Farklı turunçgil türlerine ilişkin kök aktivitesi dağılımının su alım oranı esasına göre nötronmetre yöntemi ile belirlenmesi
Determination of citrus root distribution according to water uptake ratio calculated by neutronmeter moderation method
- Tez No: 50309
- Danışmanlar: PROF.DR. CEVAT KIRDA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Kök, Nötronmetre, Su alınımı, Turunçgiller, Root, Neutronmeter, Water uptake, Citrus fruits
- Yıl: 1996
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çukurova Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
39 ÖZET“Farklı Turunçgil Türlerine İlişkin Kök Aktivitesi Dağılımının Su Alım Oranı Esasına Göre Nötronmetre Yöntemi İle Belirlenmesi”Çukurova'nın önemli kültür bitkilerinden olan turunçgillerin yetiştirilmesinde, toprakların kireçli, killi ve kök çürüklüğü hastalığı ile bulaşık olmasından dolayı, vazgeçilmez anaç olarak kullanılan turuncun kök yapısını ve su emen köklerin dağılımını belirlemek üzere, Karataş'a bağlı Eğriağaç köyünde 12 yaşındaki turunçgil bahçesinde, 1 994 yaz aylarında bir çalışma gerçekleştirilmiştir. Deneme alanı killi-tın bünyeye sahiptir, düz ve düze yakın eğimli topraklardan oluşmaktadır. Akdeniz ikliminin hüküm sürdüğü bölgeye ait iklim verileri Çizelge 7'de verilmiştir. Denemede 3 tekrarlı tesadüf parsellerinden seçilen altıntop, limon, mandarin ve portakal ağaçlarının iki sulama aralığındaki su tüketimleri günlük nötron okumaları ile belirlenmiştir. Ağaçların kök bölgesinin yatay ve dikey yönde değişik noktalarında kökler tarafından kullanılan su miktarları saptanarak, su tüketim oranlarına göre emici köklerin dağılımı ortaya çıkarılmıştır. Turunç anacının kök dağılımı ve etkili kök derinliğinin üzerine aşılı olan türlere bağlı olarak değişiklik gösterdiği ortaya çıkmıştır. Limon ağacında etkili kök derinliği 70 cm olduğu tüketilen topraklan suyun yaklaşık % 50'sinin ilk 30 cm'lik toprak profilinden aldığı belirlenmiştir. Su alımının gerçekleştiği maksimum derinlik bu türde 130 cm olarak saptanmış ve haftalık ölçüm peryodunda limonun 42 mm su tükettiği tespit edilmiştir. Altıntop türü üzerinde yapılan çalışmalarda etkili kök derinliğinin 1 00 cm olduğu ve tüketilen toplam suyun % 35'inin ilk 30 cm'lik toprak katmanından alındığı belirlenmiştir. Bu türde, köklerin daha derinlere intiği ve toprağın 120 cm derinliğindeki kil tabakasını delerek aşağı katmanlarda yeniden kılcal kök oluşturup 170 cm' den su40 aldığı görülmüştür. Bir haftalık ölçüm süresinde 44 mm ile en fazla su tüketen türün altıntop olduğu belirlenmiştir. Mandarinde, etkili kök derinliği 70 cm olarak belirlenmiş ve toplam suyun yaklaşık % 50'sinin ilk 30 cm'lik toprak profilinden sağlandığı tespit edilmiştir. Su kaldırılan maksimum derinliğin 130 cm ve bir haftalık su kullanım miktarının 39 mm olduğu saptanmıştır. Portakalda, etkili kök derinliği 60 cm ile en yüzlek kök yapısı belirlenmiştir. Toplam suyun yaklaşık % 50'si ilk 30 cm'lik toprak katmanından sağlanmıştır. Su kaldırılan maksimum derinlik 110 cm ve bir haftalık su tüketimi 31 mm olarak saptanmıştır. Türlere bağlı olmaksızın görülen ortak özellik, köklerin derine inildikçe ve gövdeden taç izdüşümüne doğru uzaklaştıkça azalış göstermesidir. Toplam su tüketiminin yaklaşık % 80 - 85'inin gövdeden taç izdüşümüne kadar olan uzaklığın % 80'inde bulunan kökler tarafından sağlandığı belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
41 SUMMARY“Determination Of Citrus Root Distribution According To Water Uptake Ratio Calculated By Neutronmeter Moderation Method”. The study was conducted in August 1994 in a 12 year old citrus orchard composed of 4 different citrus types in Karataş. The objective of the study was to determine the root distribution of navel oranges, starruby grapefruits, satsuma mandarins and interdonato lemons on sour orange (Citrus aurantium), which is the only suitable rootstock for clayey, lime rich and phythophthora citrophtora infected Çukurova soils. The field has a clayey-loam texture and slope is less than 1 %. Soil properties and some climatical datas are given in tables. Three repititions on each citrus type were done to determine the water depletion from the root zone, with 50 cm spacings from the trunk horizontally and every 10 cm depth till 1 80 cm of soil profile vertically, with daily neutronmeter readings between 2 irrigations. Neutronmeter readings are converted to mm of water through calibration curves and whole root water uptake activity distribution is computed. The study results have revealed same significant differences in root distribution of sour orange depending on the budwood grafted on it and also some characteristic properties of root structure are found. Satsuma tengerines and Interdonato lemons have formed a root structure with 70 cm effective root depth and 50 % of total soil moisture is supplied from the first 30. cm of soil layer. Maximum root depth where soil water depletion occured was found to be 130 cm and weekly transpiration of lemon and tangerine trees were found as 42 mm and 39 mm respectively. Starruby grapefruits have formed the most vigerous roots with an effective rooth depth of 100 cm. and 35 % of total water uptake was supplied from the first 30 cm layer of soil profile. Tap root of grapefruit has reached to deeper soil depths after penetrating42 the clay layer at 120 cm depth of soil profile and depletion of soil water has occured at 1 70 cm. Weekly transpiration amount was found as 44 mm. Washington navel oranges were found to have the most shallow effective root depth with 60 cm and 50 % of total water depletion has occured in the first 30 cm layer of soil profile. Maximum root depth was found 1 1 0 cm and weekly transpiration was the least in this citrus type with 3 1 mm. Sour oranges were found to have a shallow root structure and root distribution which decrease in concentration away from the tree trunk both in horizontal and vertical directions. 80 % of the total water uptake was supplied from the root zone between the tree trunk and 2 m away horizontally.
Benzer Tezler
- Adana ili, turunçgil toptan fiyatlarının analizi
Başlık çevirisi yok
USULET ÖZTUNÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
ZiraatÇukurova ÜniversitesiTarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OĞUZ YURDAKUL
- Turunçgillerde in vitro sürgün ucu aşılama tekniğinde ve bu yolla elde edilen bitkilerin yetiştirilmesinde yapılan modifikasyonların aşılama başarısına ve bitki gelişimine etkileri
Başlık çevirisi yok
MÜNEVVER GÖÇMEN (TOPAKTAŞ)
- Doğu Akdeniz Bölgesi turunçgil bahçelerindeki cicadellidae türleri, tanınmaları, populasyon dalgalanmaları, konukçuları ve stubborn hastalığı ile ilişkileri üzerinde araştırmalar
The Identification; population changes, host plants of cicadellidae species found in citrus orchards in East Mediterranean region of Turkey, and relationship between stubborn disease and it vector cicadellid
HÜSEYİN BAŞPINAR
- Aurantioıdeae altfamilyasındaki önemli turunçgil genotiplerinin tanılanmasında genom büyüklükleri ve izoenzim analizlerinden yararlanma olanakları
The Identification of genom sizes and isozymes analysis of important genotypes in aurantioideae subfamily
MURAT ŞEKER
- Turunçgil phytophthora türlerinin topraktaki populasyon yoğunluklarının saptanmasında kullanılabilecek yöntemlerin araştırılması
The Isotation techniques used for enumeration ad quantification of phytophthora specis in citrus soils
FİGEN MERT