Genealogy of the Ottoman surveys
Osmanlı sayımlarının soykütüğü
- Tez No: 481600
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ERDOĞAN YILDIRIM
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Nüfus sayımı, Osmanlı Devleti, Osmanlı Dönemi, Osmanlı tarihi, Osmanlı toplumu, Soykütüğü, Census, Ottoman State, Ottoman Period, Ottoman history, Ottoman society, Genealogy
- Yıl: 2017
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma Osmanlı sayımlarının dilini ve metinsel organizasyonunu konu almakta ve imparatorluğun tebaasının nasıl kaydedildiğini sorunsallaştırmaktadır. Bu bağlamda, Osmanlı sayımlarının bir söylemsel ve metinsel düzeni olduğu ve bu düzenin bir iktidar rejimine tekabül ettiği iddia edilmektedir. 15. ve 16. Yüzyıllarda, reaya tahrir defterleri aracılığıyla toprak üzerinde bulunan hane birimiyle ve imparatorluğun klasik vergi, timar ve çift-hane sistemleri zemininde kayda geçirilmiştir. Bu yüzyılın sonunda, imparatorluk genelinde yapılan tahrir uygulaması yapılmamaya başlanmıştır. 17. Yüzyıl krizi koşullarında, vergi sistemi değişmiş ve arızi vergiler olağan hale gelmiştir. Bu yüzyılda avarız ve cizye defterleri devletin vergi gelirlerini tespit amaçlı yapılmaya başlanmıştır. Avarız defterlerinde bazı askeri kesimleri de içerecek şekilde genişleyen vergi mükelleflerinin hane temelinde ve ekonomik durumlarıyla birlikte kayıtları tutulmuştur. Vergi mükellefi gayrimüslimler ise cizye defterleri üzerinde kayda geçirilmiştir. 19. Yüzyılda ise, Osmanlı tebaası 1830lardan itibaren nüfus defterlerine yaşayan bireyler olarak kaydedilmiş ve imparatorluğun değişen vergi sistemine paralel olarak gelir ve mülkleri üzerinden kayıtları temmettuat deftlerinde tutulmuştur. İmparatorluğun tarihi boyunca karşılaşılan bu sayımların farklı özellikleri ve düzenleri vardır. Belirli bir söylemsel düzen çerçevesinde icra edilen bu sayımlar, devlet ve tebaası arasında belirli ilişkiler kurmaktadır. Böyle bir okuma, bahsi geçen sayım pratiklerinde vücut bulmuş olan Osmanlı siyasası içerisindeki tebaalaşma/özneleşme süreçlerinin anlaşılmasını sağlayabilir. Bu süreç ise ifadesini tahrir-i memleketten tahrir-i nüfusa olan dönüşümde bulmaktadır.
Özet (Çeviri)
Thesis aims to look at the language of the Ottoman Surveys, as discourse, and problematize how the subjects of the empire were registered. It is argued that the Ottoman surveys have discursive regularities corresponding to specific regimes of power. In the 15th and the 16th centuries, reaya was registered by tahrir defters in the form of a landholding household unit on the basis of taxation, timar, çift-hane systems. At the end of the 16th century, empire-wide tahrirs were ceased to be conducted. Within the conditions of the 17th century crisis, taxation system of the empire changed and extraordinary taxes were regularized. Avarız and cizye defters were conducted to identify the revenue sources of the state in the 17th and the 18th centuries. Avarız registers surveyed the expanding taxpaying population with household units and economic status, including some members of askeri class. Cizye defters registered taxpaying non-Muslim households/heads with economic status. In the 19th century, the subjects of the empire were surveyed on the basis of the living individual units starting with 1830s by nüfus defters and with respect to income and property on household based units by temettuat defters. These registers have different characteristics and organization, constituting relations between the subjects and the state via enumeration processes within a discursive framework. This reading leads us into an understanding the processes of subjectification in the Ottoman polity, embedded in the textual organization of these surveys, from the survey of the country to the survey of the population.
Benzer Tezler
- Nüfus defterlerine göre 1839'da Zile kaza merkezi nüfusu
The population of Zile accident center in 1839 according to the population books
MEHMET ŞAH DAĞBAKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
TarihTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YUNUS EMRE TEKİNSOY
- İç Anadolu Bölgesinin nüfus defterleri ışığında hastalık / Engelli durumu (1831-1846)
Sickness / Disability status in the of light population books of the Central Anatolia Region (1831-1846)
SEMİH KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
TarihErzincan Binali Yıldırım ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUHAMMED KÖSE
- Eskişehir kazası ilk nüfus sayımına göre Müslüman nüfus ve değerlendirilmesi
According to the first population census Muslim population and evaluation in the Eskişehir town
EMİRHAN NECCAROĞLU
- Şecere kavramı ve Osmanlı tarihi araştırmalarındaki yeri
Concept of the genealogy and function in the Ottoman history studies
HALİL KARATAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
TarihAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHAMMET ŞAHİN
- Candaroğlu Ailesinin Osmanlı Sistemine entegrasyonu: Bir Beylik ailesi şecere araştırması
Integration of the Candaroglu Family into the Ottoman System: A Genealogy research on the principal family
ÜMİT KATIRANCI
Doktora
Türkçe
2022
TarihAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiYeniçağ Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ALKAN