Geri Dön

BİSTt-100 endeksi ile makroekonomik değişkenler arasındaki nedensellik: 2005-2015 yılları arasında Türkiye uygulaması

The causality between BİST-100 index and the macroeconomic variables: The practice of Turkey between the years 2005-20015

  1. Tez No: 415904
  2. Yazar: MUHAMMED EMİN AYKUT
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. SERPİL ALTINIRMAK
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Ekonomi, İşletme, Ekonometri, Economics, Business Administration, Econometrics
  6. Anahtar Kelimeler: Bist-100 Endeksi, Makroekonomik Faktörler, Çoklu Doğrusal Regresyon, VAR, Granger Nedensellik Testi, Borsa endeksi, Borsa İstanbul, Hisse senetleri, Makroekonomik değişkenler, Nedensellik, Nedensellik testleri, Vektör otoregresyon modeli, İMKB, BİST-100 index, Macroeconomic Factors, Multilinear Regression, VAR, Granger Causality Test, Stock exchange index, İstanbul Stock Exchange, Stocks, Macroeconomic variables, Causality, Causality test, Vector autoregression model
  7. Yıl: 2015
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Anadolu Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Çalışmada BİST-100 Endeksi'ni etkileyen makroekonomik faktörler arasında ilişkinin varlığı ve yönü araştırılmıştır.“Çoklu Doğrusal Regresyon”analizi ile makroekonomik faktörlerin birleşik halde etkisi,“Granger Nedensellik Testi”ile yönü tespit edilmiştir. Bağımlı değişkenimiz BİST-100 Endeksi için, günlük kapanış fiyatlarının oluşturduğu aylık ortalama baz alınmıştır. Bağımsız değişkenlerimiz; para arzı, enflasyon, döviz kuru, faiz oranları, altın fiyatları, öncü göstergelerden oluşan makroekonomik faktörlerdir ve bunların da gün sonu fiyatlarından oluşan aylık ortalama değerleri analiz edilmiştir. Çalışmada analiz edilen veriler, TCMB web sayfasından temin edilmiş olup, Aralık 2005- Haziran 2015 tarihleri arasındaki aylık ortalama değerleri kapsamaktadır. Çalışma sonucunda,“para arzı”ve“altın fiyatları”dışında tüm faktörlerin BİST-100 Endeksi ile“tek yönlü nedensellik ilişkisi”olduğu anlaşılmıştır. BİST-100 Endeksi enflasyon, faiz oranları değişkenlerinden negatif etkilenirken, öncü göstergeler endeksinden pozitif yönlü etkilenmektedir. Ayrıca BİST-100 endeksi, döviz kuru fiyatlarını ise negatif yönde etkilemektedir. Oluşturulan“VAR”modeli sonucu zaman serisi verileri durağan hale getirildiği için, uzun dönemli etkileri yerine“Granger Nedensellik Testi”ile 1 (ay) dönemlik gecikmelere bakılmıştır.

Özet (Çeviri)

This research examines the direction and the existence of the relationship between the macroeconomic factors that affect BİST-100 index. With“multilinear regression”analysis the combined effect of the macroeconomic factor is determined and via“Gragner causality test”its direction is determined. Our dependent variable for BİST-100 index is based on the monthly average generated by the rates of the daily close of the exchange. Our independent variables, i.e. money supply, inflation, exchange rate, interest rates, gold prices are macroeconomic factors composed of leading indicators and the monthly average values composed of the end of day rates of these factors are also examined. The data analyzed in this research is obtained from the web site of the Central Bank of the Republic of Turkey and it comprises the monthly average values between the dates December 2005 and June 2015. As a result of this research except for money supply and gold prices all factors have a unilateral causality relation with BİST-100 index. While BİST-100 index is affected negatively by the variables, namely inflation and exchange rates, it is affected positively by the index of the leading indicators. Moreover, BİST-100 index influences exchange rate prices in a negative way. As time sequence data is fixed as a result of the created VAR model, instead of long term effects, via Granger Causality Test 1 (month) period delays are observed.

Benzer Tezler

  1. Hisse senedi fiyatını etkileyen ekonomik faktörler: BİST 100 üzerine ekonometrik bir uygulama

    Macroeconomic factors affecting stock prices: an econometric approach to BİST 100

    HALİL İBRAHİM POLAT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    İşletmeGaziantep Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ERKAN ALSU

  2. BİST100 ve sektör endeksleri ile seçilen makro değişkenler arasındaki ilişkinin incelenmesi: Türkiye örneği

    Examination of the relationship between BIST100 and sector indices and selected macro variables: The example of Turkey

    GUNAY OMAROVA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    İşletmeArtvin Çoruh Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MUSTAFA UYSAL

  3. Fiyat köpüklerinin Borsa İstanbul endekslerinde incelenmesi: Bir ARDL yaklaşımı

    Investigation of price bubbles in Borsa Istanbul indices: An ARDL approach

    GÖKBERK BAYRAMOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    İşletmeSakarya Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ SEDAT DURMUŞKAYA

  4. Borsa İstanbul endeksleri ile makroekonomik değişkenler arasındaki ilişkinin analizi

    Analysis of relationship between Borsa Istanbul indexes and macroeconomic variables

    MEHMET HULUSİ EKREN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    EkonomiMarmara Üniversitesi

    Sermaye Piyasası ve Borsa Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MURAT AKBALIK

  5. The relationship between selected macroeconomic variables and BIST-100 index: A VAR model

    Belirlenmiş makroekonomik değişkenlerle BİST-100 arasındaki ilişki: VAR model çalışması

    MUSTAFA ÇAM

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2019

    Ekonomiİstanbul Bilgi Üniversitesi

    Uluslararası Bankacılık ve Finans Bilim Dalı

    PROF. DR. CENKTAN ÖZYILDIRIM