Geri Dön

Türkiye'de endüstriyel malzeme olarak kullanılan sepiyolit örneklerinin radyometrik karakterizasyonu ve elemental dağılımlarının belirlenmesi

Determination of radiometric characterization and elemental distributions of sepiolite samples used as industrial materials in Turkey

  1. Tez No: 492468
  2. Yazar: YOSEF G. ALI MADEE
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. AYBABA HANÇERLİOĞULLARI
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Nükleer Mühendislik, Fizik ve Fizik Mühendisliği, Radyoloji ve Nükleer Tıp, Nuclear Engineering, Physics and Physics Engineering, Radiology and Nuclear Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2018
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Kastamonu Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Fizik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Sepiyolit doğal olarak meydana gelen sedimanter kökenli, fillosilikatler grubuna ait magnezyum hidrosilikatten (Si12O30Mg8(OH)4(H2O)4•8H2O) oluşan bir kil mineralidir. Sepiyolit, gözeneklilik, yüzey alanı, lifli yapısı, kristal morfolojisi ve kompozisyonu gibi fizikokimyasal özelliklerine bağlı olan soğurma (veya yüzeyde tutma) reolojik ve katalitik özelliğinden dolayı ilaç, temizlik-deterjan, kâğıt, boya, kozmetik tarım, gübre, besicilik, seramik ve çimento sanayinde katkı ham maddesi olarak yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. Bu çalışmada, Türkiye'de işletmeye açık sepiyolit ocaklarının yoğun olarak bulunduğu Polatlı (Ankara), Beylikova (Eskişehir) ve Sirvihisar (Eskişehir)'da yer alan ocaklardan toplanan 30 farklı sepiyolit örneği, gözenek hacimi, radyometrik, elemental ve tanecik boyut analizine tabi tutuldu. Polatlı, Beylikova ve Sivrihisar sepiyolit örneklerinin toplam gözenek hacmi ve yüzey alanları, sırasıyla 0,142 cm3/g, 0,479 cm3/g ve 0,168 cm3/g ve 41 m2/g, 224 m2/g ve 50 m2/g olarak bulundu. Sepiyolit örneklerinin doğal olarak içerdiği 238U, 232Th ve 40K radyonüklitlerin ortalama aktivite derişimleri yüksek saflıkta germanyum dedektörlü gama-ışını spektrometresi ile, sırasıyla 29,2±3,7 Bq/kg (aralık: 8,5-120,6 Bq/kg), 4,8±1,0 Bq/kg (aralık: 0,4-29,2 Bq/kg) ve 56,5±8,3 Bq/kg (aralık: 7,2-140,1 Bq/kg) olarak ölçüldü. Polatlı, Beylikova ve Sivrihisar sepiyolit ocaklarındaki yer kabuğundan kaynaklanan ortalama gama doz hızları, sırasıyla 20 nGy/h, 16 nGy/h ve 22 nGy/h ve kozmik radyasyondan kaynaklana ortalama gama doz hızları ise, sırasıyla 45 nGy/h, 43 nGy/h ve 42 nGy/h olarak ölçüldü. Ayrıca sepiyolit örneklerinin yapı malzelerinde katkı ham maddesi olarak kullanılmasını radyolojik açıdan değerlendirmek amacıyla rayolojik parametreler (dış ortamda soğurulan gama doz hızı, yıllık etkin radyason dozu, radyum eş değer aktivite indisi, aktivite derişim indisi, alfa ve yaşam boyu kanser riski) hesaplandı. Her bir sepiyolit ocağının elemental dağılımı, enerji dağılımlı X-ışını fluoresan (XRF) ve X-ışını difraktometre (XRD) spektrometresi kullanılarak belirlendi. Analiz edilen sepiyolit örneklerinin yaklaşık %94'ünü SiO2 (%60), MgO (%30) ve CaO (%4) oluşturmaktadır. Sepiyolit örneklerinin tanecik boyutları ve morfolojisi taramalı elektron mikroskopu (SEM) ile analiz edildi ve ocakların tanecik boyutları birbirleriyle karşılaştırılarak değerlendirildi.

Özet (Çeviri)

Sepiolite is a naturally occurring clay mineral of sedimentary origin and belongs to the phyllosilicate group and is a magnesium hydrosilicate (Si12O30Mg8(OH)4(H2O)4•8H2O). Due to its absorption (or adsorption), rheological and catalytic properties depending on physicochemical properties such as porosity, surface area, fibrous structure, crystal morphology and composition, sepioilite have been widely used as additive raw material in pharmaceutical, cleaning-detergent, paper, paint, cosmetic agriculture, fertilizer, livestock, ceramics and cement industry. In this study, 30 different sepiolite example collected from open sepiolite quarries of Polatlı (Ankara), Beylikova (Eskişehir) ve Sirvihisar (Eskişehir) in Turkey were was subjected to analysis of porosity volume, radiometric, elemental and particle size. The total porosity volume and surface areas of the Polatlı, Beylikova and Sivrihisar sepiolite samples were found 0,142 cm3/g and 0,479 cm3/g, 0,168 cm3/g and 41 m2/g, 224 m2/g and 50 m2/g, respectively. The average activity concentrations of the 238U, 232Th and 40K radionuclides naturally contained in sepiolite samples were measured as 29.2 ± 3.7 Bq/kg (range: 8.5-120.6 Bq/kg), 4.8 ± 1.0 Bq/kg (range: 0.4-29.2 Bq/kg) and 56.5 ± 8.3 Bq/kg (range: 7.2-140.1 Bq/kg) respectively, by gamma-ray spectrometry with a high purity germanium detector. The average gamma dose rates from the earth crust and cosmic radiation in Polatlı, Beylikova and Sivrihisar sepiolite quarries were found as 20 nGy/h, 16 nGy/h and 22 nGy/h and 45 nGy/h, 43 nGy/h and 42 nGy/h, respectively. In addition to radiological parameters (outdoor absorbed gamma dose rate, annual effective dose rate, radium equivalent activity index, activity concentration index, alpha internal and lifetime cancer risk) were estimated to evaluate the use of sepiolite samples as additive raw materials from a radiological point of view. The elemental distribution of each sepiolite quarry was determined using X-ray fluorescence (XRF) and X-ray diffractometer (XRD) spectrometry. Approximately 94% of the analyzed sepiolite samples are SiO2 (60%), MgO (30%) and CaO (4%). Particle size and morphology of sepiolite samples were analyzed by scanning electron microscope (SEM), and particle sizes of the quarries were compared with each other.

Benzer Tezler

  1. Endüstriyel yapıların yeniden işlevlendirilmesinin Museum der Arbeit (Almanya) ve Santral İstanbul (Türkiye) örneği üzerinden değerlendirilmesi

    Re-functioning of industrial structures assesment of two cases: Museum der Arbeit and Santral İstanbul

    CANAN YILDIZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    İç Mimari ve DekorasyonMimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi

    İç Mimarlık Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ DİDEM TUNCEL

  2. Calcined clays as supplementary cementing materials for sustainable concrete

    Sürdürülebilir beton için ilave bağlayıcı malzeme olarak kalsine killer

    GİZEM ARGIN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2019

    İnşaat MühendisliğiAbdullah Gül Üniversitesi

    Sürdürülebilir Tarım ve Tabii Bitki Kaynakları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. BURAK UZAL

  3. Synthesis, development and characterization of some W-based compounds, composites and hybrid materials

    Volfram esaslı bileşiklerin, kompozitlerin ve de hibrid malzemelerin üretimi, geliştirilmesi ve karakterizasyonu

    SELİM COŞKUN

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2011

    Bilim ve Teknolojiİstanbul Teknik Üniversitesi

    İleri Teknolojiler Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. M. LÜTFİ ÖVEÇOĞLU

  4. Uçucu küllerin agrega olarak beton üretiminde kullanılması

    Usage of fly ash as a aggregate in the production of lightweight concrete

    TUYA LKHAGVA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2006

    Kimya MühendisliğiYıldız Teknik Üniversitesi

    Kimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SABRİYE PİŞKİN

  5. Esnek üst yapılarda tuğla kırığı atıklarının deneysel olarak irdelenmesi

    Experimental redearch of using waste brick in flexible highway pavements

    BEKİR ÇAKAR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2009

    İnşaat MühendisliğiEskişehir Osmangazi Üniversitesi

    İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. MURAT KARACASU