Makarnalık buğdayda (triticum durum desf.) gama ışını ve EMS'ın farklı dozlarının ayrı ayrı ve birlikte uygulanmasının M1 ve M2 bitkilerindeki etkileri
Effects of seperate and combined treatments of different doses gamma rays and EMS on durum wheat (tritium durum desf.) in M1 and M2 generations
- Tez No: 58383
- Danışmanlar: PROF. DR. CELALETTİN YAŞAR ÇİFTÇİ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Mutasyon, makarnalık buğday, Triticum durum Desf, Kundura 1 149, birlikte uygulama, gama ışını, EMS, Etil metan sulfonat, Gama ışınları, Induced mutation, durum wheat, Triticum durum Desf, Kunduru 1 149, combined treatments, gamma rays, EMS, * This research has been supported by Turkish Atomic Energy Authority, Ethyl methane sulphonate
- Yıl: 1997
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
III ÖZET Doktora Tezi MAKARNALIK BU?DAYDA (Triticum durum Desf.) GAMA IŞINI VE EMS'IN FARKLI DOZLARININ AYRI AYRI VE BİRLİKTE UYGULANMASININ Mı VE M2 BİTKİLERİNDEKÎ ETKİLERİ Ali ŞENAY Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı Danışman : Prof. Dr. Cemalettin Yaşar ÇİFTÇİ 1997, Sayfa : 103 Jüri : Prof. Dr. Cemalettin Yaşar ÇİFTÇİ Prof. Dr. M. Emin TUGAY Doç. Dr. Saime ÜNVER Bu araştırma 1994-1997 yılları arasında Ankara Nükleer Araştırma ve Eğitim Merkezinde yürütülmüştür. Araştırmanın amacı, farklı gama ışını ve EMS dozlarının ayrı ayrı ve birlikte uygulanmasının Kundura 1149 makarnalık buğday {Triticum durum Desf.) çeşidinin Mı ve M2 bitkilerinin bazı özellikleri üzerindeki etkilerini belirlemektir. Bu amaçla, makarnalık buğday tohumlarına 50 Gy, 150 Gy, 250 Gy gama ışını ve % 0.2, % 0.4 EMS dozları ayrı ayrı ve birlikte uygulanmıştır. EMS uygulaması yapılan tohumlara ön ıslatma yapılmamış ve 6 saatlik uygulama süresi sonunda 4 saat süreyle akan su altında yıkanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; Kundura 1 149 makarnalık buğday çeşidinin kontrol ve Mı bitkilerinde gama ışını ve EMS 'm tek ve birlikte uygulanmasının iklim odasında yetiştirilen fidelerde çıkış oranını etkilemediği, çıkışta gecikmelere neden olduğu belirlenmiştir. Ele alman bitki özellikleri yönünden tek ve birleşik uygulamalarda artan mutagen dozlarına bağlı olarak önemli düzeyde azalmalar meydana gelmiş, birleşik uygulamalar iki mutagenin toplam etkisinden daha etkili bulunmuştur. M2 bitkilerinin çıkış oranında kontrole göre % 0.96-4.83 arasında azalma belirlenmiştir. Klorofil mutasyonu tipleri yönünden sırasıyla albino > viridis > tigrina > xantha tipleri saptanmıştır. M2 bitkilerindeki klorofil mutasyonları, mutasyon frekansı ve mutagenik verim birleşik uygulamalarda, özellikle 250 Gy + % 0.2 EMS uygulamasında daha yüksek bulunmuştur.
Özet (Çeviri)
IV ABSTRACT Ph. D. Thesis EFFECTS OF SEPERATE AND COMBINED TREATMENTS OF DIFFERENT DOSES GAMMA RAYS AND EMS ON DURUM WHEAT (Tritium durum Desf.) IN Mi AND M2 GENERATIONS * Ali ŞENAY Ankara University Graduate School of Natural And Applied Sciences Department of Field Crop Supervisor : Prof. Dr. Cemalettin Yaşar ÇÎFTÇİ 1997, Page : 103 Jury : Prof. Dr. Cemalettin Yaşar ÇÎFTÇİ Prof. Dr. M. Emin TUGAY Assoc.Prof.Dr. Saime ÜNVER This study was carried out at Ankara Nuclear Research and Training Center during 1994-1997. The aim of this research was to determine the separete and combine effects of different doses of gamma rays and EMS concentrations on some characteritics of Mi and M2 plants of durum wheat, cv. Kunduru 1 149. The seeds of durum wheat, cv. Kunduru 1 149 which were irradiated with 50 Gy, 150 Gy and 250 Gy gamma rays and / or treated EMS for 6 hours at 30°C in 0.2 % and 0.4 % concentrated. The seeds were not presoaked before, they were treated for 6 hours with EMS. The seeds were washed in flushing tap water for 4 hours, after treatment with EMS. According to the results of this research; separate and combine treatments of different doses gamma rays and EMS have not shown significant difference in germination rate of control and Mi plants of durum wheat, cv. Kunduru 1149 which emerged on the soil surface, although they have caused late germination of seeds at growth chamber. The negative effects of increasing doses of mutagens on all plant characteritics for Mi and M2 plants were found statistically significant. Combined treatments were found to be more efficient than the sum of effects of the single treatments. Emergence rate decreased 0.96-4.83 % in M2 plants of durum wheat, cv. Kunduru 1149. The chlorophyll mutations and mutation frequency and mutagenic efficiency value were increased after combined treatments when compared to other single gamma rays or EMS treatments, they were highest in the treatment 250 Gy + 0.2% EMS.
Benzer Tezler
- Trakya ve Marmara bölgesi ekolojik koşullarında makarnalık buğday (Triticum durum Desf) üretimi
Başlık çevirisi yok
HAYATİ ADA
- Makarnalık buğdaya (triticum durum L. desf.) uygulanan ethephon'un verim ve verim öğelerine etkisi
Effect of ethephon on yield and yield components of durum wheat (triticum durum L. desf.)
MURAT ARAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
ZiraatAnkara ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. H. YAVUZ EMEKLİER
- Güneydoğu Anadolu kaynaklı bazı yerel makarnalık buğday çeşitlerinin azot kullanım etkinliği yönünden karşılaştırılması
Comparison of some local durum wheat cultivars from Southeastern Anatolia in uptake and harvest index of nitrogen
CELALEDDİN BARUTÇULAR
- Dane kalitesi yönünden farklılık gösteren makarnalık buğday çeşitlerinde daneye protein birikim seyri ve kalite ile ilişkisi
A Study on the association between protein accumulation pattern and vitrousness in durum wheat cultivars with different quality
OLCAY BİLDİRİCİ