Büveyhîler'in İran hâkimiyeti
The domination of Iran by the Buyids
- Tez No: 648193
- Danışmanlar: PROF. DR. EROL KÜRKÇÜOĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Abbasiler, Büveyhiler, Deylem bölgesi, Deylemliler, Samaniler Devleti, Semani, İran, Abbasids, Buwayhids, Dai̇lam region, Daylams, Samanids State, Samani, Iran
- Yıl: 2020
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Büveyhîler; 934-1056 tarihleri arasında İran coğrafyasında hüküm süren Deylem asıllı bir hanedanlıktır. Hanedanlığın kurucuları olan İmâdüddevle Ebû'l Hasan Ali ile kardeşleri Rüknüddevle Ebû Ali Hasan ve Muizzüddevle Ebûl Hasan Ahmed ilk başlarda Deylemli yerel komutanların emri altında yaşamaktaydılar. Ancak Büveyhoğulları özellikle Merdâvîc b. Ziyâr'a karşı giriştikleri iktidar mücadelesi sonucunda bağımsızlıklarını kazanarak İran'da Büveyhîler'in temelini atmışlardır. Daha sonra ise Abbâsîler'in bölgedeki valileri, Sâmânîler ve İran'da bulunan diğer hanedanlarla giriştikleri mücadeleler sonucunda başta Fârs, Cibâl ve Deylem bölgesi olmak üzere İran'da bulunan birçok yeri hâkimiyetleri altına almışlardır. Ayrıca Bağdat'ın da hâkimiyet altına alınmasıyla birlikte kurdukları hanedanlığın Abbâsî hilafeti tarafından tanınmasını sağlamışlardır. Bu çalışmada Büveyhîler'in kuruluşundan yıkılışına kadar geçen süre zarfında bölgede yürüttükleri siyasi faaliyetlerin yanı sıra Büveyh hâkimiyetinde bulunan bölgelerin; sosyal, kültürel ve ekonomik durumu ele alınmıştır.
Özet (Çeviri)
Buyids was a Daylam originated dynasty that dominated the Persia region between the years of 934-1056. Imad al-Dawla, Rukn al-Dawla, and Mu'izz al-Dawla who are the founders of the dynasty were initially under the command of regional commanders from Daylam. However, Buyids laid the foundations of their dynasty in Persia by achieving independence as a result of the power struggle they made against Merdâvîj b. Ziyâr. Then, the dynasty took control of several regions in Persia notably as Jibal and Daylam as a result of the wars they entered against the governors of Abbâsîds in the region, Sâmânîds, and other dynasties in Persia. Furthermore, their dynasty was also recognized by the Abbâsîd Caliphate as a result of dominating Baghdad. In this study, in addition to the political activities that Buyids performed in the region from their foundation to the downfall, the social, cultural, and economic status of the regions ruled by the Buyids were discussed as well.
Benzer Tezler
- İslâm hâkimiyetinin başlangıcından Selçukluların gelişine kadar Fars bölgesi (Siyasî ve sosyokültürel tarihi)
Persian region from the beginning of the Islamic domination to the arrival of the Seljuks (Political and sociocultural history)
MEHLİKA ÜSTÜNDAĞ
Doktora
Türkçe
2023
TarihMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYDIN USTA
- Büveyhîler döneminde İmâmiyye Şîası'nın gelişimi
The development of Imâmî Shî'ah during the Bûyid period
FARBOD MAZLUMİ
- Selçuklular öncesi İran'a yapılan Türk akınları
Turkish incursions into Iran before the Seljuks
YUSUF ASLAN
- Büveyhîler dönemi (932-1062) İran ve Irak coğrafyasında Sünnî-Şiîzıtlaşması
Sunni-Shia polarization in the regions of Iran and Iraq duringthe Buyid period (932-1062)
MEHMET TAŞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
DinHarran ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA EKİNCİ