Geri Dön

Halide Edip Adıvar'ın“Handan”romanında kiplikler üzerine bir metin analizi

A textual analysis of modality in Halide Edip Adıvar's novel“Handan”

  1. Tez No: 644567
  2. Yazar: FATMA NUR AKA
  3. Danışmanlar: PROF. DR. AYŞE İLKER
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Dilbilim, Türk Dili ve Edebiyatı, Linguistics, Turkish Language and Literature
  6. Anahtar Kelimeler: kiplik, Handan romanı, kiplik sınıflandırmaları, kip, Palmer, Adıvar, Halide Edip, Dilbilim, Kipler, Roman, Sınıflandırma, Modality, Handan novel. modality classifications, mode, Palmer, Adıvar, Halide Edip, Linguistics, Moods, Novel, Classification
  7. Yıl: 2020
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Manisa Celal Bayar Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Kiplik, konuşurun düşünceleri ve ruhsal yapısı hakkında bilgi sahibi olunabilen, anlambilimsel bir kategori olarak değerlendirilmektedir. Aynı zamanda kiplikler, alt dallara ve farklı sınıflandırmalara ayrılan bir çerçeve çizmektedir. Her dilbilimci kendi bakış açısı ve ana dili özeline göre farklı şekillerde bu sınıflandırmaları yapmış ve dolayısıyla konu karmaşık bir hal almıştır. Bu çalışmada tipolojik yaklaşımla sınıflandırma yapmış olan Palmer (2001)'ın kiplik sınıflandırması esas alınarak, Handan romanı kiplikler çerçevesinde ele alınmıştır. Çalışma giriş, iki bölüm ve sonuç bölümünden oluşmaktadır. Tezde ele alınan konu iki ana bölümde işlenmiştir. İlk bölümde kip ve kiplik kavramları hakkında kuramsal bilgiler verilerek kipliğin, zaman ve görünüşle olan ikişkisi ele alınmıştır. Bunun yanında yapılmış çeşitli kiplik sınıflandırmalarına değinilerek, batı kaynaklı sınıflamaların yanında Türk-İslam mantıkçılarının kiplik bahsiyle ilgili bakış açılarına değinilmiştir. Son olarak üzerinde inceleme yapılan Handan romanı ve onun yazarı Halide Edib Adıvar hakkında bilgi verilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde ise Türkiye Türkçesindeki kiplikler, Handan romanı çerçevesinde ortaya konulmuştur. Bu aşamada Palmer (2001)'ın sınıflandırması temel alınarak belirlenmeye çalışılan kipliklere ek olarak Palmer'ın sınıflandırmasına girmeyen fakat kiplik olarak değerlendirilen Gereklilik, Heyecan, Pekiştirme, Soru ve Şefkat kiplikleri de ayrı bir başlık altında sunulmuştur. Bunun yanında her bir kiplik türünün işaretleyicileri belirlenmiş ve bağlama göre kendi içinde tasnif edilmiştir.

Özet (Çeviri)

Modality is considered a semantic category, providing information about the speaker's thoughts and psychology. Modality also lays out a framework to be divided into subcategories and different classifications. Linguists have decided about these categorizations according to their own perspective and native language so the issue has become complicated. In this study the novel Handan is analyzed within the framework of modality, based on the classification developed by Palmer (2001) using a typological approach. The study has an introduction section followed by two other chapters and results section. The issue studied in the dissertation is analyzed in two main chapters. In the first chapter the relationship between modality, time and appearance is analyzed while theoretical information about mode and modality is provided. In addition, various modality classifications, including the perspectives of Western sources as well as those of Turkish-Islamic logicians, are discussed. Lastly information is provided about the novel Handan, our topic of analysis, and its author Halide Edib Adıvar. In the second chapter modalities in the turkey Turkish are introduced, through the analysis of the Handan novel. In this chapter, other than modalities identified in Palmer's (2001) classification other modalities not identified in Palmer's classification, such as Necessitative, Excitement, Reinforcement, Question and Compassion, are also discussed under a different heading. In addition, markers of each modality category are identified and classified within. according to the context.

Benzer Tezler

  1. Halide Edip Adıvar'ın“Handan”adlı romanında kelime grupları

    Word groups in Halide Edip Adıvar's novel“Handan”

    REMZİ TERZİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Türk Dili ve EdebiyatıTokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ SEBAHAT ARMAĞAN

  2. Metaphors of disease and desire in the works of Olive Schreiner and Halide Edib Adıvar

    Olive Schreiner ve Halide Edib Adıvar'ın romanlarında bir metafor olarak hastalık ve arzu

    SİNEM ÇAPAR

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2017

    İngiliz Dili ve EdebiyatıEge Üniversitesi

    İngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NEVİN KOYUNCU

  3. Mektup-roman ve kadın yazarlar: Fatma Aliye, Halide Edip Adıvar ve Şükûfe Nihal Başar

    Epistolary novel and women writers: Fatma Aliye, Halide Edip Adıvar and Şükûfe Nihal Başar

    BİHTER DERELİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2010

    Türk Dili ve EdebiyatıBoğaziçi Üniversitesi

    Türk Edebiyatı Bölümü

    YRD. DOÇ. DR. ZEYNEP UYSAL

  4. Halide Edip Adıvar'ın romanlarının sinema uyarlamalarında eğitsel unsurlar

    Educational elements in cinema adaptations of Halide Edip Adivar's novels

    EZGİ DEVELİ FIRAT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Türk Dili ve EdebiyatıAkdeniz Üniversitesi

    Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. TÜLİN ARSEVEN

  5. Cumhuriyet öncesi Türk edebiyatında kadın oluşum romanı

    Female bildungsroman in the Pre-Republican Turkish literature

    NİHAN SİMGE SOYÖZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    Türk Dili ve Edebiyatıİhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ZEYNEP SEVİNER