Tasavvufta ilâhî aşk: Sultan Memdûh Tillovî'nin Dîvânü'l-Münîbî örneği
Divine love in sufism: The sample of Sultan Mamdûh Tillov's Dîvânu'l-Munîbî
- Tez No: 600575
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET SAKİ ÇAKIR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Din, Turkish Language and Literature, Religion
- Anahtar Kelimeler: Aşk, Dini edebiyat, Eski Türk edebiyatı, Sultan Memduh Tillovi, Tasavvuf, Türk edebiyatı, İlahi aşk, İslami edebiyat, Love, Religious literature, Old Turkish literature, Sultan Memduh Tillovi, Mystic, Turkish literature, Divine love, Islamic literature
- Yıl: 2019
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Siirt Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Tasavvuf Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Aşk, tasavvuf geleneğinde ilgiyle karşılanan kavramlardan biri olmuştur. Bu kavram özellikle Ahmed el-Gazzâlî (v. 520/1126) ve sonrasındaki sûfîler tarafından sıklıkla kullanılmaya başlanmıştır. Sûfîler, aşkı genellikle ilâhî olma yönüyle ele almışlardır. Bu konudaki düşüncelerini eserlerinde belirtmişlerdir. Sûfîlerin aşka dair yazdıkları gerek nesir gerek nazım türündeki eserler geniş bir literatür meydana getirmiştir. Eserlerinde ilâhî aşk konusuna geniş yer ayıran sûfîlerden biri de Sultan Memdûh Tillovî'dir (v. 1263/1847). Sultan Memdûh, Siirt'in Tillo ilçesinde yaşamış olup İsmâil Fakîrullah'ın (v. 1147/1734) torunu ve Erzurumlu İbrâhim Hakkı'nın (v. 1194/1780) talebesidir. Tamamı manzum olup Arapça, Farsça ve Türkçe şiirlerden oluşan geniş bir külliyatı vardır. Bu çalışmada Sultan Memdûh'un ilâhî aşk anlayışı Dîvânü'l-Münîbî bağlamında incelenmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde Sultan Memdûh'un hayatı ve eserleri hakkındaki bilgiler verilmiştir. İkinci bölümde tasavvuf geleneği çerçevesinde aşk kavramı incelenmiş, sûfîlerin aşk kavramına bakışları ele alınmış ve bazı sûfîlerin ilâhî aşk anlayışları açıklanmıştır. Üçüncü bölümde de Sultan Memdûh'un ilâhî aşk anlayışı Dîvânü'l-Münîbî'de geçen şiirlerden hareketle ele alınmıştır. Çalışmadan elde edilen veriler sonuç kısmında aktarılmıştır.
Özet (Çeviri)
Love has been one of the notable concepts in the Sufi tradition. This concept has been used frequently by Ahmad al-Ghazzâlî (d. 520/1126) and later by the Sufis. Sufis generally considered love winthin its divine part. They expressed their thoughts on this subject in their works. Both prose and verse works written by Sufis about love have produced a wide literature. One of the Sufis who devoted much space to divine love in his works is Sultan Mamdûh Tillovî (d. 1263/1847). Sultan Mamduh lived in the district of Tillo in Siirt and is the grandson of Ismâil Fakîrullah (d. 1147/1734) and a student of Ibrâhim Hakkı of Erzurum (d. 1194/1780). He has a wide corpus in Arabic, Persian and Turkish which is completely composed in verse. In this study, the understanding of divine love of Sultan Mamdûh is examined in the context of Dîvânu'l-Munîbî. In the first part of the study, information about the life and Works of Sultan Mamdûh is given. In the second part, the concept of love is examined within the framework of the Sufism tradition, the views of the Sufis on the concept of love are discussed and some of the Sufis' understanding of divine love is disclosed. In the third part, the understanding of divine love of Sultan Mamdûh is discussed within the poems in the Dîvânu'l-Munîbî. The data obtained via the study are given in the conclusion.
Benzer Tezler
- Sultan Memdûh Tı̇llovı̂ 'nı̇n Mahzenu'l-Esrâr adlı eserindeki vahdet-i vücûd etkileri
Wahdat al- wujud effects in Sultan Memdûh Tillovî's (Mahzenu'l- Esrâr)
EMRULLAH ASTAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
DinAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BÜLENT AKOT
- Akşemseddin'de Allah, kainat ve insan
Allah, universe and human in the eye of Akshemseddi̇n
MUHAMMED ALİ YILDIZ
- Taslıcalı Yahyâ'nın Gencine-î Râz Mesnevîsinde tasavvuf anlayışı
Sufistic understanding (perspective) in Gencîne-i Râz Mesnevî Taşlıcalı Yahyâ
BUŞRA GÜNEY
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Türk Dili ve EdebiyatıÜsküdar ÜniversitesiTasavvuf Kültürü ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. REŞAT ÖNGÖREN
- Beşiktaşlı Yahya Efendi ve Dîvânı'nda muhabbet kavramı
Yahyâ Efendi from Beşiktaş and the concept of Mahabba in the Diwan
HİLAL OTYAKMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Türk Dili ve EdebiyatıÜsküdar ÜniversitesiTasavvuf Kültürü ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. NİYAZİ BEKİ
- Seyyid Muradi`nin muhabbetnamesi
Başlık çevirisi yok
ALİ ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2000
Türk Dili ve EdebiyatıSakarya ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MEHMET EMİN ERTAN