Geri Dön

Eğitim aile sağlığı merkezlerinde takip edilen diyabetli hastaların hastalığa karşı tutumları ve etkileyen faktörler

Attitudes and effective factors of diabetic patients followed in educational family health centers

PDF İndir

  1. Tez No: 630807
  2. Yazar: ERCAN KAVUNCUOĞLU
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. KENAN TAŞTAN
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Aile sağlığı merkezi, Diabetes mellitus, Diabetes mellitus-tip 2, Hastalar, Tutumlar, Ölçekler, Family health center, Diabetes mellitus, Diabetes mellitus-type 2, Patients, Attitudes, Scales
  7. Yıl: 2020
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Atatürk Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Diyabet, yeterince insülin üretilmediğinde veya üretilen insülinin etkin bir şekilde kullanılamadığında ortaya çıkan ciddi, kronik, metabolik bir hastalıktır ve tüm dünyada dört öncelikli bulaşıcı olmayan hastalıklartan biri olan önemli bir sağlık problemidir. Diyabet tedavisi, metabolik kontrolün sağlanması sürecinde diyabet yönetimini en iyi şekilde sağlama temeline dayanmaktadır. Diyabet hastalarının diyabet yönetiminin hedefe ulaşabilmesi için yeterli bilgi, beceri ve hastalığa karşı olumlu tutuma sahip olmaları gereklidir. Bu çalışmada, Atatürk Üniversitesi Eğitim Aile Sağlığı Merkezlerinde izlenen diyabetli hastaların diyabete karşı olan tutum ve davranışlarını incelemek ve bu tutum ve davranış değişiklikleri ile ilişkili faktörleri saptamak amaçlanmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı-kesitsel nitelikteki araştırma, Temmuz-Aralık 2019 tarihleri arasında Atatürk Üniversitesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı'na bağlı eğitim aile sağlığı merkezinde yapıldı. Eğitim aile sağlığı merkezi nüfuslarına kayıtlı, dahil edilme kriterlerine uyan ve dışlanma kriterlerini taşımayan 121 Tip 2 Diyabetes Mellitus (DM)'lu hasta çalışmaya alındı. Hastalar onamları alındıktan sonra veri toplama aracı olan Sosyodemografik Özellikler Formu, Klinik Veriler Formu ve Diyabet Tutum Ölçeği (DTÖ)'nden oluşan anket formu yüz yüze görüşme tekniği ile uygulandı. Veriler SPSS 22.0.0 programı ile analiz edildi. Tanımlayıcı istatistikler sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, minimum ve maksimum değer olarak belirtildi. Numerik değişkenlerin normal dağılıma uygunluk durumu Kolmogrov Smirnov testi ile değerlendirildi. Analizlerde Mann Whitney-U, Kruskal Wallis, Spearman Korelasyon testleri kullanıldı. İstatistiksel olarak önemlilik sınırı p<0.05 kabul edildi. Bulgular: Araştırmada katılımcıların %58.7'si (n=71) erkek, %41.3'ü (n=50) kadındı. Yaş ortalamaları 55.0±12.0 yıldı ve katılımcıların %49.6'sı (n=60) üniversite mezunu, %84.3'ü (n=102) evliydi. Araştırmaya katılan Tip 2 DM hastalarının %9.9'u (n=12) tedavide insülin kullanıyordu, %52.1'inin (n=63) diyabet dışında ek kronik hastalığı, %5.0'ında (n=6) diyabetik ayak vardı. Hastaların %36.4'ü (n=44) diyabet eğitimi aldığını, %58.7'si (n=71) diyetine uyduğunu, %40.5'i (n=49) düzenli egzersiz yaptığını belirtti. DTÖ puan ortalamaları 3.8±0.5'ti ve hastalar pozitif tutuma sahipti. Hastaların çalışma durumuna göre genel DTÖ puanları arasındaki fark anlamlıydı (p=0.003). Hastaların cinsiyetlerine, diyabet dışında kronik hastalık bulunma, düzenli olarak egzersiz yapma durumuna göre özel eğitim gereksinimi alt grup puanları arasında anlamlı fark vardı (sırasıyla p=0.030, p=0.032, p=0.030). Eğitim durumuna göre Tip 2 diyabetin ciddiyeti (p<0.001), diyabet tedavisine göre ise kan glikoz kontrolü ve komplikasyonlar (p=0.040) alt grup puanları arasında anlamlı farklılık saptandı. Sonuç: Diyabetli bireylerin hastalıklarına karşı tutumları cinsiyet, eğitim durumu, çalışma durumu, diyabet tanı süresi, tedavi şekli, ek kronik hastalık, diyete uyma ve düzenli egzersiz yapma durumlarından etkilenebilmektedir. Diyabet hastalarına klinik yaklaşımlarda, diyabet hasta eğitimlerinin planlanmasında ve eğitim sırasında bu durumlar göz önünde bulundurulmalıdır

Özet (Çeviri)

Objective: Diabetes is a serious, chronic, metabolic disease that occurs when insulin is not produced enough or when insulin is not used effectively and is an important health problem, one of the four primary non-communicable diseases worldwide. Diabetes treatment is based on providing the best way to manage diabetes in the process of ensuring metabolic control. In order for diabetes management to achieve the goal, diabetes patients should have sufficient knowledge, skills and a positive attitude towards the disease. In this study, it was aimed to investigate the attitudes and behaviors of diabetic patients against diabetes in Atatürk University Education Family Health Centers and to identify the factors associated with these attitudes and behavioral changes. Method: Descriptive-cross-sectional research was carried out in educational family health centers of Atatürk University Family Medicine Department between July-December 2019. Who were registered in the family health centers population and did not meet the exclusion criteria 121 patients with Type 2 Diabetes Mellitus were included in the study. After obtaining the consent of the patients, a questionnaire consisting of the Sociodemographic Characteristics Form, the Clinical Data Form and the Diabetes Attitude Scale (DAS), which was the data collection tool, was applied by face-to-face interview technique. The data were analyzed with SPSS 22.0.0 program. Descriptive statistics were stated as number, percentage, mean, standard deviation, minimum and maximum. The suitability of numerical variables to normal distribution was evaluated with the Kolmogrov Smirnov test. Mann Whitney-U, Kruskal Wallis, Spearman Correlation tests were used as analysis. The level of statistical significance p<0.05 was accepted. Results: Among the participants 58.7% (n=71) were male and 41.3% (n=50) were female. The mean age was 55.0±12.0 years and 49.6% (n=60) of the participants were university graduates and 84.3% (n=102) were married. Among the DM patients participating in the study 9.9% (n=12) was on insulin treatment, 52.1% (n=63) had additional chronic disease other than diabetes and 5.0% (n=6) had diabetic foot. Patients who stated that they received diabetes education was 36.4% (n=44) of the participants, 58.7% (n=71) of the paticipants followed their diet and 40.5% (n=49) exercised regularly. Mean DAS scores were 3.8±0.5 and patients had a positive attitude. The difference between the overall DAS scores according to the work status of the patients was significant (p=0.003). Significant differences were found between the subgroups of need for special education according to gender (p=0.030), the presence of chronic disease other than diabetes (p=0.032) and the regular exercise status (p=0.030) of the patients. There was a significant difference between the severity of Type 2 diabetes (p<0.001) subgroup scores according to education level and also a significant difference between blood glucose control and complications subgroup scores according to diabetes treatment (p=0.040) of the participants. Conclusion: Attitudes of individuals with diabetes towards their disease can be affected by gender, educational status, working status, duration of disease, type of treatment, additional chronic disease, adherence to diet and regular exercise. These situations should be considered in clinical approaches to diabetes patients, in planning diabetes patient education and during education.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    899788

    Tip 2 diabetes mellitus tanılı hastalardaki eğitim müdahelesiyle, hastaların metabolik ve antropometrik ölçümlerindeki değişimin incelenmesi

    Examining the changes in metabolic and anthropometric measurements of patients with educational intervention in patients diagnosed with type 2 diabetes mellitus

    YAKUB UÇAR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Aile HekimliğiBursa Uludağ Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ALİS ÖZÇAKIR

  2. Tez No

    494509

    İzmir ilinde tedavi gören tip 1 diyabetli çocukların epidemiyolojik özelliklerinin incelenmesi

    Studying the epidemiologic characteristics of children with type-i diabetes being treated in İzmir

    NAZLI ŞEBNEM ÇARKÇI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Halk SağlığıEge Üniversitesi

    Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SÜHEYLA ÖZSOY

  3. Tez No

    786452

    Birinci basamakta takip edilen kronik hastalığı olan 65 yaş üzeri yaşlılarda sağlıklı yaşam biçim davranışlarının araştırılması ve yaşam kalitesinin ölçülmesi

    Investigation of healthy lifestyle behaviors and measuring quality of life in elderly people over 65 years of age with chronic disease followed in primary care

    FATİH OĞUR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. KENAN TOPAL

  4. Tez No

    479073

    Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi eğitim aile sağlığı merkezlerinde takip edilen gebelerde çok boyutlu algılanan sosyal destekle doğum sonrası depresyon arasındaki ilişki

    The relationship between multidimensional perceived social support and postpartum depression in pregnancies followed at education family health centers of Atatürk University Faculty of Medicine

    HALİME PINAR DEMİRÖZ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Aile HekimliğiAtatürk Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. KENAN TAŞTAN

  5. Tez No

    939917

    Siirt ili aile sağlığı merkezlerinde takip edilen bebeklerin anne sütü alımı, annelerin emzirme bilgi, tutum ve davranışları

    Breastfeeding practices and maternal knowledge, attitudes, and behaviors in family health centers in Siirt province

    RUKEN ZEYNEP AYDIN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Halk Sağlığıİstanbul Üniversitesi

    Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HALİM İŞSEVER

Geri Dön