Geri Dön

Aile hekimlerinin yazdığı reçetelerin akılcı ilaç kullanımı açısından incelenmesi

The examination of family physicians' prescriptions in terms of rational use of medicine

PDF İndir

  1. Tez No: 623095
  2. Yazar: ÖMER ATAÇ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. SELMA KARABEY
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Halk Sağlığı, Eczacılık ve Farmakoloji, Aile Hekimliği, Public Health, Pharmacy and Pharmacology, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Aile hekimliği, Akılcı ilaç kullanımı, Antibiyotikler, Doktorlar-aile, Reçeteler, Tedavi kılavuzları, İlaç kullanımı, İlaç kullanımını değerlendirme, İlaç reçeteleri, Family practice, Rational drug use, Antibiotics, Physicians-family, Prescriptions, Practice guideline, Drug utilization, Drug utilization review, Drug prescriptions
  7. Yıl: 2020
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Halk Sağlığı Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışmanın amacı İstanbul ilinde görev yapan aile hekimlerinin yazdığı reçetelerin DSÖ'nün göstergeleri doğrultusunda AİK açısından incelenmesidir. Kesitsel türde olan bu çalışmada, İstanbul ilinde görev yapan ve sistematik örneklemeyle seçilen 1431 aile hekiminin 2016 yılında yazmış olduğu 5.936.852 adet reçete incelendi. Ayrıca hekimler reçete başına düşen ilaç sayısı, maliyet ve antibiyotik ilaç sayısına göre sıralandı. Üç kriterin ikisinde üst çeyrekte yer alan hekimler (ÜÇH) ile alt çeyrekte yer alan hekimlerin (AÇH) reçeteleme performansları karşılaştırıldı. Çalışmanın bulgularına göre reçete başına düşen tanı sayısı 1,94±1,70, kalem sayısı 2,79±1,94, kutu sayısı 6,04±4,48 ve maliyet ise 107,62±327,50 (ÇA: 18,54-105,33) TL'dir. En çok reçete yazılan grup 18-64 yaş kadınlardır. Reçetelerin %49,6'sını tek tanılı reçeteler oluşturmaktadır. Hipertansiyon hem tüm reçetelerde hem de tek tanılı reçetelerde ilk sırada yer almaktadır (sırasıyla %9,8 ve %9,5). ''Soğuk algınlığı ilaçları'' her iki grupta da en sık yazılan ilaçlardır (sırasıyla %7,1 ve %11,3). Çalışmada detaylı incelenen enfeksiyon hastalığı tanılarında reçetelere yazılan antibiyotik yüzdesi akut sinüzitte %83,1, tonsillofarenjitte %70,4 ve diş çürüklerinde ise %90,3'tür. Hipertansiyon tedavisinde birlikte yazılması kontrendike olan ADEi ve ARB ilaçları reçetelerin %0,3'ünde birlikte yazılmıştır. Reçetelerin %1,7'sini oluşturan ve bir hastalık tanısı olmayan ''Genel Muayene'' tanılı reçetelerin toplam maliyeti 6.675.796,43 TL'dir. Reçeteleme performanslarının karşılaştırıldığı tüm tanılarda alt çeyrekte yer alan hekimler tedavi rehberlerine uygunluk açısından diğer gruba göre daha başarılıdır ve sistit hariç diğer tüm tanılarda aradaki fark önemlidir (p<0,001). AİK kriterlerine göre yapılan karşılaştırmalarda da AÇH daha iyi performans göstermiştir (p<0,001). Reçete içeriği daha az olan aile hekimlerin AİK göstergeleri ve tedavi rehberlerine uyumu daha iyi durumda olmasına rağmen, hekimlerin genelinde akılcı olmayan antibiyotik kullanımı yüksektir.

Özet (Çeviri)

The aim of this study is to examine prescriptions that is written by family physicians in Istanbul through WHO indicators in terms of rational use of medicine. As a cross-sectional study, 5.936.852 prescriptions which are written in 2016 by 1431 family physicians in Istanbul, who are selected through systematic sampling, were analyzed in this research. Furthermore, physicians are were listed according to the number of medicine, cost of medicine, and the number of antibiotics per prescription. The prescribing performances of physician groups who ranked in the 1st and 4th quarter in two of those three criteria, were compared. The findings of this research demonstrates that the number of diagnosis per prescription is 1,94±1,70 and the numbers of medicine and box per prescription are 2,79±1,94 and 6,04±4,48 respectively. The cost per prescription is 107,62±327,50 (IQR: 18,54-105,33). Women between 18-64 age appears as the group for which prescriptions are written at most. Single-diagnosis prescriptions comprise 49.6% of all prescriptions. Hypertension is ranked first in both all and single-diagnosis prescriptions (9.8% and 9.5% respectively). ''Common cold medications'' are most commonly written medicines in both groups of prescriptions (7.1% and 11.3% respectively). The percentage of antibiotic which was written in the prescriptions of infectious disease is 83.1% in acute sinusitis, 70.4% in tonsillopharyngitis and 90.3% in dental cavities. ACEi and ARB medicines, in which contraindication occurs if they are written together, are found to be written together in 0.3% of all prescriptions. The total cost for ''General Examination'' prescriptions without any diagnosed disease, which consist 1.7% of all prescriptions, is 6.675.796,43 TL. When diagnoses are compared in terms of their prescribing performance, good prescribers are more succesful in all diagnoses than the other group in accordance with their treatment guidance and except cystitis all differences are significant (p<0,001). When the comparison was conducted in terms of the ROM criteria, good prescribers had better performance as well (p<0,001). Family physicians who have less content in their prescriptions tend to be better based on ROM indicators and the consistent with their treatment guidance. However, the rate for the irrational use of antibiotics is higher for physicians in general.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    653145

    Birinci basamakta geriatrik hastaların reçete analizi

    Prescription analysis of geriatric patients in primary care

    ÇİĞDEM TOLUN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Sağlık Kurumları YönetimiAnkara Üniversitesi

    Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ÇAĞDAŞ ERKAN AKYÜREK

  2. Tez No

    852699

    İstanbul ilinde görev yapan Aile Hekimlerinde ağrı kesici reçeteleme bilgi ve tutumunun hekimin kişisel ve mesleksel özellikleriyle ilişkisi

    The relationship between prescribing analgesics knowledge and attitude and the personal and professional characteristics of physicians among family physicians in İstanbul province

    HALİM ŞAHİN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HİLAL ÖZKAYA

  3. Tez No

    907204

    Egzersiz reçeteleme sıklığının ve eşlik eden faktörlerin bilişsel davranışçı fiziksel aktivite ölçeği ve birinci basamakta fiziksel aktivite anketi ölçeği ile belirlenmesi

    Determination of exercise prescription frequency and accompanying factors with cognitive behavioral physical activity scale and physical activity questionnaire in primary stage

    KÜBRA KURT

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Aile HekimliğiHatay Mustafa Kemal Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. PINAR DÖNER GÜNER

  4. Tez No

    98947

    Salih bin Nasrullah (İbn Sellum el-Halebi) / Gayetü`l-Beyan fi Tedbiri Bedeni`l-İnsan; giriş-inceleme-metin-dizin

    Başlık çevirisi yok

    ZEKİYE GÜL ELBİR

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2000

    Türk Dili ve EdebiyatıFırat Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. AHMET BURAN

  5. Tez No

    557348

    Akılcı ilaç kullanımı Batman ili merkez ilçesinde çalışan aile hekimlerinin akılcı ilaç kullanımı konusundaki bilgi ve tutumlarının değerlendirilmesi

    Rational usage of drug: Evaluation of the knowledge and attitudes of family practitioners working i̇n the central district of batman on rational drug usage of drug

    ABDULAZİZ CANGİR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Sağlık Kurumları YönetimiMarmara Üniversitesi

    Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHVEŞ TARIM

Geri Dön