Hakasya ile Türkiye arasında sosyo-kültürel devamlılık unsuru olarak Şamanlık
Shamanism as element of sociocultural continuity between Khakasia and Turkey
- Tez No: 537233
- Danışmanlar: PROF. DR. NEVİN GÜNGÖR ERGAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Hakas, Sosyokültür, Sosyokültürel faktörler, Sosyokültürel özellikler, Türkiye, Şaman, Şamanizm, Khakas, Socio-culture, Socio-cultural factors, Socio-cultural characteristies, Turkey, Shaman, Shamanism
- Yıl: 2019
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İnanç toplumsal yaşamda önemli bir olgudur. Bu noktada tarihi Yukarı Paleolitik Döneme dek götürülebilen Şamanizm de dünya üzerinde pek çok halkta mevcuttur. Altay kültür çevresinden dünyaya yayılan bu inanç sistemi içerisinde eski Türkler de yer almışlardır. Sibirya yerlisi Türk halklarından Hakaslar, Altaylar, Şorlar, Tuvalar, Yakutlar ve diğer budunlar günümüzde de Şamanizm'i yaşatmaktalardır. Hakas Türkleri ile Türkiye Türkleri üzerinde duran bu çalışmada her iki coğrafyanın Şamanizm kökenli tören ve inanışlar boyutunda karşılaştırılması amaçlanmış, bu bağlamda Şamanizm'den Hakasya ile Türkiye arasında sosyo-kültürel devamlılığın bir unsuru olarak söz edilip edilemeyeceğinin irdelenmesi hedeflenmiştir. Hem Rusya Federasyonu'na bağlı Hakasya hem de Türkiye'de anket uygulanmış, elde edilen bulgular çözümlenmiştir. Pitirim Sorokin'in Sosyo-Kültürel Hareketlilik kuramına dayanılarak araştırma modeli geliştirilmiş ve Türk göçünün içyapısı ortaya konulmuştur. Hakasya ile Türkiye arasında sosyo-kültürel devamlılık sürecinin bir unsuru olarak ele alınan Şamanizm kültürel yayılma, kültürleşme, senkretizm ve kreolizasyon kavramları çerçevesinde irdelenmiştir. Araştırma kapsamında geliştirilen dört hipotezin test edilmesi sonucu her iki toplumda konu bağlamında farklılık ve benzerliklerin söz konusu olduğu anlaşılmıştır. Bununla birlikte Hakasya'da yaşayan Şamanizm, Türkiye'de zaman içerisinde anlam kayması ve dönüşüm geçirmişse dahi törenler ve inanışlar boyutunda sosyo-kültürel devamlık sürecinin unsuru olarak işlevini sürdürdüğü sonucuna varılmıştır.
Özet (Çeviri)
Religion is an important matter of fact in social life. At this juncture, it should be stated that Shamanism dating back to the Upper Paleolithic age, exists in numerous peoples. This belief system that took root from Altaic cultural circle, includes ancient Turkic peoples, too. Khakasians, Altaians, Shors, Tuvinians, Yakuts and other Siberian peoples perpetuate Shamanism at the present day. In this study that focuses on Khakasian Turks and Turks of Turkey, it is intended to compare both geographies in accordance with rituals and beliefs that grow out of Shamanism. In this context, it is aimed to investigate that if Shamanism can be regarded as an element of sociocultural continuity between Khakasia and Turkey. A survey has been conducted both in Turkey and Khakasia (Russian Federation), and then the findings have been analysed. A research model based on Pitirim Sorokin's theory of Sociocultural Mobility has been developed, and the contexture of Turkic migration has been revealed. Shamanism that has been discussed as an element of sociocultural continuity between Khakasia and Turkey, has been explicated in terms of cultural diffusion, acculturation, syncretism and creolization. By testing the four hypotheses that have been developed within the context of this study, it has been understood that there have been diversities and also similarities in both societies. Besides, it has been concluded that Shamanism existing in Khakasia, perpetuates its role as an element of sociocultural continuity in terms of rituals and beliefs in Turkey despite the semantic shift and transformation.
Benzer Tezler
- Kadın tarihi açısından statünün değişen görünümleri (1876-1935)
The changing views of the statute in terms of women's history (1876-1935)
ŞEYDA ÖZÇELİK
- Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)
Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)
KADRİ AĞGÜN
Doktora
Kırgızca
2016
TarihKyrgyz State Unıversıty Named After I ArabaevTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÖLÖBEK ABDRAHMANOV
- La Vie artistique litteraire culturelle et sociale l'Izmir en langue Française (du XVII'eme siecle a nos jours)
Fransızca'da İzmir'in sanatsal edebi kültürel ve toplumsal yaşamı (XVII'inci yüzyıldan günümüze)
HASAN ZORLUSOY
Doktora
Fransızca
1993
Fransız Dili ve EdebiyatıDokuz Eylül ÜniversitesiFransız Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EROL KAYRA
- Doğu Karadeniz kültür ve doğal varlıklarının yitimini hazırlayan etkenler ve çözüm önerileri
The Factors that prepare the loss of culture and natural beings in Eastern Black Sea and reconnendations for solutions
TOLGA YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Şehircilik ve Bölge PlanlamaMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ÇUBUK
- G. Kore ve Türkiye'de askerlerin siyasete müdahalelerinin karşılaştırılması (1960-1980)
Başlık çevirisi yok
JOOCHAN KİM
Doktora
Türkçe
1993
Siyasal Bilimlerİstanbul ÜniversitesiSiyaset Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İLTER TURAN