Dış ticaret hadlerinin belirleyicileri: Türkiye (1998 - 2019)
Determinants of terms of trade: Turkey (1998 – 2019)
- Tez No: 603547
- Danışmanlar: PROF. DR. ALAATTİN KIZILTAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İşletme, Ekonomi, Business Administration, Economics
- Anahtar Kelimeler: Dış ticaret hadleri, Ekonomik büyüme, Ekonomik refah, Eşbütünleşme, Gayri safi yurtiçi hasıla, Granger Nedensellik Testi, Ham petrol, Uluslararası petrol piyasası, İhracat, Terms of trade, Economic growth, Economic welfare, Cointegration, Gross domestic product, Granger Causality Test, Crude oil, International oil market, Export
- Yıl: 2019
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada dış ticaret hadleri ile literatür göz önüne alınarak tespit edilen belirleyicileri (brent petrol fiyatları, GSYH, reel efektif döviz kuru, dış ticaret açığı, ara mallar ithalatının toplam ithalat içerisindeki payı, sanayi malları ihracatının toplam ihracat içerisindeki payı değişkenleri) arasındaki ilişkiler ekonometrik yöntemlerle incelenmiştir. Öncelikle dış ticaret hadleri hem teorik olarak hem de gelişmekte olan ülkeler açısından ele alınmış ve dış ticaret hadlerinin belirleyicilerinin Türkiye ekonomisindeki seyri hakkında bilgiler verilmiştir. Daha sonra 1998 – 2019 yıllarını kapsayan dönemde üç aylık veriler kullanılarak dış ticaret hadleri ile belirleyicileri arasındaki ilişki incelenmiştir. Değişkenler arasında uzun dönemli ilişkinin varlığını ortaya koyabilmek için Johansen Eş-bütünleşme testi yapılmış ve bütün değişkenler arasında eşbütünleşme ilişkisi tespit edilmiştir. Bu eşbütünleşme ilişkisinden hareketle eştümleştirici katsayılar (uzun dönem esneklikleri) hesaplanmıştır. Buna göre, uzun dönemde petrol fiyatları, reel efektif döviz kuru, dış ticaret açığı ve ara mallar ithalatının toplam ithalat içerisindeki payı net dış ticaret hadlerini negatif olarak etkilemektedir. Granger nedensellik testi sonuçlarına göre de ele alınan tüm değişkenler ile net dış ticaret hadleri arasında tek yönlü nedensellik belirlenmiştir. Net dış ticaret hadleri değişkeni ise reel efektif döviz kuru ve gayri safi yurtiçi hasıla değişkenlerinin nedenidir.
Özet (Çeviri)
In this study, the relations between Terms of Trade and its determinants (brent petrol prices, GDP, real effective exchange rate, foreign trade deficit, the ration of intermediate goods import in total import, the ration and variants of industrial goods export in total export) determined by taking literature into account have been examined by using econometric methods. First of all, Terms of Trade has been dealed both theoretically and in terms of developing countries and given information about the progress of the determinants of Terms of Trade in Turkish economy. After that, in the period of 1998 – 2019, the relationship between Terms of Trade and its determinants has been examined by using quarter data. In order to reveal the presence of a long-term relationship between the variants, Johansen Cointegration test has been practised and thus cointegration relationship has been identified among all the variances. And with reference to this cointegration relationship, cointegrating coefficients (long-term elasticities) have been calculated. In the long term, petrol prices, real effective exchange rate, foreign trade deficit and the ration of intermediate goods import in total import affect Terms of Trade net negatively. According to the results of Granger causality test, all the variants considered are the granger cause of Terms of Trade. Terms of Trade variant is the Granger causative of real effective exchange rate and Gross domestic product variants.
Benzer Tezler
- Türkiye ve farklı ülke grupları için cari işlemler dengesinin belirleyicileri
Determinants of current account balances for Turkey and different country groups
GÖZDE KANTARCI TÜRK
- Gelişmekte olan ülkelerde reel döviz kuru ve dış ticaret hadleri ilişkisi: 2000-2016 örneği
Real exchange rate and terms of trade relations in developing countries: 2000-2016 example
ENGİN DURSUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
EkonomiTokat Gaziosmanpaşa Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SALİH BARIŞIK
- Determinants of current account deficits in industrialized and developing countries: An empirical investigation
Gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde cari işlemler açığının belirleyicileri: Ampirik bir araştırma
SEÇİL AYSED KAYA BAHÇE
- Cari işlemler dengesinin belirleyicileri: Ekonometrik bir uygulama (1986-2013)
The determinants of current account balance: An econometric study (1986-2013)
MURAT ÇETREZ
- The macroeconomic factors effecting external debt in Somalia
Somali'de dış borcu etkileyen makroekonomik faktörler
HASSAN ISSE JIMALE
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Ekonomiİstanbul Ticaret ÜniversitesiEkonomi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YUSUF BALCI