Geri Dön

Türk ekonomisinde cari işlemler dengesinin belirleyicilerinin yapay sinir ağı ile analizi

Analysis of determinants of current account balance in Turkish economy by artificial neural network

  1. Tez No: 640756
  2. Yazar: TAYFUN TUNCAY TOSUN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ÖZLEM DENİZ BAŞAR
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Ekonomi, Economics
  6. Anahtar Kelimeler: Cari işlemler dengesi, Türk ekonomisi, Uluslararası ticaret, Yapay sinir ağları, Current account balance, Turkish economy, International trade, Artificial neural networks
  7. Yıl: 2020
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Ticaret Üniversitesi
  10. Enstitü: Dış Ticaret Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Uluslararası Ticaret Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Günümüz dünyasında artan değişkenlikler ekonomi alanında doğrusal olmayan modellere olan ihtiyacı artırmıştır. Esnek tahmin ve genelleme kabiliyeti, eğitilebilir ve adaptif yapısıyla Yapay Sinir Ağları gelişmiş istatistik yöntemlerden daha genel fonksiyonel formlara sahiptir. Bu nedenle, bu çalışmada, Türkiye'nin cari işlemler dengesinin analizi için karmaşık neden-sonuç ilişkilerine yüksek performanslı çözümler üretebilen doğrusal olmayan bir analiz yöntemi olan Yapay Sinir Ağı (YSA) kullanılmıştır. Analiz sonucunda, cari işlemler hesabı çoklu bir değişken kümesi; dış ticaret açığı, enerji ithalatı, cari hesabın birincil yatırım kaynaklı giderleri, gayri safi yurtiçi hasıla, doğrudan yabancı yatırım girişleri, yabancı portföy yatırımları, net dış varlıklar, döviz kuru, faiz ve BİST 100 endeksi ile yaklaşık olarak %98 oranında açıklanabilmiştir. Bu sonuca göre; cari işlemler hesabının etkili bir şekilde yönetilebilmesi araştırmada ele alınan bağımsız değişkenlerin yönetimini önemli kılmaktadır. Analiz sonucuna göre; stratejik dış ticaret politikası uygulanarak uzun dönemde dış ticaret dengesi denkleştirilmeli ve başta yabancı sermaye akışları olmak üzere diğer tüm değişkenleri istikrarlı yöneten bir makro ekonomik sistem oluşturulmalıdır.

Özet (Çeviri)

Increasing volatilities in today's world have enhanced the need for non-linear models in economics. With its flexible prediction and generalization capability, trainable and adaptive structure, Artificial Neural Network has more general functional forms than advanced statistical methods. Therefore, in this study, a non-parametric analysis method Artificial Neural Network (ANN) which is able to produce high performance solution to complex causation has been applied for Turkey's current account balance. As a result of the analysis, the current account has been explained at the rate of around %98 by a multiple variables set; foreign trade deficit, energy imports, primary investment expenses of the current account, gross domestic product, foreign direct investment inflows, foreign portfolio investments, net foreign assets, exchange rate, interest (applied to commercial loans) and, BIST 100 index. According to this result, effective management of the current account makes the management of independent variables which discussed in our research important. According to the analysis result, in the long term, the foreign trade balance should be balanced by applying the strategic foreign trade policy and a macroeconomic system which consistently manages all other variables, especially foreign capital flows should be established.

Benzer Tezler

  1. 2000 yılı sonrası Türkiye'nin cari açık sorunu

    Turkey's current account problem after the year 2000

    GÜNAY ÖZTÜRK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2013

    EkonomiMarmara Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SİNAN ASLAN

  2. Türkiye'de cari açığın belirleyicilerinin eş bütünleşme analizi yöntemiyle incelenmesi: 1992-2012 dönemi

    Analysis of current account defi̇ci̇t's determi̇nants i̇n Turkey by coi̇ntegration analysi̇s method: 1992-2012

    ÇİSEM BOZKURT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    EkonomiUşak Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. MEHMET HİLMİ ÖZKAYA

    PROF. DR. MEHMET FAYSAL GÖKALP

    YRD. DOÇ. DR. YILMAZ AKYÜZ

  3. Türkiye ekonomisinde cari işlemler açığının temel belirleyicileri: 2001 krizi sonrası dönemin analizi

    Key determinants of current account deficit in Turkish economy: An analysis for the post 2001 financial crises period

    ALİ BENLİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    EkonomiAnadolu Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÖZGÜR TONUS

  4. Evaluating the determinants of the level of central bank's international reserves: The case of Turkey

    Merkez bankasının uluslararası rezerv düzeyinin belirleyicilerinin değerlendirilmesi: Türkiye örneği

    SHAHRIYAR HUSEYNLI

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2022

    Ekonomiİstanbul Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUHİTTİN KAPLAN

  5. Cari işlemler açıkları ve makro ekonomik faktörler: Türkiye üzerine ampirik bir analiz

    The current account deficits and macro-economic factors: An empirical analysis of Turkey

    EBRU BAŞBOLAT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2010

    EkonomiGazi Üniversitesi

    Ekonometri Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ALPARSLAN AKÇORAOĞLU