Sağkalım analizinde kırılganlık modellerinin tahmini için parçacık sürü optimizasyonuna dayalı alternatif bir yaklaşım
An alternative approach to estimation of frailty models in survival analysis based on particle swarm optimization
- Tez No: 444714
- Danışmanlar: PROF. DR. ALİ HAKAN BÜYÜKLÜ, DOÇ. DR. DENİZ İNAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İstatistik, Statistics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2016
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İstatistik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İstatistik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sağkalım analizinde, birimlere ait sağkalım sürelerini etkileyen faktörlerin modellenmesinde farklı teknikler kullanılmaktadır. Oransal hazard modelleri en sık tercih edilen ve geniş uygulama alanına sahip olan modellerdir. Ancak oransal hazard modellerinin en temel varsayımlarından biri popülasyonun homojenliğidir ve gerçek yaşam problemlerinde genetik yapı veya çevresel faktörler gibi gözlenemeyen değişkenlerin varlığında bu varsayım sağlanamamaktadır. Kırılganlık modelleri, gözlenemeyen risk faktörlerinden kaynaklı heterojenliği modellemede kullanılan ve başarılı tahminler üreten tekniklerdendir. Hazard fonksiyonunun dağılım yapısına ait bilgiye göre kırılganlık modelleri için farklı tahmin yöntemleri kullanılmaktadır. Sağkalım sürelerinin dağılım yapısı biliniyorsa, model parametreleri en çok olabilirlik yöntemiyle tahmin edilmekte ve bu tahmin yönteminde türeve dayalı teknikler kullanılmaktadır. Bu tip optimizasyon tekniklerinin sahip olduğu avantajlarına rağmen bazı kısıtlamaları vardır. Örneğin çözüm uzayında birden fazla lokal optimum mevcutsa başlangıç değerlerinin globale yakın verilmesi gerekmektedir. Pratikte gerçek çözüm bilinmediği için uygun başlangıç noktasının seçilmesi zordur. Özellikle tahmin edilecek parametre sayısı fazla ise bu seçim daha da zorlaşmaktadır. Ayrıca veri setinin az sayıda olması veya veride ağır sansürlü gözlem bulunması sebebiyle yanlı tahminler elde edilmektedir.Sezgisel yöntemler ailesinin bir üyesi olan parçacık sürü optimizasyonu (PSO) türeve dayalı algoritmaların getirdiği bazı kısıtlamaların üstesinden gelebilmektedir. Popülasyon tabanlı bir yöntem olan PSO, karmaşık ve çok boyutlu lineer veya lineer olmayan fonksiyonlar için dayanıklı tahminler üretmektedir. Bu çalışmada, paylaşılmış gamma kırılganlık modellerine ait parametrelerin en çok olabilirlik tahminlerini elde etmede parçacık sürü optimizasyonuna dayalı alternatif bir tahmin yöntemi önerilmiştir. Önerilen yöntemin tahmin performansı, türeve dayalı yöntemlerin tahmin performansları ile karşılaştırılmıştır. Bu amaç için iki farklı benzetim çalışması yürütülmüş ve önerilen yöntem gerçek veri setine uygulanmıştır.
Özet (Çeviri)
In survival analysis, different techniques have been used in order to modelling factors that effect the units' survival times. Proportional hazards models are the most common and have been used for many areas. However, the main assumption of proportional hazard models is the population homogeneity and in real life-problems, this assumption is not satisfied by unobserved covariates such as genetic structure or environmental factors. Frailty models provide a useful way in order to account for heterogeneity caused by unobservable risk factors and produce good estimates. According to information of the distributional form of the baseline hazard function, different estimation methods have been used for frailty models. If the distribution of survival times is known, model parameters can be estimated via maximum likelihood using derivative-based techniques. In spite of having useful properties, these techniques have some limitations. The main limitation is when more than one local optimum exists in the solution space, starting point should be chosen with a value close to a global. In practice, because the real value of parameter is unknown, choosing the suitable starting point is very hard. Particularly, when the number of model parameters being estimated is too large, choosing the suitable initials gets harder. Also, biased estimates can be obtained due to the heavy censoring or small sample size. Particle swarm optimization (PSO) which is a member of evolutionary algorithms can overcome some limitations of derivative-based methods. It is a population based method and gives robust estimates for complex and high-dimension linear or non linear functions. In this study, an alternative estimation method is proposed based on PSO in obtaining maximum likelihood estimates of parameters for gamma shared frailty models. The estimation performance of proposed method is compared with the estimation performance of derivative-based methods. For this purpose, two simulation studies are conducted and the proposed method is applied to a real data set.
Benzer Tezler
- Karaciğer sirozlu hastalarda beslenme durumu, kırılganlık ve sarkopeni riskinin değerlendirilmesi
Evaluation of nutritional status, frailty, and sarcopenia risk in patients with liver cirrhosis
SALİHA NAZLI KARDAŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
İç HastalıklarıTrakya Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN CELALETTİN ÜMİT
- Kümelenmiş verilerde sağkalım analizi
Survival analysis in clustered data
KÜBRA ELİF AKBAŞ
Doktora
Türkçe
2022
Biyoistatistikİnönü ÜniversitesiBiyoistatistik ve Tıp Bilişimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HARİKA GÖZDE GÖZÜKARA BAĞ
- Kronik böbrek hasta gruplarında kırılganlık ve sarkopeni sıklığı ve ilişkili faktörlerin analizi: kontrol gruplu çalışma
Frequency of frailty and sarcopenia in chronic kidney patient groups and analysis of related factors: a controlled study
DAMLA GÜL ÇETİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. SAVAŞ ÖZTÜRK
- İmmün kontrol noktası inhibitörü tedavisi alan akciğer malign neoplazmı veya renal hücreli karsinom tanısı olan geriatrik hastalarda geriatrik nutrisyonel risk index ile G-8 skorlarının sağkalım ile ilişkisi
The relationship between geriatric nutritional risk index and G-8 scores and survival in geriatric patients with lung malignancies or renal cell carcinoma receiving immune checkpoint inhibitor therapy
TUNAHAN AKPINAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZGECAN DÜLGAR KAYA
- Yoğun bakım ünitesindeki hastalarda bilgisayarlı tomografi ile yapılan psoas kas alanı ölçümlerinin sağ kalım ile ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship of psoas muscle area measurements made with computerized tomography and survival in patients in the intensive care unit
CANSU BELGE BERBEROĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Radyoloji ve Nükleer TıpSağlık Bilimleri ÜniversitesiRadyoloji Ana Bilim Dalı
UZMAN YILDIRAY SAVAŞ
DOÇ. DR. SAVAŞ ÖZTÜRK