Citizenship and ethnicity in Turkey and Iran
Türkiye ve İran'da vatandaşlık ve etnisite
- Tez No: 277740
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MESUT YEĞEN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sosyoloji, Tarih, Sociology, History
- Anahtar Kelimeler: Etnisite, Türkiye, Vatandaşlık, İran, Ethnicity, Turkey, Citizenship, Iran
- Yıl: 2010
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Bölümü
- Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez Türkiye ve İran'da vatandaşlık oluşumunu karşılaştırmalı olarak anlamaya çalışmaktadır. Bu amaçla iki ülkedeki etnik yapı, devlet ve ulus kurma süreçleri incelenmektedir. Tezin araştırma konusu ne gibi soyo-politik ve kültürel etmenlerin iki ulus devletin farklı yönlere gitmesine ve iki ülkede yirminci yüzyılın sonunda farklı vatandaşlık ve devlet oluşumlarının ortaya çıkmasına neden olduğudur. Ulus devletlerin etnik homojenleştirme süreci, kitle hareketlerinin gücü ve yaygınlığı, devletin sosyo-politik gelişmeleri belirlemede ne kadar merkezi olduğu ve toplumun devletin düzenlemelerine ne kadar direnç gösterdiği incelenen konular arasındadır. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığını belirleyen temel etmenlerin Osmanlı devletinden alınan miras, gayri-Müslimlere uygulanan etnik temizleme ve Kürt nüfusun asimile edilmeye çalışılması olduğu savunulmuştur. İran vatandaşlığını belirleyen temel etmenlerinse toplumdan yükselen muhalif kitle hareketleri, bölgesel otonom hareketler ve İran devlet yönetiminin işgaller sonucu darbe alması olduğu savunulmuştur. Türk ulusal kimliği daha güçlü olarak Türk etnisitesine dayanır; İran ulusal kimliği diğer etnik kimlikler üzerine şemsiye bir kimlik işlevi görmüştür. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığı İran vatandaşlığına göre, etnik temelli ve dışlayıcı Alman modeline daha yakındır; İran vatnadaşlığı, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığına göre, toprak temelli ve asimilasyoncu Fransa modeline daha yakındır.
Özet (Çeviri)
This thesis aims at understanding the citizenship formations in Turkey and Iran by a comparative study of ethnicity, state formation, and nation building in the two lands. The research question is what kind of socio-political and cultural elements caused the two nation states to follow different paths and end up with different citizenship and state formations in the end of the twentieth century. The foci of comparison are the homogenization process of the nation states in ethnic terms, the extent of mass movements, the degree of centrality of the state in shaping the sociopolitical life, and the resistance to the state imposed regulations. In this thesis it is argued that the state tradition inherited from the Ottomans, the ethnic cleansing of the non-Muslim minorities, and the intention to assimilate the Kurdish population were the main determinants of Turkish citizenship. The mass movements emanating from the societal groups, the provincial autonomous movements, and the disruption of the state by external invasions were the main determinants of Iranian citizenship. The national identity in Turkey was more strongly based on the Turkish ethnicity; the Iranian national identity functioned as an umbrella identity over all ethnic identities in Iran. The Turkish citizenship, in comparison to Iranian, was closer to the ethnocentric and exclusionary German model; the Iranian citizenship, in comparison to the Turkish, was closer to the soil based and assimilationist French model.
Benzer Tezler
- Gender, deskilling, and forced migration: A study of the experiences of refugee women in Turkey
Toplumsal cinsiyet, vasıfsızlaştırma ve zorunlu göç: Türkiye'deki mülteci kadınların deneyimlerine ilişkin bir çalışma
AYSİMA ÇALIŞAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
SosyolojiAnkara Sosyal Bilimler ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞEBNEM AKÇAPAR
- Health and citizenship in Republican Turkey: An analysis of the socialization of health services in republican historical context
Cumhuriyet Türkiyesi'nde sağlık ve vatandaşlık: Sağlık hizmetlerinin sosyalleştirilmesinin tarihsel bağlamı içinde değerlendirilmesi
ASENA GÜNAL
Doktora
İngilizce
2008
Türk İnkılap TarihiBoğaziçi ÜniversitesiAtatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE BUĞRA
- Citizenship rights of gypsies in Turkey: Cases of Roma and Dom communities
Türkiye'deki çingenelerin vatandaşlık hakları: Roman ve Dom topluluklarının çalışmaları
SELİN ÖNEN
Doktora
İngilizce
2011
SosyolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. AYŞE GÜNDÜZ HOŞGÖR
- “Inside outsiderK:”Comparing state policies towards citizens of Palestinian and kurdish descent in İsrael and Turkey
“İçerideki dışarıdakiler:”İsrail ve Türkiye'de Filistin ve Kürt kökenli vatandaşlara yönelik devlet politikalarının bir karşılaştırması
ZELİHA ASLI ELİTSOY
Doktora
İngilizce
2021
Siyasal Bilimlerİhsan Doğramacı Bilkent ÜniversitesiSiyaset Bilimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. IOANNİS GRİGORİADİS
- Belonging to Imbros: Citizenship and sovereignty in the Turkish republic
İmroz`da aidiyet: Türkiye Cumhuriyeti`nde vatandaşlık ve egemenlik
ELİF MÜYESSER BABÜL
Yüksek Lisans
İngilizce
2003
SosyolojiBoğaziçi ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NÜKHET SİRMAN