Türkçe'de duygu anlatan kelimelerin afekt kavramı bağlamında tespiti
Determination of the words conveying emotions in Turkish within the context of the affect concept
- Tez No: 417708
- Danışmanlar: PROF. DR. TEVFİKA TUNABOYLU İKİZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Dilbilim, Psychology, Linguistics
- Anahtar Kelimeler: Afekt, Duyum, Duygu, Psikanaliz, Kubbealtı, TDK, Duygu stilleri, Duyguları anlama, Duyguları ifade etme, Duyuşsal tutum, Kelimeler, Türkçe, Affect, Sensation, Emotion, Psychoanalysis, Kubbealtı, TDK, Affective styles, Emotion understanding, Emational expression, Affective attitude, Words, Turkish
- Yıl: 2015
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasının amacı, günümüz yazılı ve sözlü Türkçesinde duygularımızı anlatmak için kullandığımız kelimelerin tespiti ve sınıflandırılmasıdır. Bu tespit için, Sigmund Freud'un psikanalitik kuramında yer alan afekt kavramı temel alınmıştır. Psikanalitik kuramın gelişimi esnasında afekt kavramının nasıl dönüştüğü çeşitli kuramcıların eserlerine başvurularak ele alınmıştır. Günümüz psikanalitik kliniğinde kişinin ruhsal dünyanın anlaşılmasında temel bir kavram olan afektin dilimizde nasıl yer aldığını tespit etmek için kelime taranması yoluna başvurulmuştır. Araştırma için de Kubbealtı sözlüğünün tümden taranması ve çıkarılmış kelimelerin aynı zamanda Türk Dil Kurumu Büyük Sözlük'teki karşılıklarının da ele alınması hedeflenmiştir. Tespit edilen her bir kelime, önce Kubbealtı, daha sonra TDK'daki karşılıklarıyla yazılmış, daha sonra da kaç kelimenin karşılığında geçtiği listelenmiştir. Bu listeler tezde bulunan tabloların yaratılmasında kullanılmış ve çeşitli sınıflandırmalara yol açmıştır. Araştırma bulguları, günümüz Türkçesinde yer alan duygu anlatan sözcüklerin daha çok olumsuz anlam içerdiklerini, ayrıca afektif kelimeler kategorisine ek olarak hem duyumsal hem de ruh halleri kategorilerinin önerilmesine izin vermektedir. Tüm bu üç kategori altında günümüz Türkçesinde duygu anlatan kelimeler birarada ele alınabilir.
Özet (Çeviri)
The aim of this thesis is to determine and classify the words that express emotions in today's written and spoken Turkish. To determine these words, Sigmund Freud's concept of affect is taken as the ground basis. The transformation of the concept of affect through out the psychoanalytic theory has been explained also with the later theoriticians. In order to figure out how the affect as the main concept of todays psychoanalytic clinic to understand the inner world of the people, is being expressed in Turkish, a dictionary has been scanned. For the research, Kubbealtı dictionary has been scanned from top to bottom. The choosen words have been listed and also their equivalents have been checked and written down from big dictionary of TDK. These lists, has been used to create the tables in the thesis that shows the classifications of the choosen words by their meanings, values and qualifications. The results have shown that these words of emotions in today's Turkish consists of more negative words than positives. Along side with the classification of affects, it has been found out that, for Turkish emotion words, there could be two more classifications, one for sensations and one for affective states or psychical states. Under these three classifications, Turkish words for emotions can easily be classified.
Benzer Tezler
- Anadolu ve Kerkük türkülerinde kuş ve çiçek adları
Bird and flower names in Anatolian and Kirkuk folk songs
GÜLŞAH ANDIM UÇAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
MüzikNiğde Ömer Halisdemir ÜniversitesiMüzikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FEYZAN VURAL
- Dinî içerikli müzik terapinin üniversite öğrencilerinde duygu durumu, kaygı ve algılanan stres düzeyi üzerindeki etkisi
The effects of religion-based music therapy on emotional state, anxiety, and perceived stress levels of university students
AYŞE KAYA GÖKTEPE
Doktora
Türkçe
2018
DinMarmara ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVDE DÜZGÜNER
- Corpus-driven lexical profiles of Turkish fear verbs and metaphorical profiles of somatic fear idioms in Turkish
Türkçe korku eylemlerinin derlem çıkışlı sözcüksel profilleri ve Türkçedeki somatik korku deyimlerinin metafor profilleri
MUHAMMET FATİH ADIGÜZEL
Doktora
İngilizce
2018
Türk Dili ve EdebiyatıMersin Üniversitesiİngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERA YEŞİM AKSAN
- Ortaokul Türkçe ders kitaplarında yer alan metinlerdeki deyim, atasözü ve özdeyişlerin analizi ve Türkçe eğitimine katkıları
A study on the idioms, proverbs and adages in seconday school Turkish coursebooks and their contribution to teaching Turkish
İBRAHİM İNAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Eğitim ve ÖğretimDokuz Eylül ÜniversitesiTürkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ÖMER İNCE
- Bir yazınsal tür olarak mektup ve Türkçe derslerindeki işlevselliği
Letter as a literary kind and it is functionality in Turkish lesson
FATMA BAŞOĞUZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Eğitim ve ÖğretimFırat ÜniversitesiTürkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. AHMET TURAN SİNAN