Self - regulation in Turkish preschoolers: Relations with family context and socio - emotional competence
Türkiye'deki çocukların okul öncesi dönemde öz - düzenleme becerileri: Aile bağlamı ve sosyo - duygusal yetkinlikle ilişkiler
- Tez No: 412321
- Danışmanlar: DOÇ. AYŞE BİLGE YAĞMURLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Aile, Ana-baba tutumu, Duygusal yeterlilik, Okul öncesi dönem, Okul öncesi çocuklar, Sosyoekonomik düzey, Yetkinlik, Öz düzenleme becerisi, Family, Parents attitude, Emotional suficiency, Preschool period, Preschool children, Socio-economic level, Competence, Self-regulation skill
- Yıl: 2015
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Koç Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Türkiye'deki çocuklarda yönetici işlevler ve ketleyici kontrol adı verilen öz-düzenleme becerilerini ve bu becerilerin ebeveynlik davranışları ve çocuğun sosyo-duygusal yetkinliği arasındaki aracı rolünü incelemiştir. Bununla birlikte, ailenin sosyo-ekonomik düzeyi (SED) ve annenin psikolojik esenliğinin bu ilişkiler üzerindeki etkileri de araştırılmıştır. Araştırma, Türkiye'de yaşayan 3-5 yaş arası 186 çocuk, aileleri ve öğretmenleriyle yapılmıştır. Yapısal eşitlik modellemesi sonuçları, annenin depresif duygu durumunun ve SED'in olumlu (sıcaklık, açıklayıcı akıl yürütme)ve olumsuz (cezalandırma, itaat bekleme) ebeveynlik davranışlarıyla anlamlı düzeyde ilişkili olduğunu göstermiştir. Annenin depresif duygu durumu, olumsuz ebeveynlik davranışları aracılığıyla çocukların ketleyici kontrol becerilerini anlamlı şekilde yordamıştır. Bunun yanında, SED'in çocukların yönetici işlevler becerileri ile olumlu yönde ilişkili olduğu bulunmuştur. SED'den çocukların ketleyici kontrol becerilerine giden yolda olumsuz ebeveynlik davranışlarının aracı rolü ise sınırda anlamlılık düzeyindedir. Bulgular, SED ve annenin depresif duygu durumundan çocukların sosyo-duygusal yetkinliğine uzanan yolda ebeveynlik davranışları ve öz-düzenleme becerilerinin aracı rolünün anlamlı olmadığını göstermiştir. Benzer şekilde, yönetici işlevler ve ketleyici kontrol becerilerinin ebeveynlik davranışları aracılığıyla sosyo-duygusal yetkinlik ile olan dolaylı ilişkileri de anlamlı sonuçlar vermemiştir. Araştırmanın bulguları, çocukların öz-düzenleme becerileri üzerinde ebeveynin psikolojik esenliğinin ve sosyoekonomik bağlamın farklı mekanizmalar aracılığıyla etkili olduğunu göstermesi bakımından önemli implikasyonlar ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
In the present study, we examined self-regulatory skills, namely, effortful control and executive function, in Turkish preschoolers (N = 186) and their mediating roles in the associations between parenting and children's socio-emotional competence. We also investigated the roles of family socioeconomic status (SES) and maternal psychological well-being in these concurrent associations. Mothers' reports were used for maternal depressive symptoms, parenting behaviors, and children's effortful control. Individual assessment was utilized for executive function and socio-emotional competence was assessed via multiple methods (mother report, teacher report, and individual assessments). Structural equation modeling results showed that higher depressive symptoms and SES were significantly associated with responsiveness and power-assertiveness. The pathway extending from maternal depressive symptoms to children's effortful control was mediated by maternal power-assertiveness. Higher SES was also related to children's better executive function skills, and there was a marginally significant positive path from SES to children's effortful control through maternal power-assertiveness. However, none of the indirect pathways from SES and depressive symptoms to children's socio-emotional competence through self-regulation and parenting was significant. Similarly, executive function and effortful control did not mediate the relationship between parenting constructs and socio-emotional competence. The results indicated that moderate levels of depressive feelings experienced by mothers and socio-economic disadvantage presented a risk factor for self-regulation in young children through different mechanisms. These findings suggested that it is important to take precautions against adverse effects of socio-economic hardship and even relatively low levels of maternal depression.
Benzer Tezler
- Türkiye'de okul öncesi eğitim programlarının (1952-2024) afet dirençliliği bakımından incelenmesi, oyun tabanlı afet farkındalık etkinlikleri
Analysis of preschool education programs in Türkiye (1952-2024) in terms of disaster resilience, play-based disaster awareness
ESEN AYANOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Kamu Yönetimiİstanbul Teknik ÜniversitesiAfet ve Acil Durum Yönetimi Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. NİLGÜN OKAY
- Baba yoksunluğunun benlik kavramına etkisi ve babasız öğrencilerin problemlerinin hangi alanlarda yoğunlaştığının saptanması
Başlık çevirisi yok
OYA GÜNGÖRMÜŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiGelişim Psikolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYSEL EKŞİ
- Şanlıurfa-Harran ovası topraklarının ince kum mineralojisi ve bazı yaygın toprak serilerinin mikromorfolojisi
Başlık çevirisi yok
SABAHATTİN ŞAHAN
- Buca yerleşme merkezinde ekoloji yönünden önemli biyotoplar üzerinde araştırmalar
Başlık çevirisi yok
KEMAL TULUHAN YILMAZ