Türkiye'nin Amerikan hiyerarşik düzeni ile krizi (1964-75): Dış politikada otonomi arayışı
Turkey's crisis with the American hierarcihal order (1964-75): The quest for autonomy in foreign policy
- Tez No: 662992
- Danışmanlar: PROF. DR. ALİ BALCI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Uluslararası İlişkiler, International Relations
- Anahtar Kelimeler: Amerika Birleşik Devletleri, Hiyerarşi, Kriz, Türk dış politikası, Türk-Amerikan ilişkileri, Türkiye, Uluslararası ilişkiler, Uluslararası politika, Özerklik, United States of America, Hierarchy, Crisis, Turkish foreign policy, Turkish-American relations, Türkiye, International relations, International policy, Autonomy
- Yıl: 2021
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma 1964-75 döneminde Türkiye- Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ilişkilerinin neden bir dizi krizlere tanıklık ettiğini ve bu kriz döneminde Türkiye'nin, ABD çıkarları ile bağdaşmayan dış politika açılımlarına neden yöneldiğini hiyerarşi yaklaşımının ilgili argümanları doğrultusunda mercek altına almaktadır. Hiyerarşi yaklaşımı muktedi devlet-hegemonik güç arasında eşitsiz/asimetrik ilişkilerin neden, nasıl başladığı ve ilerlediği konularına açıklama sunduğu gibi bu ilişkilerin krizlere de tanıklık edebileceğine dikkat çekmektedir. Bu yaklaşım“bir devlet otoritesini meşru olarak kabul ettiği büyük güce dış politika otonomisini arttırmak amacıyla neden muhalefet eder”sorusunun yanıtına dair oldukça zengin teorik argümanlar sunmaktadır. Bu bağlamda bu çalışma Türkiye-ABD arasında 1947 Truman Doktrini ile kurulan ve 1950'ler boyunca süregelen ilişkilerin hiyerarşik olduğu argümanından hareket edecek ve bu ilişkilerin 1964-75 döneminde neden bir kriz döngüsüne girdiğini hiyerarşi yaklaşımının ilgili dokuz hipotezi doğrultusunda açıklayacaktır. Bu çalışma söz konusu hipotezleri hegemonik güç, muktedi devlet ve sistem kaynaklı nedenler şeklinde üç başlık altına ayıracak ve bu üç ana hipotezin her birini üçer tane alt hipotez ile açıklayacaktır. Bu üç hipotez dizisi sırasıyla bu çalışmanın üçüncü, dördüncü ve beşinci bölümünde Türkiye-ABD ilişkilerinin 1964-75 dönemine uyarlanacaktır. Bir diğer ifadeyle, bu çalışma“1950'ler boyunca dış politika otonomisinin önemli bir kısmını ABD'ye transfer eden Türkiye 1964-75 döneminde hangi sebepler ile otonomisini arttırmaya yöneldi”sorusunun yanıtını üç argüman etrafında açıklayacaktır. Bu argümanlar sırasıyla ABD'nin 1964-75 döneminde Türkiye'nin çıkarları aleyhine yöneldiği eylemler, bu dönemde Türkiye iç siyasetinde ve son olarak uluslararası alanda meydana gelen sistemik değişimler şeklinde olacaktır.
Özet (Çeviri)
This study examines why Turkey-United States (the US) relations witnessed the series of crises in the period of 1964-75 and Turkey's foreign policy initiatives that incompatible with US interests in line with the relevant arguments of the hierarchy approach. The hierarchy approach provides an explanation for why, how the unequal/asymmetrical relations between the subordinate state and the hegemoic power began and progress, as well as draws attention to the fact that these relations can witness crises. This approach provides very rich theoretical arguments for the answer to the question“why does the state challenge to the big power, that it accepted its authority as legitimate, in order to increase its foreign policy autonomy”. In this context, this study will be based on the argument that the relations between Turkey and the US established with the 1947 Truman Doctrine and continued throughout the 1950s are hierarchical and will explain why these relationships entered the crisis cycle between 1964-75 period, in line with the nine relevant hypotheses of the hierarchy approach. This study will subsether these hypotheses into three headings: the hegemonic power, subordinate state and system-related causes and will explain each main hypothesis with three sub-hypotheses. These three hypothesis sequences will be adapted to the period 1964-75 of Turkey-US relations in the third, fourth and fifth part of this study, respectively. In other words, this study will explain the answer to the question“For what reasons Turkey, which transferred a significant part of foreign policy autonomy to the US during the 1950s, turned to increasing its autonomy in the period 1964-75”, will be explained around the three main-hypotheses. These arguments will be in the form of the actions taken by the US against Turkey's interests in the period 1964-75, changes in Turkish domestic politics and systemic changes in the international arena during this period respectively.
Benzer Tezler
- Tramvay troleybüs tercihinin Malatya örneğinde incelenmesi
Investigation of tramvay troleybus preference in Malatya sample
İBRAHİM KILIÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Ulaşımİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MURAT ERGÜN
- Spatial readings of controlled autonomy: Modulated liberation in“bürolandschaft”
Kontrollü özerkliğin mekansal okuması:“Bürolandschaft”üzerinden modüle edilmiş özgürleşme
ELİF ECE ILGAZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURBİN PAKER KAHVECİOĞLU
- Organizasyonlarda yığışım tipi yapılanma ve elektronik sektöründe bir uygulama
Başlık çevirisi yok
ERGİN SAİT VAROL
- Tanzimat, Birinci ve İkinci Meşrutiyet Dönemi'nde halk versus modern halkla ilişkilerde halk
The conception of the public in the Tanzimat, First and Second Constitutional periods versus the public in modern public relations
ZEYNEP SAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Halkla İlişkilerAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiHalkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ESRA İLKAY İŞLER
- Gayrimenkul yatırım ortaklığı
Real estate investment company
DENİZ ERGENE
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
HukukGalatasaray ÜniversitesiÖzel Hukuk (ticaret Hukuku) Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAMDİ YASAMAN