Geri Dön

Abdülkadir el-Bağdâdî'nin Şehnâme Lügati (inceleme-metin)

Abdulkadir Al-Bagdadi's Şehname Lugati (research-text)

  1. Tez No: 618894
  2. Yazar: UĞUR TOKÇESİ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. ERSEN ERSOY
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Dilbilim, Doğu Dilleri ve Edebiyatı, Linguistics, Eastern Linguistics and Literature
  6. Anahtar Kelimeler: Abdülkadir, el-Bâğdadî, Şehnâme, Lügat, İnceleme, Metin, 17. yüzyıl, Abdulkadir el Bağdadi, Arapça, Dil bilgisi, Dil bilim, Sözlük, Sözlükbilim, Şehname, Abdülkadir, al-Baghdadi, Lugat-i Shahname, Analyses, Text, 17. century, Abdulkadir el Bağdadi, Arabic, Grammar, Linguistics, Dictionary, Lexicology, Şehname
  7. Yıl: 2019
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Dumlupınar Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Sözlükler, bir dilin geçmişini, söz varlığını, kazandığı yeni anlamları, deyimleri, incelikleri, mecaz, terim ve gerçek anlamlarını geleceğe kazandıran ve geçmiş ile gelecek arasında köprü kuran dil hazineleridir. Sadece tek bir dilin barındırdığı kelime ve kelime grupları toplamını değil aynı zamanda başka dillerdeki karşılığını da barındırırlar. Bu nedenle dillerin yaşayabilmesi ve büyüyerek gelişebilmesi için sözlüklere ihtiyaç duyulur. Bu çalışma XVII. yy. âlimi, dil bilgini, seyyahı ve edebiyatçısı olan Abdülkadir el-Bağdâdî'nin Şehnâme Lügati'ni ihtiva etmektedir. Firdevsî'nin meşhur eseri Şehnâme'deki güç anlaşılan Farsça kelimelerin Türkçe karşılıkları bu sözlükte verilmektedir. Bu nedenle bugün mevcut olan sözlüklerde bile bulunmayan veya sadece bir kısmında bulunan kelimelere de bu sözlükte rastlanabilmektedir. Bu da esere ayrı bir değer katmaktadır. Kelimelerin madde başı verildikten sonra Arap harfli orijinal hali parantez içinde verilmektedir. Daha sonra madde başı açıklamaları transkripsiyon alfabesine göre ve o dönemde konuşulan, yazılan Türkçe'ye bağlı kalınarak latinize edilmiştir. Bu şekilde XVII. yy'ın söz varlığına da katkı sağlanacaktır. Ayrıca inceleme kısmında şahıslar, şahitler, arkaik unsurlar, gelenek ve adetler gibi sözlüğün gerçek değerini ortaya koyan unsurlar da tespit edilip, açıklanmıştır.

Özet (Çeviri)

Dictionaries are the treasures of language that make a bridge between the past and the future, gaining the past, past, the new meanings, idioms, subtleties, metaphors, terms and real meanings of a language. They contain not only the all of words and phrases in a language but also their equivalent in other languages. For this reason, dictionaries are needed for languages to survive, continue, and grow. This work is Abdulkadir who had been lived in 17th century the scholar, linguist, traveler and literary man, contains alBaghdadi's Lugat-i Shahname. The Turkish equivalents of the hardly understood Persian words in Firdevsi's famous work, Shahname, are given in this dictionary. For this reason, even in the dictionaries available today or only a part of the word can be found in this dictionary. This adds a distinct value to the work. The words are given in parentheses after the beginning of the article. Subsequently, the explanations per item were latinised according to the transcription alphabet, which was spoken at that time and remained in Turkish. In this way, 17th century will also contribute to the vocabulary. In addition, in the review section, individuals, witnesses, archaic elements, traditions and customs, such as the verbs that reveal the true value of the dictionary are identified and explained.

Benzer Tezler

  1. Abdulkâdir El-Bağdâdî'nin“Şerhu Şevâhidi'r-Radî”adlı eserinin tahkîki

    Analysis work of Abdulkadi̇r El-Bağdadi̇'s“Şerhu Şevahi̇di̇'r Radi̇”

    RAID TORDI KARA MUSTAFA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Doğu Dilleri ve EdebiyatıAtatürk Üniversitesi

    Arap Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. KENAN DEMİRAYAK

  2. Abdülkâdir bin Ömer el-Bağdâdî'nin Şerh-i Tuhfe-yi Şâhidî'si (İnceleme-tenkitli metin-sözlük-tıpkıbasım)

    Abdülkadir bin Ömer el-Bağdâdî's Şerh-i Tuhfe-yi Şâhidî (Commentary-text-glossary-facsimile)

    EYUP BARLAK

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Türk Dili ve EdebiyatıErciyes Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ATABEY KILIÇ

  3. Abdulkahir el-Bağdadi'nin Tefsîru'l-Esmâ ve's-Sıfât adlı eserinin tahkiki ve değerlendirmesi

    The review and evaluation of Abdülkâhir al-Bagdadi's work title Tefsiru'l-Esmâ ve Sifât

    OSMANKHAN SULAIMAN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    DinÇukurova Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ İSMAİL YÜRÜK

  4. Bağdadi ve Nevbahti'nin itikadi fırkaları tasnifi

    Classification of the faith sections in Bağdadi and Nevbahti

    MUSTAFA SEVİŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2003

    DinYüzüncü Yıl Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. İSA YÜCEER

  5. Bağdadi'nin İslam dışı saydığı mezheplerin kaynaklar açısından değerlendirilmesi

    Evaluation of the sects regarded as heterodox by Baghdadi, from the point of sources

    GÜZİDE ÜLGER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2010

    DinÇukurova Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. İSMAİL YÜRÜK