Dışavurumcu sanat terapisi uygulamalarının öğretmen adaylarının yaratıcılık ve yaratıcılığa teşvik edici davranış düzeylerine olan etkisinin incelenmesi
An investigation on the effects of expressive art therapy applications on the creativity and the creativity fostering teacher behavior levels of teacher candidates
- Tez No: 639714
- Danışmanlar: DOÇ. DR. TUBA GÜLTEKİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Aday öğretmenler, Ekspresyonizm, Sanat terapisi, Yaratıcı süreç, Yaratıcılık, Öğretmen yetiştirme, Candidate teachers, Expressionism, Art therapy, Creative process, Creativity, Teacher training
- Yıl: 2020
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Resim-İş Öğretmenliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Dışavurumcu sanat terapisi, yaratıcı sürecin psikolojik yönünü özellikle farklı sanat materyallerinin duygusal özelliklerini anlama ile geleneksel psikoterapötik teori ve teknikleri birleştirmektedir. Dışavurumcu sanat terapisi doğası gereği, bireylerin kendilerini daha rahat ifade etmelerini sağlamaktadır. Böyle bir özerkliğin bireylerin yaratıcılıkları üzerine etkili olabileceği, aynı zamanda öğretmen adaylarının bu yönleriyle öğrencilerine rol model olmasının önemli olduğu düşünülmektedir. Ülkemizde sanat terapisi uygulamalarının etkisine yönelik çalışmalar henüz başlangıç aşamasındadır. Bu çalışma, sanat terapisi uygulamalarının etkisiyle ilgili olarak literatüre katkı sağlayacağı düşünülerek uygulanmıştır. Bu araştırma nicel bir araştırmadır. Araştırmanın modeli yarı deneysel desendir. Araştırmanın katılımcılarını Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi'nde öğrenim gören öğretmen adaylarından 9 kişilik deney, 9 kişilik kontrol grubu olmak üzere farklı niteliklerdeki alanları temsil etmesi açısından farklı bölümlerde öğrenim gören öğretmen adaylarından 18 kişi oluşturmaktadır. Öğretmenlik mesleğine başlamadan önce öğretmen adaylarının, yaratıcılık ve yaratıcılığa teşvik edici davranış düzeylerinin gelişmesinin, eğitim örgütlerinin ve ortamlarının işleyiş ve kalitesini arttıracağı düşünülmektedir. Bu yolla öğretmen adaylarının sanata, yaratıcılığa ve yaratıcı eğitime ilişkin görüşlerinin pozitif yönde etkileneceği, öğretmenlik mesleğine başladıklarında ise daha rahat, mutlu ve verimli çalışarak öğrencilere rol model olması beklenmektedir. Araştırma kapsamında, öğretmen adaylarıyla 6 hafta boyunca, haftada bir kez, 1 – 1.5 saat olmak üzere 6 oturumluk uygulama yapılmıştır. 6 Oturumluk uygulama programında, duygusal farkındalık, duygularını ifade etme, zorlayıcı duyguların kabul edilmesi, yaratıcı düşünme, yaratıcılığa teşvik edici davranış kazanımlarını geliştirilmesi ve bu davranış biçiminin sınıf ortamında kullanımı konularına yer verilmektedir. Çalışmada ölçme aracı olarak Raudsepp Yaratıcılık Ölçeği, Yaratıcılığa Teşvik Edici Öğretmen Davranışları İndeksi ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Verilerin analizi çarpıklık basıklık testi, Tek Yönlü ANOVA, Bağımsız İki Örnek t Test, Bağımlı Örneklemler için t Test ve Hochberg's GT2 testi ile IBM SPSS 22.0 aracılığıyla yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda, sanat terapisi uygulamalarının kullanıldığı program sonrasında deney grubunun, deneysel işleme maruz kalmayan kontrol grubuna göre yaratıcılığa teşvik edici öğretmen davranış düzeyleri istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık göstermektedir. Kadınların yaratıcılığa teşvik edici öğretmen davranışı düzeyleri erkeklere göre daha yüksek bulunmuştur. Bölüme göre incelendiğinde; Resim Öğretmenliği bölümü öğrencilerinin yaratıcılık düzeylerinin Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik, İngilizce Öğretmenliği, Fen Bilimleri Öğretmenliği ve Özel Eğitim Öğretmenliği bölümündekilere göre daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
Expressive art therapy combines the psychological aspect of the creative process with traditional psychotherapeutic theories and techniques by comprehending the emotional aspects of different arts materials. Expressive art therapy, by its very nature, enables individuals to express themselves more easily. It is assumed that such autonomy may have an impact on the creativity of individuals, increasing the teacher candidates' significance as role models for their students in this respect. Studies on the effect of art therapy practices in Turkey are still at an early stage. This study has been applied considering that it will contribute to the literature regarding the effect of art therapy practices. This research is a quantitative one with the model of semi-experimental design. Eighteen candidates participated in this research, nine of them in an experimental group and nine in a control group. All of them were students and selected from among teacher candidates of different departments of Buca Faculty of Education of Dokuz Eylül University so that they would represent various fields. It is assumed that enhancement of teacher candidates' creativity and their behaviour levels fostering creativity before starting with the profession will increase the functioning and quality of educational organizations and environments, thus affecting the views of teacher candidates on art, creativity and creative education positively and enabling them being role models for students by working more peacefully, happily and efficiently. Within the scope of the research, six sessions were run with the teacher candidates, each of them taking place once a week and lasting about one to one and a half hours, adding up to six weeks in total. This program covers emotional awareness, expressing feelings, accepting compelling emotions, creative thinking, enhancing behaviours that foster creativity and using this in the classroom. In the study, Raudsepp Creativity Scale, Creativity Fostering Teacher Behavior Index and Personal Information Form were used as measurement tools. The analysis of the data were carried out with Skewness-Kurtosis Test, One-Way ANOVA, Independent-Samples t Test, Paired Sample t Test and Hochberg's GT2 test through the IBM SPSS 22.0. As a result, the experimental group's levels of creativity fostering teacher behaviour show a statistically significant difference compared to the control group not exposed to the experimental process after the program used art therapy practices. It has also been observed that female candidates performed better with respect to creativity fostering teacher behaviours. In the context of departments, it has been established that the creativity levels of the students of the Art Teaching Department are higher than those in the Psychological Counseling and Guidance, English Language Teaching, Science Education and Special Education Teaching Departments.
Benzer Tezler
- Ergenlerin olumsuz beden imgelerine yönelik geliştirilen bilişsel-davranışçı ve değiştirilmiş sanat terapisi programlarının etkililiklerinin karşılaştırılması
The comparasion of improved cognitive-behavioral and modified art therapy programs efectiveness towards adolescents negative body image
AYGÜL TUNÇ
- Kanser hastalarına yönelik sanatsal uygulama önerileri ve sonuçları
Art practice suggestions and results for cancer patients
GÜLPEMBE YAKIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Sahne ve Görüntü SanatlarıPamukkale ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FERYAL BEYKAL ORHUN
- Designing an expressive arts therapy curriculum to support the social-emotional learning skills of Syrian refugee students in Turkey: A validation study
Türkiye'deki Suriyeli mülteci öğrencilerin sosyal-duygusal öğrenme becerilerini destekleyemeye yönelik dışavurumcu sanat terapisi temelli bir müfredat geliştirilmesi: Geçerlilik çalışması
ALİ EMRE YILMAZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Eğitim ve Öğretimİhsan Doğramacı Bilkent ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. JENNIE FARBER LANE
- Dışavurumcu sanat terapinin üniversite öğrencilerinde akış durumu ve psikolojik iyi oluş üzerindeki etkisi
The effect of expressive art therapy on flow state and psychological well-being of university students
AYŞE KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NADİRE GÜLÇİN YILDIZ