13. Yüzyıl Anadolu Selçuklu mimarisinde Selçuklu sülüsü
Seljukian tuluth in 13th century Anatolian Seljuk architecture
- Tez No: 488981
- Danışmanlar: DOÇ. NAİLE RENGİN OYMAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: El Sanatları, Sanat Tarihi, Crafts, Art History
- Anahtar Kelimeler: 13. yüzyıl, Anadolu Selçukluları, Mimari, Mimari eserler, Selçuklu sanatı, Sülüs yazı, Yazı sanatı, Yazıtlar, 13. century, Anatolian Seljuks, Architectural, Architectural works, Seljukid art, Thulth calligraphy, Calligraphy, Inscriptions
- Yıl: 2017
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Süleyman Demirel Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kaynağını nabatî (nebti) yazıdan alan Arap yazısı tarihsel süreç içerisinde evrilerek bugün bildiğimiz şeklini almıştır. Gelişim aşamalarının gözlemlenebilir olması, Arap yazısının İslâm dinine hizmet etmesinden ve bu dinin iletişim aracı olarak birçok coğrafyada kullanılmasından kaynaklanmaktadır. İlhamını İslâmiyet'ten ve onun kutsal metinlerinden alan hüsn-i hat; Arap harflerinin ölçülü, güzel ve belirli bir sistem içerisinde yazılmasına hizmet eden sanattır. Tıpkı yazının kendisi gibi, güzel yazı sanatının da gelişim evreleri bulunmaktadır. Kaynağı itibariyle Arap kökenli olmasına rağmen, tarih boyunca olduğu gibi günümüzde de Türk milletinin adıyla anılan hat sanatı da yüzyıllar boyunca birçok aşamalardan geçmiş ve gelişimini sürdürmüştür. Karakteristik ve anatomik gelişimini Osmanlı Türkleri eliyle gerçekleştirmiş olsa da bu gelişimin zeminini hazırlayan Anadolu Selçukluları olmuştur. Sanatın birçok alanında ve çok çeşitli malzemeyle şaheserler meydana getiren Anadolu Selçuklularının mimârîye de katkıları önemli ölçüdedir. Güzel yazının ve kutsal metinlerin anıtsal mimârîde kullanılması geleneğini sürdüren Anadolu Selçukluları, kendi dönemlerinden önce kullanılan yazı karakterlerini kendi kültür ve sanat zevkleriyle birleştirerek hüsn-i hat yazınına selçuklu sülüsü karakterini kazandırmışlardır.
Özet (Çeviri)
Arabic script, which is originated from nabati (nebti) script, gain its recent form being evaluated through historical process. Development stages are observable as Arabic is used to serve for Islam and as a means of communication for this religion in many regions. Hüsn-i Hat (Calligraphy), which takes its inspiration from Islam and its sacred texts, is an art of writing Arabic letters elaborately in a measured and definite system. Likewise writing, calligraphy also has developmental stages. Despite taking its roots from Arabian origins, calligraphy is generally associates with Turkishness both in history and at present and it has passed through many stages and continued its development. Although its characteristic and anatomic development has been handled by Ottoman Turks, Anatolian Seljuks have paved the way for this improvement. Anatolian Seljuk's, who have created many masterworks in various form of fine arts with different materials have also contributed to the architecture. Anatolian Seljukians, who have carried out the tradition of using calligraphy and sacred texts in architecture, bring in the character of seljukian sülüs to the calligraphy literature by combining their cultural and aesthetic norms with previous writing styles.
Benzer Tezler
- Sivas ili merkezindeki 13. yüzyıl dinî mimari yapılarda bulunan yazıların hat sanatı bakımından değerlendirilmesi
Evaluation of inscriptions of religious architectural structure of 13th century in center of Sivas in terms of calligraphy
ZEYNEP MERGEN KANSIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Sanat TarihiAnkara Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDULKADİR DÜNDAR
- 13. ve 14. yüzyıl Anadolu Selçuklu Dönemi çini sanatında görülen insan, hayvan, bitki motifleri ve günümüz seramik sanatındaki yorumu
Human, animal, vegetation motifs seen in art of tile in 13th and 14th centuries era of Anatolian Seljuks and it's interpretation i̇n the contemporary art of cerami̇c
ŞULE KARACALAR
- Türk mimarisinde kullanılan kubbeye geçiş elemanları; 13.yy. Anadolu Selçuklu Dönemi Konya mahalle mescitleri örneği
Transition elements into dome in Turkish architecture; 13th century Anatolian Seljuks Period example of Konya neighbourhood mosques
ŞEFİKA NUR TURAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
MimarlıkNecmettin Erbakan ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ESRA YALDIZ
- Anadolu Türk mimarisinde geçmeli düz atkı 12. yüzyıl-14. yüzyılın ilk yarısı
Başlık çevirisi yok
SONER ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF.DR. METİN ALTUNBAY
- Anadolu'da İlhanlı mimari eserleri
Worlds of İlkhanate archtitecture in Anatolia
NAZHAN AYTAÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Sanat TarihiMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. NURİ SEÇGİN