Geri Dön

Aile hekimlerinin astım KOAH hakkında bilgi düzeyleri, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi

Evaluation of family physicians' knowledge level, attitudes and behaviours on asthma, COPD

  1. Tez No: 630779
  2. Yazar: AHMET YILDIZ
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ CELAL KUŞ
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Aile hekimliği, bilgi, tutum, astım, KOAH, Akciğer hastalıkları, Akciğer hastalıkları-obstrüktif, Bilgi düzeyi, Davranış, Tutumlar, Family practice, knowledge, attitude, asthma, COPD Page Count: 97, Lung diseases, Lung diseases-obstructive, Level of knowledge, Behavior, Attitudes
  7. Yıl: 2020
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Giriş ve Amaç: Ülkemizde sağlık sisteminde önemli değişimler yaşanmış olup birinci basamak sağlık hizmetlerinde aile hekimliğinin önemi her geçen gün artmaktadır. Sağlık hizmeti sunumunda hastayı ilk ve en sık gören aile hekimleridir. Aile hekimliğine gelen göğüs hastalıkları branşı ile ilgili şikayetlerde en sık karşılaştığımız hastalıklar astım ve KOAH'tır. Bu sebeple çalışmamızda aile hekimlerinin astım ve KOAH açısından bilgi düzeyi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız Eylül-Kasım 2019 tarihleri arasında aile hekimleri, aile hekimliği araştırma görevlisi ve aile hekimliği uzmanları dahil edilerek yapılmıştır. Çalışmamızın evrenini Türkiye'de aile hekimi olarak görev yapan yaklaşık 30000 aile hekimi oluşturmaktadır. Örneklem büyüklüğü, %5 hata payı ve %95 güven aralığı ve prevalansın bilinmediği durumlar için kullanılan 0,50 sıklık değeri temel alınarak hesaplandığında 380 çıkmaktadır. Veri kaybı olasılığı düşünülerek 390 kişiye ulaşmak hedeflenmiştir. Araştırmaya 387 hekim katılmıştır. Toplam 35 sorudan oluşan anket aile hekimleri, aile hekimliği araştırma görevlisi ve aile hekimliği uzmanları tarafından doldurulması amaçlanmıştır. Araştırmamız kesitsel tanımlayıcı tipte bir araştırmadır. Araştırmamızdaki 35 soruluk anket sorularının ilk bölümü sosyodemografik verilerden oluşmuş olup, ikinci bölümü ise astım-KOAH hakkında bilgi düzeyi, tutum ve davranışları değerlendirmeyi amaçlayan sorulardan oluşmaktadır. Bu sorular GINA 2018 ve Türk Toraks Derneği 2017 kılavuzlarından faydalanılarak hazırlanmıştır. Bulgular: Bu araştırmaya 251 aile hekimi, 31 aile hekimliği uzmanı ve 105 aile hekimliği araştırma görevlisi olmak üzere toplamda 387 aile hekimi alınmıştır. Astım bilgi sorularından, en çok bilinen ilk 3 soru; %86,6 ile 'astımda en sık rastlanan fizik muayene bulgusu nedir', %85,8 ile 'hangisi astımın klinik özelliklerinden değildir' ve %72,9 ile 'astımın patofizyolojik özelliği nedir' olmuştur. KOAH bilgi sorularından toplamda en çok bilinen ilk 3 soru; %75,5 ile 'hangisi KOAH risk faktörlerinden değildir', %73,4 ile 'KOAH'ın kesin tanısı aşağıdakilerden hangisi ile konur' ve %62,5 ile 'KOAH tanımı hangisidir' olmuştur. Genel anlamda astım ve KOAH bilgi sorularına aile hekimliği uzmanı ve aile hekimliği araştırma görevlilerinin, aile hekimlerine göre daha yüksek oranda doğru cevaplar verdiği gözlenmiştir. Ayrıca lojistik regresyon sonuçlarına göre, ilçe-köy-kasabada hekimlik yapanlar, il merkezindekilere göre 2,44 kat daha fazla KOAH bilgi puanına sahip oldukları saptanmıştır. Astım ve KOAH bilgi puanlarına cinsiyet, yaş, meslekte hizmet süresi, sigara kullanma durumu, günlük bakılan hasta sayısı gibi değişenlerin etki etmediği görülmüştür. Tutum sorularından Astım-KOAH şüphesinde spirometri cihazını kullanma oranı; tüm gruplarda %12,2, aile hekimlerinde %5,6, araştırma görevlilerinde %24,6 ve uzmanlarda %12,5'tir. İkili karşılaştırmada aile hekimliği araştırma görevlilerinin aile hekimlerine göre spirometri cihazını kullanmaları istatistiksel olarak anlamlı çıkmıştır (p<0,001). Altmış beş yaş üstü KOAH'lı hastalarınıza pnömokok ve influenza aşılarını yaptırır mısınız' sorusuna tüm grubun %64,6'sı, aile hekimlerinin %51,8'i, araştırma görevlilerinin %90,5'i, uzmanların %80,6'sı evet yanıtı vermiştir. Aile hekimliği uzmanı ve aile hekimliği araştırma görevlilerinin, aile hekimlerine göre daha fazla aşı önerilerinde bulunduğu istatistiksel olarak anlamlı çıkmıştır (p<0,001). Davranış sorularından 'ölçülü doz cihazların hastalarda nasıl kullanılacağı konusunda pratik bir anlatım yapar mısınız' sorusuna hekimlerin %44,4'ü 'bazen anlatım yaparım', %29,5'i 'evet, her zaman anlatırım', %17,8'i 'bilgi düzeyim yeterli olmadığı için anlatmıyorum', %8,3'ü 'hayır, anlatmam' demiştir. Aile hekimliği araştırma görevlilerinin, aile hekimlerine göre ölçülü doz inhalerleri hastaya anlatma konusunda, daha fazla oranda hastaya bilgi verdikleri istatiksel olarak fark anlamlı düzeyde görülmüştür (p<0,001). Sonuç: Çalışmamıza göre aile hekimlerinin astım-KOAH konusunda yeterli bilgi düzeylerine sahip olmadığı ve tanı ve tedavi basamaklarında çok büyük eksiklikler olduğu görüldü. Birinci basamakta aktif, uygulamalı eğitim seminerlerine önem verilmeli, hekimlerin rahatça ulaşabileceği pratik kılavuzlar arttırılmalıdır. Aile hekimlerinin hem kendilerini geliştirmek açısından, hem de hastalık kontrolünü çok iyi sağlamak adına, göğüs hastalıkları uzmanıyla ve/veya diğer uzmanlık dallarıyla gerekirse aktif iletişim kanalları oluşturacak sistem modelleri üzerine odaklanılmalıdır.

Özet (Çeviri)

Introduction and Purpose: Our country has seen significant changes in healthcare system and the importance of family practice system within primary healthcare services is growing each passing day. In terms of providing healthcare services, family physicians see the patient first and most frequently. The most common complaints about chest diseases that we encounter in family practice centers are of asthma and COPD. Thus, in our study, it was aimed to evaluate the attitudes, behaviours and knowledge level of family physicians on asthma and COPD. Material and Method: Our study was conducted between September-November 2019 by including family physicians, family physician research assistants and family physician specialists. Our study population consists of approximately 30000 family physicians practicing their profession in Turkey. The sample size is calculated as 380, based on the 5% margin of error, 95% confidence interval and the 0.50 frequency value for cases where the prevalence is unknown. It was aimed to reach 390 people considering the possibility of data loss. 387 physicians participated in the study. The survey consisting of 35 questions in total was intended to be filled by family physicians, family physician research assistants and family physician specialists. Our research is a cross-sectional descriptive study. The first part of questions of the 35 question survey in our study consists of sociodemographic data, and the second part consists of questions aiming to evaluate the knowledge level, attitudes and behaviours on asthma-COPD. These questions were prepared using the guidelines of GINA 2018 and Turkish Thoracic Society 2017. Findings: A total of 387 family physicians including 251 family physicians, 31 family physician specialists and 105 family physician research assistants were included in this study. The 3 questions answered correctly the most among the asthma knowledge questions were; 'what is the most common physical examination finding in asthma' with 86.6%, 'which of the following is not a clinical feature of asthma' with 85.8% and 'what is the pathophysiological feature of asthma' with 72.9%. The 3 questions answered correctly the most among the COPD knowledge questions were; 'which of the following is not a COPD risk factor' with 75.5%, 'how a definitive diagnosis of COPD is given' with 73.4% and 'which of the following is the definition of COPD' with 62.5%. It was observed that generally family physician specialists and family physician research assistants had a higher rate of correct answers given to asthma and COPD knowledge questions than family physicians. Furthermore, according to the logistic regression results, it was determined that physicians practicing in counties-villagestowns have 2.44 times more COPD knowledge scores than those practicing in city centers. It was observed that variables such as gender, age, period of service in the profession, smoking and the number of patients examined daily does not affect the asthma and COPD knowledge scores. Among the attitude questions, the rate of using spirometry device in case of asthma-COPD suspicion were; 12.2% in all groups, 5.6% in family physicians, 24.6% in research assistants and 12.5% in specialists. In paired comparison, the use of the spirometry device by family physician research assistants was found to be statistically significant (p<0.001) compared to family physicians. The question 'do you give the pneumococcal and influenza vaccines to your patients with COPD over the age of sixty five' was given the answer yes by 64.6% of the whole group, 51.8% of the family physicians, 90.5% of the research assistants and 80.6% of the family physician specialists. It was found to be statistically significant (p<0.001) that family physician specialists and family physician research assistants make more vaccine recommendations than family physicians. Among the behaviour questions, to the question 'do you give a practical explanation on how to use the metered dose devices on patients' 44.4% of them said 'sometimes I do', 29.5% of them said 'yes, I always do', 17.8% of them said 'I do not because I do not have the required level of knowledge', and 8.3% of them said 'no, I do not'. It was found to be statistically significant (p<0.001) that the family physician research assistants give more information to the patients about the metered dose inhaler than the family physicians. Result: According to our study, it was seen that family physicians do not possess sufficient knowledge about asthma-COPD and there are severe shortcomings in diagnosis and treatment stages. In primary care, active and applied training seminars should be given importance and the number of practical guides that physicians can easily access should be increased. System models that will create active communication channels with pulmonologists and/or other specialists if necessary should be established in order for family physicians to both improve themselves and to have excellent control over the diseases.

Benzer Tezler

  1. Aile Sağlığı Merkezine başvuran hastalarda COVID-19 aşı kararsızlığı değerlendirilmesi

    Evaluation of COVID-19 vaccine hesi̇tancy in patients admitting to the Family Health Center

    YAĞMUR CANOĞLU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. BERRİN TELATAR

  2. Aile hekimliği polikliniğine başvuran hastaların göz sağlığı okuryazarlığının değerlendirilmesi

    Evaluation of the eye health literacy of patients applying to the family medicine outpatient clinic

    VOLKAN KANDEMİR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    UZMAN TUĞBA YILMAZ

    DOÇ. DR. FAHRETTİN AKAY

  3. Aile Sağlığı merkezine başvuran altmış beş yaş ve üstü hastaların aşılanma oranları ve aşılar hakkında bilgi düzeylerinin değerlendirilmesi

    Evaluation of the vaccination ratios and knowledge level of sixty-fi̇ve years and above patients applied to family health center

    ŞENOL KARADOĞAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. M. ALİ ERYILMAZ

    UZMAN SELMA PEKGÖR

  4. Prediction of COVID 19 disease using chest X-ray images based on deep learning

    Derin öğrenmeye dayalı göğüs röntgen görüntüleri kullanarak COVID 19 hastalığının tahmini

    ISMAEL ABDULLAH MOHAMMED AL-RAWE

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2024

    Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolGazi Üniversitesi

    Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ADEM TEKEREK

  5. Astım veya kronik obstruktif akciğer hastalarında inhaler ilaç kullanım teknik becerilerinin değerlendirilmesi: Bir anket çalışması

    Evluation of inhaler drug use techiniques skills in asthma or copd patients: A questionneire study

    SEÇİL ÇAKMAKLI

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. CENK AYPAK