Authenticity of roman imperial age silver coins using non-destructive archaeometric tecniques
Arkeometrik yöntemlerle roma imparatorluk dönemi gümüş sikkelerinde otantiklik saptanması
- Tez No: 338563
- Danışmanlar: PROF. DR. OSMAN YAVUZ ATAMAN, DR. ABDULLAH ZARARSIZ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Arkeometri, Archaeometry
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2013
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Arkeometri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Arkeolojik buluntularda gerçek (otantik) olanların taklit edilmesi veya gerçek eserlerle sahte kopyalarının değiştirilmesi evrensel bir sorundur; Türkiye'deki tarihi metal eserlerde özellikle önemlidir. Gerçek ve sahte eserlerin farkını anlamak için geleneksel olarak görsel inceleme metotları kullanılmaktadır; ancak yalnız bu yöntemlerin kullanılması çağımızın ihtiyaçlarına cevap vermekten uzak kalmıştır. Bu çalışmada gerçek ve sahte eserler arasındaki farkı belirlemek için kimyasal karakterizasyon kullanıldı. Tahribatsız analizler, taşınabilir X ?Işınları Floresans Spektrometri (P-XRF) ile yapıldı. Çalışmada, Roma İmparatorluk Dönemine (M.Ö. 27-M.S. 244) ait seçilmiş gümüş sikkeler incelendi. Farklılaştırma için özellikle Zr, Pt, Pb ve Bi derişimleri incelendi; derişimlerin orijinal ve sahte gümüş sikkelerde farklılıklar gösterdiği saptandı. Otantik sikkelerde ortalama %0.77 Pb bulunurken sahtelerde bu değerin %0.055 olduğu görüldü. Bi orijinallerin %86'sında tayin edildi ancak sahtelerin hiç birinde gözlenemedi. Gümüş ve bakır derişimlerinin otantiklik saptamalarında çoğunlukla yararlı olamadığı görülmüştür. Kullanılan diğer bir yaklaşım ise Çizgide Tarayan Elektron Mikroskopi-Enerji Dağılımlı X Işınları Floresans Spektrometri (LSEM-EDX) tekniği idi. LSEM tekniği kullanarak, gerçek ve sahte sikkelerde bakırca zengin noktalarla ana matriks ara yüzeyindeki derişim değişmelerinin sahte ve gerçek sikkelerde oldukça farklı özellikler gösterdiği saptandı. Bu farkın nedeni, yakın geçmişte oluşturulmuş bakır içeren alaşımlarda bulunan bakırca zengin noktaların kolayca bulunması, ancak aradan geçen zaman içinde ana matriks ile ara yüzeyde derişim değişikliklerinin daha az, hatta gözlenemez hale gelmesidir. P-XRF ile bulunan derişim değerlerinden elementlerin birbiriyle ilişkilerini anlamak için Pearson Korelasyonu kullanarak korelasyonlar bulundu. Sahte ve orijinal sikkelerin gerçekten farklı gruplardan oluşup oluşmadığını anlamak için SPSS 16.0 programı ve Euclidian Square Distance methodu kullanılarak dendrogramlar çizildi. Sahte ve orijinallerin doğru elementler ve doğru methodlar kullanılarak ayrı gruplara başarıyla bölünebildiği görüldü. Gruplamanın anlamlı olduğu yine SPSS 16.0 kullanılarak yapılan t-test ile saptanmıştır. Seçilen ve kullanılan yöntemlerin, müzelerde ve koleksiyon oluşturan kurumlarda sahteciliğe karşı önleyici olarak kullanılması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Imitation of archeological artifacts or replacing the authentic ones with fake replicates is a universal problem; it is particularly important in Turkey for historical metal objects. Traditionally used visual inspection methods alone are not sufficient for the solution of contemporary problems. In this study, chemical characterization has been used to determine the differences between the authentic and fake objects. The non-destructive analyses were carried out by Portable X-ray Fluorescence Spectrometry (P-XRF). Silver Roman Coins (27 B.C. to 244 A.D.) were the objects handled in this research. Inparticular the concentrations of Zr, Pt, Pb and Bi were used for differentiation; it has been observed that the concentrations have different trends in the authentic and fake silver coins. In authentic coins the average Pb concentration was found to be 0.77%, while this value was 0.055% for the fake ones. Bi could be determined in 86% of the authentic coins while it could not be detected in any fake coin. It has been generally observed that the silver and copper concentrations could not be utilized in authenticity tests. Another approach was the use of Line Scanning Electron Microscopy-Energy Dispersive X-Ray Fluorescence Spectrometry (LSEM-EDX). Using LSEM-EDX technique, it was observed that the concentration changes near the interface between the matrix and the copper-rich locations exhibits difference behaviors for the authentic and fake objects. This difference is originated by the fact that a newly formed copper amalgam contains copper-rich phases while with extended time concentration changes at interfaces become more gradual or not detectable. Pearson correlation was used in order to elucidate the relations between the element concentrations determined by P-XRF. In order to see whether the authentic and silver fake coins can form separate groups, dendograms have been constructed utilizing SPSS 16.0 software and Euclidian Square Distance method. It has been observed that the authentic and fake coins can be successfully grouped when the proper statistical choices are used. It has been observed that these groups have significant differences using t-test. The selected and used technology is proposed for use by museums and entities keeping archaeological collections in order to prevent forgeries.
Benzer Tezler
- Conservation and presentation of Greco-Roman temple remains in Western Anatolia: A critical assessment on selected examples through the concept of Anastelosis
Batı Anadolu'da Greko-Romen tapınak kalıntılarının korunması ve sunumu: Seçilmiş örneklerde Anastilosis kavramı bağlamında eleştirel bir değerlendirme
ÖZGE DENİZ TOKÖZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2018
Arkeolojiİzmir Yüksek Teknoloji EnstitüsüMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BAŞAK İPEKOĞLU
- Caveat emptor: The intellectual consequences of undocumented excavation, with special reference to roman period archaeological material from Turkey
Dökümü yapılmamış kazıların entellektüel sonuçları: Türkiye`deki arkeolojik bulgulara özel atıfla
M. SHANNON HALEY
Yüksek Lisans
İngilizce
2000
Arkeolojiİhsan Doğramacı Bilkent ÜniversitesiArkeoloji Ana Bilim Dalı
DR. JEAN ÖZTÜRK
- Tarihi köprülerin korunmasında özgünlük ölçütünün değerlendirilmesi
Evaluation of authenticity criteria i̇n the preservation of historic bridges
AYŞE AVŞİN
- Narrativizing memory and history: İdentitarian İslam and the contemporary female hybrid in the fiction of Ahdaf Soueif
Hafıza ve tarihi anlatılaştırmak: Ahdaf Soueif'in romanlarında kimlikçi İslam ve çağdaş kadın melez
AYŞE ÇIRÇIR
Doktora
İngilizce
2018
İngiliz Dili ve EdebiyatıAtatürk Üniversitesiİngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUKADDER ERKAN
- On Beauty: The Conflict of Body and Soul in Oscar Wilde's The Picture of Dorian Gray and Nella Larsen's Passing
Güzellik üzerine: Oscar Wilde'ın The Picture of Dorion Gray ve Nella Larsen'ın Passing adlı eserlerinde beden ve ruh ilişkisi
GÖKÇEM MENEKŞE GÖKÇEN
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
Amerikan Kültürü ve EdebiyatıDokuz Eylül ÜniversitesiAmerikan Kültürü ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ LEMAN GİRESUNLU
