İslâm dünyasındaki radikal örgütler üzerine bir değerlendirme IŞİD örneği
An assessment of radical organizations in the Islamic world; the ISIL example
- Tez No: 524167
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA ÖZDEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Haricilik, IŞİD, Selefiye, Terör örgütleri, İslam ülkeleri, İslami hareketler, İslami radikalizm, İslamiyet, Kahawarij, Islamic State of Iraq and al Sham, Selefiye, Terror organizations, Islamic countries, Islamic movements, Islamic radicalism, Islam
- Yıl: 2018
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bartın Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
21. Yüzyılda dünya gündemini meşgul eden en önemli hâdiselerden birisi terör örgütleri ile bu örgütler tarafından gerçekleştirilen tedhiş ve terör faaliyetleridir. Terör örgütlerini öne çıkaran çeşitli sebepler bulunmaktadır. Kitle imha silâhlarının yayılması, nükleer silâhların ortaya koyduğu tehdit ve soğuk savaş sonrası dönemde cephe savaşlarının ağır ve yıkıcı etkileri gibi sebeplerle devletler rakiplerine doğrudan askeri müdahale yapmak yerine terör örgütlerini kullanarak bir nevi vekâlet savaşlarını tercih etmektedirler. İslâm coğrafyasında emperyal politikalar güden küresel güçler de terör örgütleri üzerinden amaçlarını gerçekleştirmeye çalışmaktadırlar. İşte el-Kaide ve IŞİD bu tür yapıların önde gelenleri olarak incelenmesi gereken önemli örneklerdir. Sünni İslâm anlayışına temel teşkil eden Ehl-i Sünnet geleneğinin temsilcisi olan Osmanlı Devleti'nin dağılması ve onun yerine kurulan Türkiye Cumhuriyeti'nin de hilâfeti fiilen ortadan kaldırmasıyla Sünni-İslâm'ın temsil edilme açısından zayıfladığı söylenebilir. Keza dünyada hâkimiyet kuran ve dünya siyasetine yön veren güç odaklarının eş zamanlı olarak radikal örgütler üzerinden İslâm dünyasını zaafa uğratmaya çalıştıkları, Hâricî akımlara destek vererek bu uçlar üzerinden bir kutuplaştırmaya gittikleri ve İslâm'ı tedhişle, terörle, şiddetle aynileştirmeye çalıştıkları da söylenebilir. Son olarak içerdeki ihtilâflar ile dışardaki küresel güç odaklarının uyguladığı politikalar sonucu İslâm Dünyası Batı'nın sömürü ve vesayetinden kurtulamamakta, hârice karşı kullanılması gereken güç ve enerjilerini dâhilde birbirine karşı kullanarak tüketmekte, milliyetçilik akımlarıyla parçalanan İslâm birliği şimdi de mezhep çatışmaları ile atomize edilmeye çalışılmaktadır. Bu tezde; İslâm'ı hâriçte terörle aynileştirerek itibarsızlaştırma gayretleri ile dâhilde mezhep savaşlarına malzeme yapma düşüncesinin bir aracı olarak kullanılan radikal örgütler ve özellikle IŞİD üzerinde durulacak, fikrî ve itikadî kökleri analiz edilerek, küresel güçlerin politikalarındaki yeri değerlendirilmeye çalışılacaktır.
Özet (Çeviri)
21. Yüzyılda dünya gündemini meşgul eden en önemli hâdiselerden birisi terör örgütleri ile bu örgütler tarafından gerçekleştirilen tedhiş ve terör faaliyetleridir. Terör örgütlerini öne çıkaran çeşitli sebepler bulunmaktadır. Kitle imha silâhlarının yayılması, nükleer silâhların ortaya koyduğu tehdit ve soğuk savaş sonrası dönemde cephe savaşlarının ağır ve yıkıcı etkileri gibi sebeplerle devletler rakiplerine doğrudan askeri müdahale yapmak yerine terör örgütlerini kullanarak bir nevi vekâlet savaşlarını tercih etmektedirler. İslâm coğrafyasında emperyal politikalar güden küresel güçler de terör örgütleri üzerinden amaçlarını gerçekleştirmeye çalışmaktadırlar. İşte el-Kaide ve IŞİD bu tür yapıların önde gelenleri olarak incelenmesi gereken önemli örneklerdir. Sünni İslâm anlayışına temel teşkil eden Ehl-i Sünnet geleneğinin temsilcisi olan Osmanlı Devleti'nin dağılması ve onun yerine kurulan Türkiye Cumhuriyeti'nin de hilâfeti fiilen ortadan kaldırmasıyla Sünni-İslâm'ın temsil edilme açısından zayıfladığı söylenebilir. Keza dünyada hâkimiyet kuran ve dünya siyasetine yön veren güç odaklarının eş zamanlı olarak radikal örgütler üzerinden İslâm dünyasını zaafa uğratmaya çalıştıkları, Hâricî akımlara destek vererek bu uçlar üzerinden bir kutuplaştırmaya gittikleri ve İslâm'ı tedhişle, terörle, şiddetle aynileştirmeye çalıştıkları da söylenebilir. Son olarak içerdeki ihtilâflar ile dışardaki küresel güç odaklarının uyguladığı politikalar sonucu İslâm Dünyası Batı'nın sömürü ve vesayetinden kurtulamamakta, hârice karşı kullanılması gereken güç ve enerjilerini dâhilde birbirine karşı kullanarak tüketmekte, milliyetçilik akımlarıyla parçalanan İslâm birliği şimdi de mezhep çatışmaları ile atomize edilmeye çalışılmaktadır. Bu tezde; İslâm'ı hâriçte terörle aynileştirerek itibarsızlaştırma gayretleri ile dâhilde mezhep savaşlarına malzeme yapma düşüncesinin bir aracı olarak kullanılan radikal örgütler ve özellikle IŞİD üzerinde durulacak, fikrî ve itikadî kökleri analiz edilerek, küresel güçlerin politikalarındaki yeri değerlendirilmeye çalışılacaktır.
Benzer Tezler
- Türkiye'de dini motifli terör
Religiously appeared terror in Turkey
OSMAN TUNAHAN BERK
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Uluslararası İlişkilerGazi ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Bölümü
PROF. DR. HAYDAR ÇAKMAK
- Orta Asya'da radikal hareketler
The radical movements in Central Asia
ERKAN AVCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Uluslararası İlişkilerKocaeli ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İRFAN KAYA ÜLGER
- Modern dönem hadis çalışmalarında metin tenkidi (Mısır örneği)
Text criticism in modern period hadith studies (Egypt example)
ADİL ÖZTEKİN
Doktora
Türkçe
2022
DinAnkara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSMAİL HAKKI ÜNAL
- Kurdish İslamism: engaging with Kurdish Nationalist and İslamist discourse and movements in Turkey
Kürt İslamcılığı: Türkiye'de Mürt Milliyetçi ve İslamcı söylem ve hareketlerin etkileşimi
YUSUF ÇEVİK
Yüksek Lisans
İngilizce
2015
Siyasal BilimlerFatih ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ÇAĞLA E. AYKAÇ