Para ikamesi ve Türkiye
Currency substitution and Turkey
- Tez No: 53089
- Danışmanlar: PROF.DR. AHMET YÖRÜK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: Ekonomi politikaları, Liberalleşme, Para ikamesi, Sermaye hareketleri, Economic policies, Liberalization, Currency substitution, Capital movements
- Yıl: 1996
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Keynes devriminin yıkılmaya başladığı 1970 *li yıllardaki; Bretton Woods sisteminin son bulmasıyla döviz kurlarının ve dış ticaretin istikrarsız lastiği; enflasyonun yükseldiği; parasal portföylerde yabancı paraların da yer almasıyla para arz ve talebinin kontrolünün güçleştiği ortamda artık, ülkeler içinde tek bir milli paranın dolaşımda olduğu kapalı ekonomi modeline dayanan çözümlemeler geçerliliğini yitirmeye başlamıştı. Bu ortamda, para talebi fonksiyonuna devalüasyon beklentisi gibi önemli bir değişkenin katılması gerekmiş ve özellikle, parasal hedeflere ulaşmada yaşanan başarısızlığın açıklanması ve daha gerçekçi iktisat politikaları uygulanabilmesi için para ikamesi modelleri ortaya konmuştur. Bu çalışmada konu iki ana başlık altında incelenmiş; önce, para ikamesi teorisi çeşitli yönleriyle ele alınmış; sonra, konu Türkiye açısından bir model çerçevesinde tahlil edilmiştir. Para İkamesi Teorisi başlığını taşıyan ilk bölüm; Para İkamesinin Tanımı ve Oluşumu, Para İkamesinin Ölçülmesi, Para İkamesinin Sonuçları ve Para ikamesi ve İstikrar Politikası başlıklarıyla dört alt bölüme ayrılmıştır. İlk olarak, para ikamesinin tanımı yapılmış ve para ikamesini ortaya çıkaran sebepler belirtilmiş; bu meyanda, enflasyon vergisi, mali serbestleşme, döviz kurlarıyla ilgili bekleyişler ve esnek kur sistemi ve portföy teorisi ile ilişkileri ortaya konmuştur. Para ikamesi, ülke içindeki iktisadi birimlerin milli para yanında yabancı paraları da portföylerinde bulundurmaları ve iktisadi değişkenlerde meydana gelen değişmelere bağlı olarak, paraarz ve talebi içinde yabancı paranın payının değişmesi olarak tanımlanmakta olup; enflasyon vergisinden kaçma yollarından biridir ve mali serbestleşme hareketlerinin sonucunda ortaya çıkmaktadır ve devalüasyon beklentisinden beslenmektedir. İkinci olarak, Para İkamesinin Ölçülmesi başlığı altında, para ikamesinin belirleyicileri tesbit edilmiş; para ikamesi ile ilgili çalışmalar ve kullanılan modeller anlatılmış ve halkın elinde tuttuğu likit döviz miktarının bilinememesi sebebiyle para ikamesinin ölçülmesinde karşılaşılan güçlük belirtilmiştir. Daha sonra, para ikamesinin sonuçları ele alınarak; para ikamesinin mevcudiyeti halinde para arz ve talebinde meydana gelen değişiklik ve para politikası uygulamasında ortaya çıkan güçlük ifade edilmiştir. Para ikamesi ve istikrar politikası arasındaki ilişkilerin incelendiği bölümde, para ikamesinin, ülkelerin birbirlerinden bağımsız para politikası izlemesi imkanını ortadan kaldırdığı belirtilmiş ve para ikamesine karşı izlenmesi gereken politika tartışılarak; ne para ikamesini ortadan kaldırmaya çalışmanın ne de tam dövizleşmenin teşvik edilmesinin doğru olmayacağı; para ikamesine vücut veren enflasyon ile mücadele etmenin esas olduğu ortaya konmuş; en nihayet, para ikamesinin nominal çapa seçimi üzerindeki etkileri ele alınmıştır. Türkiye* de Para İkamesi başlığını taşıyan ikinci ana bölüm, 1980*lerden sonra ortaya çıkan mali serbestleşme sürecinin gelişimini ve bunun sonucunda para ikamesinin nasıl ortaya çıkıp, ne gibi bir seyir takip ettiğini tartışmaktadır Bir model çerçevesinde incelenen Türkiye *de paraikamesinin gelişimi; bu konuda en önemli belirleyici değişkenin, bir dönem önceki para ikamesi oranı olduğunu ortaya koymakta ve enflasyon meselesinde olduğu gibi, para ikamesinin de, Türkiye * de, süregiden(inertial) özellik taşıdığını göstermektedir. Bu konunun ve sonuçlarının ele alındığı bir değerlendirme bölümü çalışmanın sonunda yer almaktadır.
Özet (Çeviri)
Özet çevirisi mevcut değil.
Benzer Tezler
- Para ikamesi ve finansal boyutları: Teori ve Türkiye açısından bir değerlendirme
Currency substitution and its financial aspects: Theory and the case of Turkey
AYŞE ASUMAN ERDEM
- Para ikamesi olgusu ve makro ekonomik etkileri (1980 sonrası Türkiye örneği)
Currency substitution and its macroeconomic impacts (The case of Turkey after 1980`s)
NİLGÜN ACAR BALAYLAR
- Türkiye'de para ikamesi
Currency substitution in Turkey
YAKUP KÜÇÜKKALE
Yüksek Lisans
Türkçe
1996
EkonomiKaradeniz Teknik Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. RAHMİ YAMAK