Farklı haşhaş tiplerinde alkaloidler yönünden morfolojik ve ontogenetik varyabilite
Morphplogical and ontogenetical variability in terms of alkaloids on different poppy types
- Tez No: 416819
- Danışmanlar: PROF. DR. NEŞET ARSLAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Alkaloidler, Haşhaş, Morfin, Ontogenetik varyabilite, Alkaloids, Poppy, Morphine, Ontogenetic variability
- Yıl: 2015
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türkiye'de ekonomik öneme sahip tıbbi bitkilerden olan Papaver somniferum L.'de morfin, tebain, noskapin, kodein ve papaverinin sentez mekanizması göz önüne alınarak planlanan hasat zamanları ve organlarda alkaloid analizleri yapılmış ve alkaloidlerin en yüksek olduğu gelişme dönemi (ontogenetik varyabilite) ve bitkinin farklı organlarındaki alkaloid miktarı ve hangi alkaloidin bulunduğu organda daha etkin olduğunun (morfogenetik varyabilite) belirlenebilmesi amacıyla çalışma yürütülmüştür. Deneme 2012-2013 yıllarında Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü deneme tarlasında tesadüf blokları deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Denemede materyal olarak 2 çeşit ve 6 hat materyal olarak kullanılmıştır. Deneme materyali hat ve çeşitlerde, bitki boyu; 95,82-100,32 cm, kapsül sayısı; 1,47-2,13 adet, tepecik sayısı; 9,92-10,70 adet, kapsül+tohum verimi; 135,25-215,66 kg/da, tohum verimi; 72,415 -125,895 kg/da, kapsül verimi; 62,485 -96.85 kg/da arasında değişmiştir. Farklı gelişme dönemlerine göre organlardaki alkaloid dağılımı açısından morfin oranları; en düşük rozet 1 döneminde tüm bitkide % 0.0177, en yüksek olgunlaşma döneminde kapsülde %1,0602 olduğu, tebain oranları ; en düşük rozet 1 döneminde tüm bitkide % 0,0027, en yüksek olgunlaşma döneminde kapsülde %1,0178, noskapin oranları; en düşük rozet 1 döneminde tüm bitkide % 0.0193, en yüksek olgunlaşma döneminde kapsülde %1,1725 olduğu belirlenmiştir. Dekara alkaloid verimleri bakımından ortalama morfin verimi 618,76 g/da, Ortalama tebain verimi 200,43 g/da ve ortalama noskapin veriminin 384,31 g/da olduğu tespit edilmiştir. Tüm alkaloidlerin dağılışı bakımından tüm bitkideki baskın alkaloidin morfin (%38,53) olduğu bunu % 32,86 ile noskapinin takip ettiği belirlenmiştir. Yapmış olduğumuz çalışmada en yüksek morfin oranının tohum rengi bakımından mavi ve beyaz tohumlu haşhaşlarda ve gelişme dönemi bakımından olgunlaşma döneminde, bitki organı bakımından kapsülde olduğu tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
This research attempts to find out the period of development with highest alkaloid amount (ontogenetic variability), alkaloid amounts in different parts and which alkaloid is more active in which part (morphogenetic variability) of the Papaver somniferum L. which is among the medicinal plants having economical significance in Turkey. For this purpose, taking into account the way of shynthesis of morphine, thebaine, noscapine, codeine, and papaverine, alkaloid analysis are made on planned harvest times and parts, for Papaver somniferum L.. The experiment is made with 3 repetition according to randomized blocks trial design on the trial field of Ankara University School of Agriculture, Department of Field Plants in 2013-2014. In the experiment use 2 lines and 6 kinds varies. The findings on experimental lines and kinds varies as follows: Plant length is 95.819-100.317 cm, the number of capsules are 1.47-2.13, the number of stigmas is 9.92-10.70, the yield of capsule+seed is 135.247-215.658 kg, the yield of seed is 72.415 -125.895 kg, and the yield of capsule is 62.485 -96.845 kg. Findings in parts for differing development periods in terms of alkaloid distribution are as follows: The morphine rate, at the first rosette for the entire plant, is % 0.0177, and at the last ripening period for the capsule is %1.0602. The thebaine rate at the first rosette for the entire plant is % 0.0027, and at the last ripening period for the capsule is %1.0178. The noscapine rate at the first rosette for the entire plant is % 0.0193, and at the last ripening period for the capsule is %1.1725. Findings for alcaloid yield per decare are as follows: average morphine yield is 618.7613 g/da, average thebaine yield is 200.4271g/da, and average nescapine yield is 384.3094 g/da. For the entire plant while the most dominant one is morphine with the rate of %38.53, the second one is noscapine with the rate of % 32.86. At this study highest morphine rate observed; for the colour of seed is on blue and white seeded poppy; for the development period is at the ripening period, and for the parts is in the capsule.
Benzer Tezler
- Haşhaş bitkisinin harmanlama ve ayırma parametrelerinin belirlenmesi
Determination of threshing and separating parameters of the poppy plant
MUKADDER KARAMAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2018
ZiraatSüleyman Demirel ÜniversitesiTarım Makineleri ve Teknolojileri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DENİZ YILMAZ
- Multidrug resistance in chronic lymphocytic levkemia
Kronik lenfositik lösemide çoklu ilaç dirençliliği
SENEM ŞİMŞEK
Yüksek Lisans
İngilizce
2000
BiyoteknolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiBiyoteknoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. UFUK GÜNDÜZ
DOÇ. DR. FİKRET ARPACI
- Muskarinik reseptör alt tiplerinde İmperialin` in antagonistik etkisinin in vitro araştırılması
Antagonistic affinity profile of Imperialine on different subtypes of muscarinic receptors
HÜSEYİN AKBULUT
- Yumurtacı tavuklarda plazma alkali fosfataz tipleri ile verim arasındaki ilişkiler
Correlation between alkaline phosphatase types and production traits in laying hens
HANDAN GÜNDÜZ
- Kastamonu Ferhat Paşa Camisi haziresi mezar taşları
The gravestones of Ferhat Paşa Mosque in Kastamonu City
BENGÜ GÜNDOĞAN
