Eğitsel planlama için otizm tarama araçları (ASIEP-3)'nın psikometrik niteliklerinin belirlenmesi: Türkiye örneği
Determination of the psychometric properties of autism screening instrument for educational planning (ASIEP-3): The case of Turkey
- Tez No: 342585
- Danışmanlar: PROF. DR. İBRAHİM HALİL DİKEN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Eğitim planlaması, Eğitsel değerlendirme, Otistik bozukluklar, Özel eğitim, Educational planning, Educational assessment, Autistic disorder, Special education
- Yıl: 2013
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Anadolu Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Özel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB, yaşamın ilk üç yılında kendisini gösteren son yıllarda da giderek yaygınlaşan bir gelişimsel bozukluk olarak karşımıza çıkan nöro-gelişimsel bir bozukluk ve bir özel eğitim kategorisi olarak kabul edilmektedir. Çocukların dilsel, bilişsel ve sosyal gelişimlerini etkileyen nörobiyolojik bir bozukluk olan OSB'nin yaygınlığı diğer bozukluk türlerine göre son yirmi yıldır beklenmeyen bir şekilde artış göstermektedir. OSB'li çocukların değerlendirmesi, çocukların gelişimi, alınması gereken önlemler ve yapılması gereken müdahaleler için karar verebilmek amacıyla farklı kaynaklardan ve farklı değerlendirme yöntem ve araçları kullanarak veri/bilgi toplama süreci olarak tanımlanmaktadır. Bu çalışmanın amacı Eğitsel Planlama İçin Otizm Tarama Aracı-3 (ASIEP-3)' te yer alan dört informel değerlendirme aracının Türkçe versiyonlarının psikometrik niteliklerini belirlemektir. Araştırmanın modeli korelasyonel ve nedensel karşılaştırmalı araştırma modeli olarak belirlenmiştir. Araştırmanın katılımcıları Denizli, Isparta ve Antalya illerinde hizmet vermekte olan üç Özel Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezine devam etmekte olan OSB ve Ağır Düzeyde Zihinsel Yetersizlik (ADZY) tanısı almış 230 özel gereksinimli öğrenci ve aynı kurumlarda görev yapmakta olan 33 öğretmendir. Araştırma kapsamında ilk olarak araçların Türkçeye çeviri işlemleri gerçekleştirilmiştir. Ardından sırasıyla pilot çalışma ve ana çalışmalar gerçekleştirilmiştir. Vokal Davranış Örneği Kayıt Formu aracının güvenirliğini incelemek üzere iç tutarlık katsayısı, kararlılık katsayısı, değerlendiriciler arası kayıt güvenirliği ile Cronbach Alfa katsayısı ve madde-toplam puan korelasyon değerleri hesaplama yöntemleri kullanılmıştır. Geçerlik boyutunda ölçüt bağımlı geçerlik ve yapı geçerliği yöntemleri kullanılmıştır. Etkileşim Değerlendirme Kayıt Formu aracının güvenirliğini incelemek üzere gözlemciler arası güvenirlik katsayısı Kuder-Richardson madde güvenirliği yöntemi kullanılmıştır. Geçerlik boyutunda ise yapı geçerliği incelenmiştir. Eğitsel Değerlendirme Kayıt Formu için karalılık katsayısı, ölçüt bağımlı geçerlik ve yapı geçerliği yöntemleri kullanılarak güvenirlik ve geçerlik incelenmiştir. Öğrenme Hızı Öngörüsü Kayıt Formu için güvenirlik boyutunda değerlendiriciler arası güvenirlik ve geçerlik boyutunda yapı geçerliği yöntemi kullanılmıştır. Sonuçlar, dört aracın da OSB olan öğrencileri değerlendirmede kullanılabilecek geçerli ve güvenilir araçlar olduğunu ortaya koymaktadır. Anahtar Sözcükler; Otizm Spektrum Bozukluğu, Özel Eğitim, Eğitimsel ve Davranışsal Değerlendirme
Özet (Çeviri)
Autism Spectrum Disorder (ASD) is a neuro-developmental disorder and special education category usually revealing itself in the first three years of a child?s life. Compared to other disorders, the prevalence of this disorder has dramatically and abruptly increased in the last twenty years. ASD affects especially language, social and cognitive development of children. Assessment of children with ASD is described as a process of gathering data from different sources with different methods in order to make decisions about development of children with ASD, its prevention, and intervention. The purpose of this study is to explore psychometric properties of Autism Screening Instrument for Educational Planning-Third Edition (ASIEP-3), which has four informal assessment tools, to Turkey. The research model of this study is determined as a correlational and causal-comparative research model. Two hundred and thirty children diagnosed with ASD and severe intellectual disabilities, as applied with ASIEP-3, and 33 teachers at three Private Special Education and Rehabilitation Centres in cities of Denizli, Antalya and Isparta in Turkey took part in the study. After Turkish translation processes, as the first part of the study, the pilot and main studies were subsequently carried out. The internal consistency coefficient, coefficient of determination, inter-observer reliability of records, item-total correlation and Cronbach's alpha coefficient values were used to assess the reliability of Sample of Vocal Behavior Record Form, along with the methods of criterion and construct reference validity. In order to examine the reliability of Interaction Assessment Record Form, the method of the Kuder-Richardson coefficient of inter-observer reliability was used. As for construct validity, the reliability of Interaction Assessment Record Form was examined. To examine the reliability and validity of Educational Assessment Record Form, test-retest reliability criterion and construct validity were used. The reliability of Prognosis of Learning Rate Record Form was examined through inter-rater reliability and the validity of it was examined through construct validity. The result of these assessments shows that these four educational assessment tools are reliable and valid for assessing the children with ASD. Key Words; Autism Spectrum Disorder, Special Education, Behavioral and Educational Assessment
Benzer Tezler
- Planlama sürecinde kentsel tasarının yeri ve rolünün tanımlanması için bir yöntem denemesi; Örnekleme alanı Türkiye
A Methodological essay to describe the role and the function of urban design in planning process; The case of Turkey
HATİCE KARABAY AYATAÇ
- Üst ölçekli fiziki planlar için peyzaj temelli planlama dilinin oluşturulması
The development of planning language for upper-scale physical plans based on landscaping
NEJLA KILINÇ
Doktora
Türkçe
2018
Şehircilik ve Bölge PlanlamaAnkara ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA HALİM PERÇİN
- Çocuklara yönelik yapılı çevre eğitimi: Bursa için katılımcı bir model
Children-oriented built environment education: A participatory model for Bursa
SEBLA ARIN
Doktora
Türkçe
2015
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMA AHSEN ÖZSOY
- İzmit kentiçi ulaşımında yaşanılan sorunlar için tasarlanan yönetsel bilgi sistemi
For the problems of transporttation within İzmit city border proposed management information systems
ASİYE YÜKSEL
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
UlaşımKocaeli Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NİLÜFER ÇELİKKOL
- İlkokul Fransızca ders kitaplarındaki eğitsel oyunlar
Educational games in the primary school French coursebooks
ARZU ÖZERGÜL
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Fransız Dili ve EdebiyatıMarmara ÜniversitesiYabancı Diller Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FÜSUN SARAÇ