Türkiye'deki trafik kazalarının mekansal ve zamansal analizi
Spatial and temporal analysis of traffic accidents in Turkey
- Tez No: 274652
- Danışmanlar: DOÇ. DR. AHMET TORTUM
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İnşaat Mühendisliği, Trafik, Ulaşım, Civil Engineering, Traffic, Transportation
- Anahtar Kelimeler: Kümeleme analizi, Mekansal analiz, Trafik kazaları, Cluster analysis, Spatial analysis, Traffic accidents
- Yıl: 2010
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, 1997-2006 süresince Türkiye'de meydana gelen şehir dışı trafik kazalarının mekansal analizi ve 1977-2006 süresince meydana gelen aylık trafik kazalarının zamansal analizi yapılmıştır. Mekansal analizde kaza sayısına ve şebeke uzunluğuna göre ölüm ve yaralanma oranları her il için ayrı ayrı hesaplanmıştır. Oranlar ham oranlar, ampirik bayes yöntemi ile yumuşatılmış oranlar, mekansal yumuşatma yöntemi ile yumuşatılmış oranlar ve aşırı risk oranları olmak üzere dört farklı biçimde hesaplanmıştır. Ham oranlara göre mekansal otokorelasyon analizi yapılmıştır. Hesaplanan oranlara göre tematik haritalar oluşturulmuştur. Bu haritalarda iller beş kategoriye göre gruplandırılmıştır. Ayrıca trafik kazaları bakımından benzer illeri gruplara ayırmak için hem geleneksel k-ortalamalı kümeleme yöntemi hem de bulanık c-ortalamalı kümeleme yöntemleri kullanılarak kümeleme analizi yapılmıştır. Çalışmada trafik kazalarına etkisi olabilecek yirmi tane değişken belirlenmiştir. Bu değişkenleri az sayıda faktör ile açıklamak için değişkenler faktör analizi uygulanmıştır. Faktör analizi sonucu dört faktör elde edilmiştir. Bu faktörle bağımsız değişken ve trafik kaza sayısı da bağımlı değişken olmak üzere çoklu regresyon analizi yapılmıştır. Çalışmanın zamansal analiz kısmında ise zaman serisi analizi yapılmıştır. Şebeke uzunluğuna göre hesaplanan oranlara göre; nüfus yoğunluğu fazla olan ve gelişmiş illerde ölüm ve yaralanma oranları oldukça yüksek olduğu gözlenmiştir. Kaza sayısına göre hesaplanan oranlara göre; nüfus yoğunluğu düşük ve gelişmemiş illerde ölüm ve yaralanma oranları oldukça yüksek olduğu gözlenmiştir. Faktör analizi sonucu en önemli faktörü; nüfus, şehirleşme oranı, nüfus yoğunluğu, imalat sanayi işyeri sayısı, motorlu taşıt sayısı, taşınan yolcu-km değeri, seyahat eden taşıt-km değeri ve taşınan ton-km değeri değişkenleri oluşturmuşlardır.Zamansal analize göre en fazla trafik kazası Ekim, Kasım ve Aralık aylarında meydana geldiği gözlenmiştir. Aylık trafik kazaları için en uygun zaman serisi model ARIMA(4,1,4) modelinin olduğu belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
In this study, spatial and temporal analyses of road traffic accidents occurred at interurban had been done for 1997-2006 years in Turkey. In spatial analysis, mortality and injured rates of provinces were calculated. The ratios that are raw rates, smoothing rates with empirical bayes technique, smoothing rates with spatial smother technique and excess risk rates were calculated in four differently form. According to raw rates spatial autocorrelation analysis was done. Thematic maps were occurred according to calculated rates. In these maps, provinces were classified by rates. In addition to classify similar provinces to road traffic accidents, cluster analysis was done by using both traditional k-means cluster technique and fuzzy c-means technique. In the study, twenty variables were identified that will be effect to road traffic accidents. Factor analysis was used to identify with less factor there variables. Four factors were gotten by result of factor analysis. Multiple regression analysis was done that these factors were independent variables and number of road traffic accidents were dependent variable. Time series analysis was done in temporal analysis of the study. According to rates based lengths of roads; it was observed that mortality and injured rates are highest in high population density and developments provinces. According to rates based number of road traffic accidents; it was observed that mortality and injured rates are highest in low population density and undevelopment provinces. Results of factor analysis, important factor was occurred there variables that are population, urbanization ratio, population density, Number of place of employment in manufacture industry, number of road motor vehicle, number of passenger-km, number of vehicle-km, number of ton-km.According to temporal analysis, it was observed that maximum road traffic accidents occurred at October, November and December months. It was identified that ARIMA(4,1,4) is the best model to monthly road traffic accidents.
Benzer Tezler
- An innovative model integrating spatial and statistical analyses for a comprehensive traffic accident study
Kapsamlı bir trafik kaza çalışması için coğrafi ve istatistiksel analizlerin entegrasyonu ile oluşturulan yeni bir model
İPEK NEŞE ŞENER
Yüksek Lisans
İngilizce
2005
İnşaat MühendisliğiOrta Doğu Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYHAN İNAL
- Mega projelerin yargı yönünden değerlendirilmesi: Kuzey Marmara otoyolu örneği
Evaluation of mega projects in terms of judicary: Example of North Marmara highway
ALP KÜCCÜK
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞEVKİYE ŞENCE TÜRK
- Türkiye'deki trafik kazalarının sosyal güvenlik sistemine etkileri
Financial effects of traffic accidents in Türkiye on the social security system
EREN ÖZLÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
SigortacılıkPolis AkademisiUlaşım Güvenliği ve Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM İRDEM
- Türkiye`deki trafik kazalarında risk faktörleri
Risk elements and death analysis because of accidend in Turkey
ALPER ŞEHİRLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2000
EkonometriMarmara ÜniversitesiEkonometri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ŞEVKİ KAVLAV