Fasîh Ahmed Dede Dîvânı bağlamlı dizin ve işlevsel sözlüğü
The Dîvân of Fasîh Ahmed Dede contextual index and functional dictionary
- Tez No: 625130
- Danışmanlar: PROF. DR. SÜLEYMAN ÇALDAK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Fasîh Ahmed Dede, 17. yüzyıl, Fasîh Dîvânı, Bağlamsal Dizin, İşlevsel Sözlük, Divan edebiyatı, Divan şiiri, Divanlar, Fasih Ahmed Dede, Şiir, Fasîh Ahmed Dede, 17th century, Dîvân of Fasîh, Contextual Index, Functional Dictionary, 17. century, Divan literature, Court poem, Divans, Fasih Ahmed Dede, Poem
- Yıl: 2020
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İnönü Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eski Türk Edebiyatı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tezde klasik Türk edebiyatı 17. yüzyıl şairlerinden Fasîh Ahmed Dede'nin Dîvânı, bağlamlı dizin ve işlevsel sözlük olarak hazırlanmıştır. TEBDİZ (Tarih ve Edebiyat Metinleri Bağlamlı Dizini ve İşlevsel Sözlüğü) klasik Türk şiirine ait eserlerin anlam dünyasını ortaya koymak üzere, sözlük formatında hazırlanmış bir elektronik veri sistemidir. Divandaki manzumelerin sistemli ve düzenli olarak bağlamlı dizinlerinin hazırlanmasında bu sistem kullanılmıştır. Söz konusu sistem sayesinde elde edilen veriler ile Fasîh Divanı'nın değerlendirmesi yapılmıştır. Divanda yer alan manzumeler şekil ve türlerine göre, her manzumeye numara verilerek TEBDİZ sistemine yüklenmiştir. Kelime ve kelime gurupları ek ve kök ayrımına gidilerek dönemin kültürel, siyasi ve sosyal yaşantısına uygun olarak TEBDİZ veri girişi yöntemiyle anlamlandırılmıştır. Anlamlandırılan kelime ve kelime gurupları TEBDİZ sisteminde alfabetik olarak bağlamsal dizin haline getirilmiştir. Kelimenin temel anlamının yanı sıra bağlamsal anlamı da verilerek hazırlanan bu sözlük, metin tahlili çalışmalarından farklı olarak edebî metinlerin zenginliğini gözler önüne sermesi bakımından önem arz etmektedir. Bu tez çalışmasında bağlamlı dizin ve işlevsel sözlüğün yanı sıra Fasîh Ahmed Dede'nin klasik Türk edebiyatındaki önemi, hayatı ve eserleri ile ilgili bilgilere yer verilmiştir. Bu çalışma ile şairin dil ve üslubunun yanı sıra, mana zenginliğindeki özgünlüğünün ortaya konması hedeflenmiştir.
Özet (Çeviri)
In this thesis, the Dîvân of Fasîh Ahmed Dede, one of the 17th century poets of classical Turkish literature, was prepared as a contextual index and a functional dictionary. TEBDİZ (Historical and Literary Texts Contextual Index and Functional Dictionary) is an electronic data system prepared in dictionary format by revealing the meaning world of the works of classical Turkish poetry. This system was used to prepare systematic and regularly contextual indexes of the verses on this Divan. With the data obtained through this system, the Divan Court was evaluated. The verses in the Divan are loaded into the TEBDİZ system by giving numbers to each verse according to their shapes and types. The word and word groups were made by using the TEBDİZ data entry method in accordance with the cultural, political and social life of the period by making additional and root distinction. The meaningful words and groups of words were converted into contextual index alphabetically in TEBDİZ system. This dictionary, which is prepared by giving the contextual meaning as well as the basic meaning of the word, is important in terms of revealing the richness of literary texts unlike the text analysis studies. In this thesis, in addition to the contextual index and functional dictionary, Fasîh Ahmed Dede's importance in classical Turkish literature, information about his life and works are included. In particular, it is aimed to reveal the poet's language, style and originality in the richness of the meaning.
Benzer Tezler
- Esrar Dede; Hayatı, edebi kişiliği ve Divan`ının karşılaştırmalı metni
Esrar Dede; His life, literary career and a comparative study of his Divan
HASAN ALİ KASIR
Doktora
Türkçe
1996
Türk Dili ve EdebiyatıAtatürk ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. TURGUT KARABEY
- Fasih Ahmed Dede hayatı, edebi kişiliği, eserleri ve divanının tenkidli metni (2 cilt)
Başlık çevirisi yok
MUSTAFA ÇIPAN
Doktora
Türkçe
1991
Türk Dili ve EdebiyatıSelçuk ÜniversitesiEski Türk Edebiyatı Bilim Dalı
DOÇ.DR. GÖNÜL AYAN
- Şeyh Hüsameddin-i Uşşaki Divanı transkripsiyonlu metin
Sheikh Hüsameddin-i Uşşaki's divan text with transcription
YAVUZ ÖZENÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Türk Dili ve EdebiyatıSakarya ÜniversitesiTürk Edebiyatı Bölümü
YRD. DOÇ. DR. HÜSEYİN YORULMAZ
- Hattat Kamil Akdik`in hayatı ve eserleri
Kamil Akdik`s life and his artisc penmanships
MOHAMMED BEHİRİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2000
El SanatlarıMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiGeleneksel Türk El Sanatları Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HATTA KAMİL AKDİK
- Eski Anadolu Türkçesinin ilk metinlerinde fiillerin yapı ve çekim özellikleri
The verb construction and conjugation in the first textes of old Anatolian Turkic
FATMA MELİKE KOPUZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Türk Dili ve EdebiyatıBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EROL ÖZTÜRK