19. yy İstanbulu'nda ticaret yıllıklarına bir örnek:Takvim-i ticaret
An example of commercial yearbook in 19th century Istanbul: Takvim-i ticaret
- Tez No: 598010
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKÇEN COŞKUN ALBAYRAK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, Ekonomi, History, Economics
- Anahtar Kelimeler: 19. yüzyıl, Ekonomi, Ekonomi tarihi, Osmanlı Dönemi, Osmanlı tarihi, Salnameler, Takvim-i Ticaret gazetesi, Ticaret, İstanbul, 19. century, Economy, Economic history, Ottoman Period, Ottoman history, Yearbooks, Takvim-i Ticaret newspaper, Trade, Istanbul
- Yıl: 2019
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İktisat Tarihi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada Osmanlı İmparatorluğu'na uzun yıllar başkentlik yapmış ve günümüzde hala küresel düzeyde ekonomik ve sosyo-kültürel açıdan değerli bir şehir olan İstanbul'un 19. yüzyılın sonlarındaki iktisadi durumunun o dönem yayınlanan ticaret yıllıklarında yer alan meslek faaliyetleri üzerinden incelenmesi amaçlanmıştır. İstanbul İpek Yolu güzergâhı üzerinde olması ve ticaret limanına sahip olması nedeniyle dünya ticareti içinde yüzyıllar boyunca önemli bir konumda yer almıştır. 1453 yılında İstanbul'un fethi ve İpek Yolu'nun Osmanlıların eline geçmesiyle bu önemli ticaret merkezi Osmanlıların kontrolüne girmiştir. Buharlı makinelerin kullanılmaya başlanması, seri üretime geçilmesi, farklı iletişim ve ulaşım ağlarının ortaya çıkması ve daha birçok teknolojik gelişme bir süre sonra Osmanlı'nın ticaret üstünlüğünü elinden almış ve ülke ekonomik olarak dışa bağımlı bir hale gelmiştir. İmparatorluğun Batı'daki yenilikleri politika olarak uygulamaya başlaması devletin izdüşümü niteliğindeki İstanbul üzerinden rahatlıkla seyredilebilmekteydi. Osmanlı Devleti için, ekonomik, sosyal ve kültürel açıdan önemli bir dönem olan 19. yüzyılın ikinci yarısından itibaren İstanbul'da iktisadi hayat değişmeye başlamıştır. Eski İstanbul bölgesinde (Eminönü, Mahmutpaşa, Beyazıt) bulunan ticari faaliyetler değişen iktisadi hayat neticesinde Galata-Pera ve Beyoğlu bölgesine kaymış, iktisadi çeşitlilik oluşmuş ve ticari canlılık artış göstermeye başlamıştır. Bu canlılığı 1880'li yıllarda İstanbul limanına gelen yabancı tüccarlara bilgi vermek amacıyla hazırlanmaya başlanan ticaret yıllıklarından görebilmekteyiz. Ticaret yıllıklarında, dönemin Osmanlı sınırları içerisindeki vilayetlerin çarşı ve sokaklarındaki tüccar, esnaf ve zanaatkârlar ayrıntılı olarak kaydedilmiştir. Daha sonraki dönemlerde ise Devlet ticaret yıllıklarını kendisi çıkarmaya başlamış ve bu yıllıklar günümüze kadar ulaşmış değerli bilgi kaynakları halini almışlardır. Bu çalışmanın temel kaynağını ise 19. yüzyılın sonunda İstanbul'da A. İrfan Bey'in şahsi gayretleri ile Takvim-i Ticaret adıyla iki sene yayınlanan bir ticaret yıllığı oluşturmaktadır. 19. yüzyılın sonunda İstanbul'un değişen iktisadi hayatı bu yıllıkta verilen ilanlar üzerinden incelenmiştir.
Özet (Çeviri)
This thesis aims to examine the commercial life of Istanbul at the end of the 19th century through the commercial yearbook Takvim-i Ticaret which was published in Istanbul in 1895 and 1896 with the personal efforts of A. İrfan Bey. From the conquest of the city in 1453 by Ottomans and transition of the control of the Silk Road to the Ottomans, most of the world trade realized through Istanbul because of its position as a bridge between Europe and Asia. Istanbul, the capital city of Ottoman state, played an important role in the world trade. After the introduction of the steam engines, mass production, emergence of different communication and transportation networks and many other technological developments, Ottoman Empire's superiority in trade had started to disappear and Ottoman economy had become more dependant to European economies. Innovations in the West had started to be implemented by the Empire as policies and this could be watched easily through Istanbul as a projection of the state. From the second half of the 19th century economic life began to change in Istanbul and the trade activities in the old district of Istanbul (Eminönü, Mahmutpaşa, Beyazıt) had moved to Galata-Pera and Beyoğlu districts via a dozen of reform movements. Economic diversity had emerged and commercial revival had started to return. We can see this revival from the yearbooks that started to be prepared in order to give information to the foreign merchants who landed in the Port of Istanbul in the 1880s. In these yearbooks, merchants, craftsmans and artisans in the bazaars and streets of the provinces within the Ottoman borders were recorded in detail. In the following years, the state started to publish official yearbooks and these annuals have become valuable sources of information related to the commercial life of the Empire.
Benzer Tezler
- 19.yüzyıldan günümüze İstanbul'da fransız okul yapıları
French school buildings in İstanbul from 19th century to the present
ZÜBEYDE GÖZDE KUTLU
- İstanbul'daki sefarethanelerin oluşumu, günümüzdeki mevcut durumları, koruma sorunları ve önerileri
Embassy buildings' formation, today's conditions, conservation problems and suggestions for the related problems, which exist in Istanbul
EDA UĞUR SELÇUK
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
MimarlıkMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. TÜLAY ÇOBANCAOĞLU
- İstanbul'un Anadolu Yakası kıyılarında mesire alanlarının dönüşümü (1839-1938) ve günümüze yansımaları
Transformations Of Mesires Along The Anotolian Side Of Istanbul (1839-1938) And Their Connection With The Present
ÖZGÜN ARIN
Doktora
Türkçe
2018
Peyzaj Mimarlığıİstanbul Teknik ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYGÜL AĞIR
- Beyoğlu han ve pasajlarının kullanımı ve yeniden canlandırılabilmeleri için bir araştırma
A Reserach for revitalizing and usage of Beyoğlu khans and passages
ÖZBEK KAZANÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2002
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NİLGÜN ERGUN
- Bomonti Bira Fabrikası restorasyon projesi
Restoration project of bomonti brewery
SİNAN AKYURTLAKLI
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. GÜLSÜN TANYELİ