamında mekânsal planlamada zaman yönetiminin nasıl değerlendirilebileceğini sorunsallaştırmaktadır. Sanayi Devrimi'nin ortaya çıkmasıyla birlikte fabrikalarda verimlilik kavramı önemli bir fenomen haline geldi ve zaman yönetimi ile ilgili çalışmalar arttı. Fabrikalarda verimliliği artırmak için Frederick W. Taylor tarafından belirlenen bilimsel yönetim ilkeleri (Taylorizm) yeni bir devrimin başlangıcını işaret etti ve mimarlık ve şehir planlaması dahil olmak üzere diğer birçok meslek üzerinde etkili oldu. Modernizmin 20. yüzyılın başlarından itibaren mimaride popüler bir söylem olarak ortaya çıkması ve seri üretim ve standardizasyon gibi endüstriyel yöntemleri kullanması ile bu ilkeler tasarım söylemlerine entegre edildi. Kamusal yaşamdan evlerin içine kadar, zamanı ve mekânı rasyonel bir şekilde yönetmek modern yaşam ve toplumların merkezi haline geldi. Bu tez, Erken Cumhuriyet Türkiye'si örneğinde, devletin tüm Batılılaşma ve modern vatandaşlık ideallerini gönülden benimsediğini ve günlük yaşamı düzenlemek için reformlar uyguladığını göstermektedir. Zaman yönetimi bu sürecin ayrılmaz bir parçası haline geldi. 1930'larda, çeşitli yabancı ve Avrupa'da eğitim görmüş Türk mimar ve planlamacılar, yeni başkent Ankara'nın, yeni kamu kurumlarının ve ülke genelinde inşa edilen büyük sanayi komplekslerinin gelişimine katkıda bulundular. Yukarıda bahsedilen gelişmelerin sonuçları iki yönlüdür. Birincisi, yeni kurulan ulus-devlet, çeşitli şehir ve kasabalarda yeni bir başkent ve fabrika komplekslerinin planlanması yoluyla, zaman yönetimi ilkelerini büyük ölçüde yansıtan modern bir kent düzeninin modellerini inşa etmeyi amaçladı. İkincisi, modernleşme söylemleri olan verimlilik, düzen ve yönetim kavramları, Kız Enstitüleri ile teknik ve mesleki eğitim ve minimalize edilmiş ev tasarımlarının idealize edilmiş biçimleri aracılığıyla söylemsel düzeyde ev alanlarına girdi.

Özet (Çeviri)

This study focuses on the reflections of the idea of time management on workplaces and domestic places planned and built by the Turkish state in the 1930s within the scope of its cultural reforms. By examining factory complexes, the workers' houses built within the premises of these complexes, and the Girls' Institutes, the thesis problematizes how time management in spatial planning can be evaluated within the scope of urban planning and architectural design in early republican Turkey. With the advent of the Industrial Revolution, the concept of efficiency in factories became an important phenomenon, and studies on time management increased. The scientific management principles (Taylorism) set by Frederick W. Taylor to increase efficiency in factories marked the beginning of a new revolution and was influential on many other professions, including architecture and city planning. With the emergence of modernism as a popular discourse in architecture starting from the early 20th Century and its use of industrial methods, such as mass production and standardization, these principles were integrated into design discourses. From public life to the interior of the homes, rationally managing time and space became central to modern life and societies. This thesis shows that in the case of early republican Turkey, the state wholeheartedly embraced the ideals of Westernization and modern citizenship, and implemented reforms to regulate the everyday life. Time management became an integral part of this process. In the 1930s various foreign and Europe-educated Turkish architects and planners contributed to the development of the new capital city Ankara, new public institutions, as well as major industrial complexes built across the country. The implications of abovementioned developments were twofold. First, through the planning of a new capital city and factory complexes in various cities and towns, the newly established nation-state aimed to build models of a modern urban order which reflected time management principles to a great extent. Second, the modernization discourses of efficiency, order and management entered on the discursive level to domestic spaces through technical and vocational education with the Girls' Institutes and idealized forms of minimalized home designs.

Benzer Tezler

  1. Ana kuruluş ile perakandeci mağazalar arasındaki tam zamanında bilgi ve belge akışının incelenmesi ve değerlendirilmesi

    Examination and evaluation of just-in time information and documents flow between stores and head office in a retail company

    FATMA DİDEM ÇÖKEM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2001

    İşletmeİstanbul Teknik Üniversitesi

    PROF. DR. SITKI GÖZLÜ

  2. Göstergebilim ışığında modernizm, postmodernizm ve bir örnek: Klassis

    In the light of semiotics modernism, postmodernism and an example:Klassis

    BÜLENT TANJU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1991

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    PROF.DR. FİLİZ ÖZER

  3. Yüksek yapıların kentsel gelişme bağlamında irdelenmesi ve yüksek yapı politikaları

    Discussing highrise buildings and policies in the context of urban development

    ÇAĞDAŞ SAYDAM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    Şehircilik ve Bölge PlanlamaMimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi

    Şehircilik Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. AYKUT KARAMAN

  4. İstanbul adalet yapılarının mekânsal analizi

    Space analysis of the courthouse buildings in Istanbul area

    ÖNDER DİNLER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. İPEK AKPINAR

  5. Hızlı servis restoranlarında kurumsal kimliğin mekan tasarımına etkileri ve değişimi

    Effects of corporate identity on the spatial design and changes in fast food restaurants

    HALİDE GÜLİZ TAVUKÇUOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. GÜLÇİN PULAT GÖKMEN