Çeviri eğitiminde terimbilim ve terim yönetim araçlarının kullanımı
Terminology and the use of the term management tools in translation training
- Tez No: 605744
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FÜSUN SARAÇ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Mütercim-Tercümanlık, Education and Training, Translation and Interpretation
- Anahtar Kelimeler: Dil eğitimi, Fransızca, Terimler, Yabancı dil, Yabancı dil eğitimi, Çeviri, Çeviri bilim, Çeviri eğitimi, Çeviri yaklaşımı, Çeviri yöntemleri, Language education, French language, Terms, Foreign language, Foreign language education, Translation, Science of translation, Translation education, Translation approach, Translation methods
- Yıl: 2019
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Yabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Fransızca Öğretmenliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüzde çevirmen ihtiyaçları doğrultusunda çeviri eğitimi veren bölümlerin öğretim programlarını güncellemeleri gerektiği yadsınamaz bir gerçektir. Çeviri eğitimi veren kurumlarda müfredatın terimbilime yönelik derslerden yoksun olması, akademik alanda adımlar atılmasını gerektirmiştir. İlgili alanda akademik bir bilinçlenmenin tam anlamıyla vuku bulamamasının neticesinde gerçekleştirilen bu araştırmada, Terimbilimin ve terim yönetim araçlarının çeviri eğitimindeki yeri sorgulanmaya çalışılmıştır. Çeviri eğitimi veren bölümlerin müfredatlarının, çeviri dünyasının gerektirdiği çevirmen ihtiyaçları doğrultusunda güncellenmesi gerektiği gerçeği çalışmanın temelini oluşturmaktadır. Tez kapsamında karma yöntem araştırma modeli tercih edilmiş, açımlayıcı sıralı karma yöntem deseni kullanılmıştır. Öğretim elemanı görüşleri, öğrenci görüşleri ve öğretim programı (müfredat) analizi çalışmanın üç sacayağını oluşturmaktadır. Araştırmanın evreni, Türkiye'deki Çeviribilim, Mütercim-Tercümanlık bölümleri öğretim elemanlarından ve öğrencilerinden oluşmaktadır. Öğretim elemanları nezdinde uygulanacak olan anketin örneklemini, Çeviribilim, Mütercim-Tercümanlık bölümlerinin öğretim elemanları ile Çeviribilim, Mütercim-Tercümanlık bölümlerinin üçüncü ve son sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak öğretim elemanlarına ve öğrencilere yönelik iki adet anket hazırlanmıştır. Otuz üç öğretim elemanının ve yüz otuz bir öğrencinin anket sorularına verdikleri yanıtlar SPSS 26 programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Araştırmanın nitel aşaması kapsamında çalışma grubunda yer alan toplam altı öğretim elemanı ve altı öğrenci yapılandırılmış görüşme sorularını gönüllü olarak yanıtlamışlardır. Görüşmelerden elde edilen yanıtlar, NVivo 11 programına aktarılmıştır. Araştırmada ayrıca doküman inceleme yöntemi kullanılmış ve Çeviribilim, Mütercim-Tercümanlık bölümlerinin ders programları dikkate alınarak Terimbilim dersine yönelik envanter toplama çalışması gerçekleştirilmiştir. Ülkemizde çeviri eğitimi veren bölümlerin öğretim programlarında yer alan ders içerikleri incelenmiş ve terimbilim dersleri tespit edilmiştir. Veri analizi esnasında terimbilim ile ilgili derslerin adları, bu derslerin içeriği, hangi yarıyılda yer aldığı, zorunlu ya da seçmeli olarak genel dersler içerisindeki yerleri ve AKTS bilgileri tasnif edilmiştir. Tez çalışması kapsamında yürütülen geniş çaplı literatür araştırması ile öğretim elemanları ve öğrencilerin gönüllü katılımlarıyla ortaya konan anket ve görüşme sonuçları neticesinde çeviri eğitimi alan öğrencilerin öğretim programlarında Terimbilim adlı dersin bulunmasının gerekliliği üzerinde durularak Terimbilim I ve Terimbilim II adlı derslere yönelik içerik önerisi sunulmuştur. Terimbilimin çeviri alanındaki yerini ve önemini göstermesi açısından öğrencileri ve öğretim elemanlarını bu alana yaklaştırmak amacıyla hazırlanan bu tezin ileriye dönük fayda sağlayacağı düşünülmektedir. Bu çalışmanın, çeviri eğitiminde terimbilime özel bir yer ayrılması gerektiği hususunda yol gösterici olması beklenmektedir. Bu kapsamda ilgili alanda kısıtlı olan kaynak sayısına ekleme yapılarak alandaki yabancı kaynaklara erişemeyenlere referans olmaya değer nitelikte bir çalışma ortaya konmaya çalışılmıştır.
Özet (Çeviri)
It is an undeniable fact that in the direction of the needs of translators, the departments of translation training should update their curriculum. The lack of curriculum-oriented courses in translation-training departments required steps to be taken in the academic field. As a result of the lack of academic awareness on terminology, this research was carried out and the place of terminology and term management tools in the translation training was tried to be researched. The fact that the curriculum of the departments providing translation training should be updated in line with the needs of the translators constitutes the basis of the study. The mixed method research model was preferred and descriptive mixed method design was used within the scope of the dissertation. The views of the instructor, the students' views, and the curriculum analysis constitute the three pillars of the study. The study population consisted of Translation Studies, and Translation & Interpreting departments in Turkey are comprised of faculty members and students. The pilot study has been conducted among the lecturers (N=33) of the department of Translation Studies and Translation & Interpreting as well as the junior and senior students (N=131) of theses departments. Two questionnaires were prepared for academic staff and students as a data collection tool. Their responses were analyzed through SPSS 26 program. In the qualitative phase of the study, six instructors and six students in the study group voluntarily answered the structured interview questions. The responses obtained from these interviews were transferred to NVivo 11 program. In addition, secondary data on curriculum oriented courses were obtained and the inventory collection on the terminology concerning courses given by the departments of Translation Studies, and Translation & Interpreting was gathered. The contents of the courses in the curriculums of these departments based in our country were examined and terminology courses were classified accordingly. During the secondary data analysis, the names of the courses related to terminology, the contents of these courses, the semester they were given, whether they are compulsory or elective courses, and their ECTS information are categorized. The researcher examined the contents of the curriculum of these departments based in our country. As a result of the extensive literature survey conducted within the dissertation and the results of the surveys and the interviews with the voluntary participation of the lecturers and students, it should be emphasize that there should be the courses called Terminology I and Terminology II within the curriculum of Translation Studies, and Translation & Interpreting departments. In order to show the importance and the place of the terminology in the field of translation, it is thought that thanks to this dissertation, the students and the lecturers would be familiarized with the field of Terminology which will be beneficial. This study is expected to be a guide to the need for a special place in terminology in translation training. In this context, by adding to the limited number of sources in this related field, this study is expected to be one of the sources for those who can't reached the specific works written in a foreign language.
Benzer Tezler
- Effect of phraseological field knowledge in the course and on the output of simultaneous medical interpreting
Tümceterimbilimsel alan bilgisinin andaş tıp çevirisi süreci ve ürününe etkisi
HİCRAN SAKA
- Daniel Goleman'ın popüler bilimsel eserleri örneğinde uzmanlık alanı çevirisi sorunsalı: İngilizce-Türkçe dil çifti temelinde psikoloji terimlerinin çevirisi üzerine bir inceleme
The problem of specialized translation in the example of Daniel Goleman's popular scientific texts: A study on the translation of psychological terms based on English-Turkish language pair
SİMAY TAMAN
Doktora
Türkçe
2025
Mütercim-TercümanlıkMersin ÜniversitesiÇeviribilim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERGÜL VURAL KARA
- An analysis of ideological discourse in an ambivalent text from the perspective of semiotics of translation: The case of Just So Stories by Rudyard Kipling
Muğlak bir metindeki ideolojik söylemlerin çeviri göstergebilimi açısından incelenmesi: Rudyard Kıplıng'in Just So Storıes örneği
YASEMİN ÇETİN UYSAL
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Mütercim-Tercümanlıkİstanbul Okan ÜniversitesiÇeviribilim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MESUT KULELİ
- Aytül Akal'ın“Süper Çocuklar”adlı serisinin söz varlığı açısından incelenmesi ve Türkçe eğitimine katkısı
Analysis of Aytül Akal's series“Süper Çocuklar”in terms of vocabulary and its contribution to Turkish education
NESLİHAN KARAKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HAMDİ BİRGÖREN
- Erken cumhuriyet dönemi harf inkılabından önce yazılmış psikoloji kitaplarının eğitim programları ve genel öğretim ilkeleri bağlamında analizi
Analysis of psychology books written before the early republic period letter revolution in the context of educational programs and general educational principles
NİHAT KÖSE
Doktora
Türkçe
2021
Eğitim ve Öğretimİnönü ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET KARA