Gece vardiyasında çalışan işçilerde serum fibroblast büyüme faktörü-21 düzeyinin ve metabolik parametrelere etkisinin incelenmesi
Researching of serum fibroblast growth factor-21 level and its metabolic effects in night shift workers
- Tez No: 564696
- Danışmanlar: DOÇ. DR. DEVRİM SİNEM KÜÇÜKSARAÇ KIYICI
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları, Endocrinology and Metabolic Diseases
- Anahtar Kelimeler: FGF-21, sirkadiyen ritim, gece vardiyası, insülin direnci, dislipidemi, metabolik sendrom, Fibroblast büyüme faktörü, Gece çalışması, Metabolizma, Vardiya sistemi, İşçiler, FGF-21, circadian rhythm, night shift, insulin resistance, dyslipidemia, metabolic syndrome, Fibroblast growth factor, Night work, Metabolism, Shiftwork system, Insulin resistance, Workers
- Yıl: 2019
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Dahiliye Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Dönüşümlü gece vardiyasında çalışan işçilerde bozulan sirkadiyen ritmin serum“fibroblast growth factor”(FGF-21) düzeylerine etkisinin ve metabolik parametrelerle ilişkisinin belirlenmesi amaçlandı. Yöntem ve gereç: Çalışmaya beden kitle indeksi 18,5<(BKİ)<30 kg/m² arasında olan ve bilinen kronik hastalığı olmayan, dönüşümlü vardiyada çalışan 44 (24 erkek/20 kadın) ve sabit gündüz vardiyasında çalışan 53 (34 erkek/19 kadın) işçi alındı. Dönüşümlü vardiyada çalışan işçilerden bir haftalık gece ve gündüz vardiyasının son gününde olmak üzere iki kez, sabit vardiyada çalışan işçilerden bir kez, 8 saatlik açlık sonrası antropometrik ve kan basıncı ölçümlerinin yapılmasını takiben venöz kan örneği alınarak serum FGF-21 düzeyi ve diğer biyokimyasal parametrelerin ölçümü yapıldı. Bulgular: Çalışmaya alınan dönüşümlü vardiya grubu ve sabit vardiya grubu arasında cinsiyet dağılımı ile ortalama yaş, BKİ, vücut yağ oranı açısından istatistiksel fark yoktu. Dönüşümlü vardiya grubunda diyastolik kan basıncı (p=0,023), AKŞ (p<0,001), HOMA-IR (p=0,017) ve TSH (p=0,026) düzeyleri istatistiksel olarak daha yüksekti. Ortalama serum FGF-21 düzeyi açısından dönüşümlü ve sabit vardiyada çalışanlar arasında anlamlı istatistiksel fark saptanmadı (sırasıyla; 100,2±54,8 ve 87,5±34,9 pg/ml, p=0,187). Serum FGF-21 düzeyi ile yaş (r=+0,281, p=0,005), gece vardiya süresi (r=+0,278, p=0,006), serum insülin (r=+0,409, p=<0,001), HOMA-IR (r=+0,425, p=<0,001), LDL-K (r=+0,240, p=0,018), total kolesterol (r=+0,272, p=0,007), trigliserid (r=+0,396, p=<0,001) düzeyleri arasında pozitif; HDL-K düzeyi arasında negatif yönde korelasyon bulundu (r=-0,319, p=0,001). Dönüşümlü vardiyada çalışan erkeklerde sabit vardiyada çalışan erkeklere kıyasla ortalama serum FGF-21 (sırasıyla; 119,4±56,5 ve 88,4±32,7 pg/ml, p=0,021), AKŞ (p=0,037), insülin (p=0,049), HOMA-IR (p=0,005), TSH (p=0,001), total kolesterol (p=0,029) ve trigliserid (p=0,005) düzeyleri istatistiksel anlamlı yüksek bulundu. İki farklı vardiya grubundaki kadın işçiler arasında AKŞ (p=0,002) düzeyleri hariç diğer parametrelerde anlamlı fark saptanmadı. Sonuç: Çalışmamızda FGF-21'in insülin direnci, dislipidemi ve metabolik sendrom gibi patolojik durumlarla ilişkili olduğu ve dönüşümlü vardiyada çalışan erkek işçilerde serum FGF-21 düzeylerinin arttığı saptanmıştır. Bu sonuçlar, FGF-21'in vardiya işçilerindeki metabolik sorunların patofizyolojisinde rol aldığını ve kompansatuar bir görev üstlendiğini düşündürmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: The aim of this study was to investigate the effect of impaired circadian rhythm of rotating night shift worjerson serum“fibroblast growth factor”(FGF-21) levels and its relationship with metabolic parameters. Materials and methods: Forty-four (24 male/20 female) rotating night shift workers and 53 (34 male/19 female) fixed day shift workers who have body mass index between 18.5<(BMI)<30 kg/m² and no known chronic diseases were included to the study. Venous blood samples were taken in the morning after 8-hour fasting for the determination of serum FGF-21 levels and the other biochemical parameters following anthropometric and blood pressure measurements. Blood samples were taken once from the fixed day shift workers but twice from the rotating night shift workers and those are the last morning of their night and day shift week. Results: There was no statistically significant difference between the rotating night and fixed day shift groups in terms of gender, age, BMI and body fat ratio. Diastolic blood pressure (p=0,023), fasting blood glucose (FBG) (p<0,001), HOMA-IR (p=0,017) and TSH (p=0,026) levels were significantly higher in the rotating night shift group. There was no statistically significant difference in mean serum FGF-21 levels between the rotating night and fixed day shift workers (100,2±54,8 vs 87,5±34,9 pg/ml, p=0,187; respectively). Serum FGF-21 levels were positively correlated with the age (r=+0,281, p=0,005), night shift duration (r=+0,278, p=0,006), serum insulin (r=+0,409, p=<0,001), HOMA-IR (r=+0,425, p=<0,001), LDL-cholesterol (r=+0,240, p=0,018), total cholesterol (r=+0,272, p=0,007) and triglyceride (r=+ 0,396, p<0,001) levels while negatively correlated with the HDLcholesterol level (r=-0.319, p=0,001). The mean serum FGF-21 (119,4±56,5 vs 88,4±32,7 pg/ml, p=0,021; respectively), FBG (p=0,037), insulin (p=0,049), HOMAIR (p=0,005), TSH (p=0,001), total cholesterol (p=0,029) and triglyceride (p=0,005) levels were statistically higher in male rotating night shift workers compared with the male fixed day shift workers. There was no statistically significant difference in the other parameters except FBG (p=0,002) levels between female workers in two different shift groups. Conclusions: In our study, it was found that FGF-21 was associated with pathological conditions such as insulin resistance, dyslipidemia and metabolic syndrome and serum FGF-21 levels were increased in male rotating night shift workers. These results might suggest that FGF-21 playing a compensatory role on the pathophysiology of metabolic problems in rotating night shift workers.
Benzer Tezler
- Vardiyalı çalışanlarda bazı hormon ve fizyolojik parametrelerin gün-içi ritmi üzerine bir çalışma
Başlık çevirisi yok
SEFA GEZ
Doktora
Türkçe
1994
Eczacılık ve FarmakolojiEskişehir Osmangazi ÜniversitesiTıbbi Farmakoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. EROL KEVSER
- Bir çimento fabrikasında çalışan vardiyalı işçilerin sağlık sorunları
Başlık çevirisi yok
GÜLİSTAN BAYKUT
Yüksek Lisans
Türkçe
1994
Halk SağlığıHacettepe Üniversitesiİş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NAZMİ BİLİR
- Gece vardiyası beslenmelerinin iş kazası riskleri açısından değerlendirilmesi: Bir alan çalışması
Evaluation of night shift nutrition in terms of occupational accident risks: A field study
FATMA HAZEL GÖKALP ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
KazalarÇanakkale Onsekiz Mart Üniversitesiİş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BÜNYAMİN BACAK
- Mobilya üretiminde vardiya usulü çalışan işçilerin beslenme, uyku kalite ve vücut kompozisyon durumlarının belirlenmesi
Determination of nutritional, sleep quality and body composition status of workers working in shifts in furniture production
HANDE DİLAN KANMIŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Beslenme ve DiyetetikBahçeşehir ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FERHAN MANTAR
- İstanbul'da farklı iş kollarında vardiyalı çalışanların beslenme durumlarının ve gıda güvencesizliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of nutritional conditions and food insurance of shift workers in different lines of business in Istanbul
ŞEMSA SELEN AYKANAT
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Beslenme ve DiyetetikBiruni ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MELTEM SOYLU