Dede Korkut Oğuznamelerinde doğa, insan ve mekân ilişkileri
Relationships between nature, humans and space in the Book of Dede Korkut
- Tez No: 376435
- Danışmanlar: PROF. DR. M. ÖCAL OĞUZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halk Bilimi (Folklor), Türk Dili ve Edebiyatı, Folklore, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Dede Korkut Hikayeleri, Doğa, Mekan, Oğuzname, İnsan, İnsan-makine ilişkisi, İnsan-çevre ilişkisi, Dede Korkut Stories, Nature, Space, Oguzname, Human, Human-machine relationship, Human-environment relationship
- Yıl: 2014
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Halk Bilimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türk Halk Bilimi (folklor) Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türk edebiyatında üzerine çok fazla çalışma yapılan ve önemini günümüzde de koruyan sözel edebî metni Dede Korkut Oğuznameleri, bu çalışmaya konu edilmiştir. Türk halkının dünya görüşü, kültürel hafızası üzerine önemli bir kaynak olan Oğuznameler, bu tezde doğa, insan ve mekân ilişkileri açısından incelenmiştir. Yeryüzünün sadece insan ve onun ihtiyaçları için var olmadığı, insan dışındaki canlı varlıkların da yeryüzü üzerinde hakları olduğu düşüncesiyle bir çevre bilincinin oluşturulması gerekliliği günümüz dünyasının tartışılan konuları arasındadır. Yeryüzü kaynaklarının aşırı ve bilinçsizce kullanımı sonucunda ortaya çıkan pek çok sorun, sürdürülebilir bir dünya için çözüme kavuşturulmayı beklemektedir. Ekoeleştiri, söz konusu sorunlara edebiyat ile çözüm getirilebileceğini savunmaktadır. Türk mitolojisiyle birlikte ekoeleştiri kuramının yaklaşımlarından Oğuznamelerdeki doğa unsurlarını incelemede yararlanılmıştır. Oğuznamelerdeki doğa, insan ile ilişkisi ve mekân boyutu ile ilişkisi açısından incelenmiştir. Yapılan inceleme sonucunda, Dede Korkut Oğuznamelerinde doğanın canlı bir varlık olarak yer aldığı, insanın ise doğaya karşı sorumlu, saygılı ve korumacı bir tutum sergilediği görülmüştür. Oğuznamelerde doğa, benzetme unsuru olarak kullanılmasının yanı sıra, fiziki boyutu ile de var olmuş ve kimi zaman olaylara etki eden aktif unsurlar olarak karşımıza çıkmıştır. Böylece, çevre bilinci oluşturmada edebiyatın önemli bir rolü olduğu ve yapılacak yeni çalışmalarla sürdürülebilir bir dünyanın oluşturulmasına edebiyatın da katkı sağlayabileceği sonucuna varılmıştır.
Özet (Çeviri)
Earth not only exists for the sustenance of mankind but for all living beings too. This is an increasingly important issue in the contemporary era. The exploitation of natural resources have caused widespread problems that await resolution for a sustainable world. Ecocriticism argues that it can bring solution to these issues with the wisdom of literature. The Oguzname by Dede Korkut, a verbal compilation of stories originating in Turkish literature, has retained its significance and is the focal point of such research. The Oguzname is an important source documenting the cultural memories and worldview of the Turks. Oguzname records have been investigated in terms of relationships between nature, humans and setting. In consideration of the approach of Ecocriticism and the roots of Turkish mythology, the relationship between nature and man, and surrounding locations, is critically analysed in this thesis. Nature is alive and humans must be responsible, respectful and even full of admirationwith regard to it is discerned from the evaluation of DedeKorkut's Oguzname. In these records, nature is not only used as a comparative tool, but appears as an entity as real as its physical dimensions and at times having an active role in the fruition of events. Therefore, literature has an invaluable role in instigating an awareness of nature and provides expertise to new research made in the field of renewable energy for a sustainable world.
Benzer Tezler
- Oğuznamelerde ve Kuzey Avrupa mitik anlatılarında it-barak halkı
The dog-head people in the Oğuz epic and Northern European mythical narratives
EMRE ERZİNCAN
- Oğuznamelere göre Türk toplumunda kadın
The woman in Turkish society in reference to Oğuznames
SAMET ALIÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
TarihKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SELAHATTİN DÖGÜŞ
- Muharrem Ergin ve Azad Nebiyev' in Dede Korkut Oğuznamelerindeki metin aktarımlarının karşılaştırılması (V.85a-152a)
Comparati̇ve study of Muharrem Ergi̇n and Azad Nebi̇yev's Dede Korkut Oğuzname based on dresden versi̇on (V.85a-152a)
MERYEM BARYA AVŞAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Türk Dili ve EdebiyatıArdahan ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEVAL KAYA
- Muharrem Ergin ve Azad Nebiyev'in Dede Korkut Oğuznâmelerindeki metin aktarımlarının karşılaştırılması (V.2b-85a)
Comparative studies of intertextuality of Dede Qorqud Oguzname within the versions of Muharrem Ergin and Azad Nebiyev. (V.2b-85a)
ELİF KIRAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Türk Dili ve EdebiyatıArdahan ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEVAL KAYA
- Dede korkut'un Dresden nüshasının tarihî ve etimolojik sözlüğü
Historical and etymological dictionary of Dede Korkut's Dresden edition
MEVLÜDE ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Türk Dili ve EdebiyatıHacettepe ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞÜKRÜ HALUK AKALIN