Kadınlarda beslenme okuryazarlığı ve beslenme durumu ile tip 2 diyabet riski arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Determination of relationship between nutrition literacy and nutritional status with type 2 diabetes risk in women
- Tez No: 595607
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖZDE ARITICI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Beslenme durumu, Beslenme okuryazarlığı, Tip 2 diyabet, Diyabet riski, Okuryazarlık, Beslenme, Diabetes mellitus, Diabetes mellitus-tip 2, Kadınlar, Risk faktörleri, Nutritional status, Nutrition literacy, Type 2 diabetes, Risk of diabetes, Literacy, Nutrition, Diabetes mellitus, Diabetes mellitus-type 2, Women, Risk factors
- Yıl: 2019
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, kadınlarda beslenme okuryazarlığı (BOY) ve beslenme durumu ile tip 2 diyabet riski (T2DM) arasındaki ilişkinin değerlendirilmesidir. Araştırma Kasım 2018-Ocak 2019 tarihleri arasında, Bakırköy'de yaşayan 18-64 yaş arası, en az ilk okul mezunu olan 271 gönüllü kadın ile yürütülmüştür. Katılımcılara üç aşamadan oluşan bir anket uygulanmış ve antropometrik ölçümleri alınmıştır. BOY düzeyini belirlemek için Yetişkinlerde Beslenme Okuryazarlığı Değerlendirme Aracı (YBOYDA), T2DM riskini belirlemek için ise Fin Diyabet Risk Skoru (FİNDRİSK) kullanılmıştır. Beslenme durumunu belirlemek için üç günlük besin tüketim kaydı alınmıştır. Bu çalışmanın sonucunda, YBOYDA toplam puanı ile BKİ (beden kütle indeksi), bel çevresi, vücut yağ oranı ve FİNDRİSK puanı arasında negatif yönde, güçlü düzeyde istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır (p<0.05). Kadın katılımcıların YBOYDA toplam puanı ile günlük diyetle aldıkları enerji, yağ, DYA (doymuş yağ asidi) ve TDYA (tekli doymamış yağ asidi) miktarları arasında negatif yönde, orta düzeyde, protein yüzdesi, posa miktarı ve potasyum alımı arasında pozitif yönde, orta düzeyde istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır (p<0.05). FİNDRİSK puanı ile günlük diyetle alınan enerji, yağ, karbonhidrat ve DYA miktarları arasında pozitif yönde, orta düzeyde istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır (p<0.05). YBOYDA toplam puanı ve FİNDRİSK puanı ile günlük diyetle enerji, besin öğeleri tüketimi ve vitamin-mineral alımı arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanamamıştır (p>0.05). Sonuç olarak artmış BOY düzeyinin, azalmış T2DM riski ile ilişkili olduğu görülmüştür.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to assess the relationship between nutritional literacy (BOY), nutritional status and type 2 diabetes risk (T2DM) in women. The study was conducted on 271 volunteer women between 18-64 years who are living in Bakırköy between November 2018 and January 2019. A questionnaire with three steps was applied to the participants and their anthropometric measurements were taken. Nutritional literacy is determined with the Evaluation Instrument of Nutrition Literacy on Adults (YBOYDA). T2DM risk is determined with Finnish Diabetes Association Type 2 Diabetes Risk Assessment Form (FINDRISK). Nutritional status is determined with three days dietary recall. As a result of this study, a strong and statistically significant negative correlation was found between total score of YBOYDA, BKI (body mass index), waist circumference, fat ratio and FINDRISK score (p <0.05). There was a negative and moderate correlation between YBOYDA score and dietary intake of energy, fat, saturated fatty acid (DYA) and monounsaturated fatty acid (TDYA) (p<0.05). There was a positive and moderate correlation between YBOYDA score and protein percentage, fiber and potassium consumption. There was a positive, moderate and statistically significant correlation between the FINDRISK score and the amount of energy, fat, carbohydrate and DYA intake via daily diet (p <0.05). There was no statistically significant relationship between the total score of YBOYDA, FINDRISK score and the energy intake, nutrient consumption and vitamin-mineral intake (p> 0.05). In summary, increased BOY status is related with the reduced T2DM risk.
Benzer Tezler
- Tip 2 diyabetli kadınların beslenme okuryazarlığı ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi: Iğdır ili örneği
Nutritional literacy level of women with TYPE 2 diabetes and determination of affecting factors: A case of iğdir province
FATMA NUR TUNAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Beslenme ve DiyetetikAydın Adnan Menderes ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DUYGU KAYA BİLECENOĞLU
- Yetişkin bireylerde beslenme okuryazarlığı düzeyinin Tip 2 Diabetes mellitus oluşma riski üzerine etkisi
The effect of nutrition literacy level on the developing risk of Type 2 Diabetes mellitus in adults
NESLİHAN YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Beslenme ve DiyetetikAnkara ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜLYA YARDIMCI
- Kronik hastalığı olan kadınların beslenme okuryazarlığı düzeyleri ile akdeniz diyetine uyumları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between nutrition literacy levels ofwomen with chronic diseases and their adherence to the mediterraneandiet
RUMEYSA ÖZEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Beslenme ve DiyetetikSelçuk ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLPERİ DEMİR
- Sağlık çalışanlarında beslenme ve sağlık okuryazarlık düzeyi ile diyet kalite indeksi arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Determine the relationship between the nutrition and healty literacy level of healty professionals and their diet quality i̇ndex
CANDAN AKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Beslenme ve DiyetetikBaşkent ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜL KIZILTAN
- Erişkin bireylerde beslenme okuryazarlığı ile obezite ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between nutrition literacy and obesity in adult
KÜBRA ŞENTÜRK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Aile HekimliğiKaradeniz Teknik ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TURAN SET