Mevlânâ'nın Mesnevîsi'nde insan tipleri
The human types in Mavlana's Mathnawi
- Tez No: 385405
- Danışmanlar: PROF. DR. HASAN ÇİFTCİ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Doğu Dilleri ve Edebiyatı, Eastern Linguistics and Literature
- Anahtar Kelimeler: Mevlânâ, Mesnevî, İnsan, İnsan Tipleri, Klasifikasyon, Mesnevi, Mevlana Celaleddin-i Rumi, İnsan tipi, Mavlana, Rumi, Masnavi, Mathnawi, Human, Human Types, Classification, Mevlana Celaleddin-i Rumi, Human type
- Yıl: 2014
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Fars Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Mevlânâ Celaleddin-i Rumî'nin Mesnevî-yi Manevî adlı eserine odaklanan bu tezde söz konusu manzumenin içinde yer alan insan tiplerinin belirli bir klasifikasyon çerçevesinde belirlenerek serimlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada Mesnevî'nin Farsça esas metni üzerinde, kelime bazında gerçekleştirilen tarama sonucunda insan tipi kapsamına girebilecek bütün ifadeler ayıklanmış, bu ifadelerin geçtiği beyitler tespit edilip ayrıştırılmıştır. Söz konusu ayrıştırma sonucu doğrudan insan isimleri, sıfatları ve insanî özellikler kapsamındaki insan tipleri elde edilmiştir. Ortaya çıkarılan tipler belirli bir sistematikle kategorize edilmiş ve sınıflandırılmıştır. Mesnevî'deki insan tiplerinin klasifikasyonu yapıldığında Mevlânâ'nın 'insan'ı çok boyutlu ve çok katmanlı bir yapıda kavradığı ve yansıttığı görülmüştür. Yaşamın her düzeyindeki insanı bütün gerçekliğiyle ve olduğu gibi ele alan Mevlânâ, gerek somut gerek soyut düzlemde insanî varoluşun tüm aşamalarını kuşatıcı bir biçimde teşhis ettiği sonucuna varılmıştır. Eserde insan tipolojisinin farklılıkları, zıtlıkları; denklikleri, eşitlikleri ve sair nitelikleriyle bütüncül bir tarzda ele alınmış olması, ona her daim güncel bir eser olma vasfını sağlayan unsurlardan biridir. Bu bağlamda çalışma kapsamında bulgulanan her bir insan kategorisini 'ideal insan nosyonu'nun yapı taşları olarak değerlendirmek mümkündür.
Özet (Çeviri)
This dissertation aimed at portraying and classifying human characters in the Masnavi-i Ma'navi of Mavlana Jalaluddin-i Rumi. Having detected all expressions related to human characters through word-by-word review of the original Persian text of the Masnavi, couplets containing such expressions are selected. At the end of this selection process, human characters are determined according to names, titles and humane characteristics. Then the human characters are systematically categorized and classified. Having classified the human characters in the Masnavi, it is realized that Mavlana comprehends and illustrates 'human' in a multidimensional and multilayered nature. It concludes that Mavlana who addressed human with all authenticity and as it is in every aspect of life, comprehensively identified all stages of humane existence both in concrete and in abstract levels. The address of human characters with differences, contrasts, equivalence, evenness and other qualifications in the Masnavi is one of its features that made it always live. Hence, every human characters that are determined through the study could be viewed as fundamentals of 'ideal type of human.'
Benzer Tezler
- Tasavvufi ve psikolojik bir bakış açısıyla su mucizesinin bilimsel incelenmesi
Sicientific study of the water miracle from a mystical and psychological perspective
NECLA SAFA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Türk Dili ve EdebiyatıDicle ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET SAİT MERMUTLU
- Ahmed Yesevî'nin Dîvân-ı Hikmet'i ve Mevlânâ'nın Mesnevî'sinde insan
The human in Ahmad Yassawi's Divan-i Khikmat and Mawlana's Mathnawi
DARKHAN ABISHEV
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
DinAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiŞarkiyat Araştırmaları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SAİT OKUMUŞ
- Mevlânâ'da eğitici değerler ve dil
Educational values in Mevlânâ and the language for him
GÜLŞAH DURMUŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Eğitim ve Öğretimİnönü ÜniversitesiTürkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN KAVRUK
- Tahir Büyükkörükçü'nün hayatı, eserleri ve tasavvufî görüşleri
Tahir Büyükkörükçü's life works and sufi views
HASAN AVCU
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
DinAnkara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. VAHİT GÖKTAŞ
- Mesnevi'nin 1. defterindeki insan haklarının veda hutbesi açısından değerlendirilmesi
The evaluation of human rights in first book of the Masnavi according to the farewell sermon
LEYLÂ BETÜL KÜÇÜK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
DinSelçuk ÜniversitesiMevlâna ve Mevlevîlik Araştırmaları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ TEMİZEL