Karar verme süreci ve eylem monitörizasyonuna ilişkin beyin potansiyelleri ve salınımları
Brain potentials and oscillations related to decision making and action monitoring processes
- Tez No: 236241
- Danışmanlar: PROF. DR. TAMER DEMİRALP
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Nöroşirürji, Nöroloji, Psychology, Neurosurgery, Neurology
- Anahtar Kelimeler: Biliş, Elektroensefalografi, Karar verme, Karar verme modelleri, Uyarılmış potansiyeller, Cognition, Electroencephalography, Decision making, Decision making models, Evoked potentials
- Yıl: 2009
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sinir Bilimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Karar verme ve eylem monitörizasyonu süreçlerine ilişkin elektrofizyolojik sinyaller elektroensefalografi (EEG) ile ölçülebilmektedir. Bu sinyaller, çoğunlukla kişinin hata yaptığı veya hata geribildirimi aldığı durumlarla doğru yanıtı verdiği durumların karşılaştırılmasıyla elde edilir. Ödev yapılırken kişinin kararıyla ilgili öznel değerlendirmesini araştıran çalışmalara ise pek rastlanmamaktadır. Bu projede, Eriksen flanker ve oddball deneylerinden elde edilen veriler, kişinin yanıtıyla ilgili değerlendirmesine göre, doğru-emin (doğru yanıtlanmış ve doğruluğundan emin olunan denemeler), emin-değil (doğru ya da yanlışlığından emin olunmayan denemeler) ve yanlış-emin (?yanlış yaptım? değerlendirmesinin yapıldığı yanlış yanıtlanmış denemeler) olmak üzere üç gruba ayrılmıştır. Her üç koşula ilişkin olaya ilişkin potansiyel (OİP) ve salınımlar (OİS) incelenmiştir. OİS'lerin analizi için dalgacık dönüşümü yöntemi kullanılmıştır. Zaman alanındaki analizlerde uyaranı izleyen P3 potansiyeli ve yanıtı izleyen hataya ilişkin negativite (HİN) ve hataya ilişkin pozitivitenin (Pe) yanısıra yanıt sonrası 100-200 ms arasındaki ortalama genlik ölçülmüştür. Ayrıca uyaran ve yanıtla ilişkili OİS'ler de uyarılmış (uyaran veya yanıtla faz kilitlenmesi gösteren salınımlar) ve toplam aktivite (uyaran veya yanıtla faz kilitlenmesi gösteren ve göstermeyen aktivitelerin toplamı) olmak üzere iki şekilde değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, uyaranı ve yanıtı takip eden dönemde kişinin emin olma seviyelerini birbirinden ayırabilen çeşitli OİP ve OİS parametreleri elde edilmiştir. Bunların arasından uyaranı izleyen P3 genliği (p=0,000), yanıtı izleyen toplam teta aktivitesi (p=0,002) ve uyaranı izleyen toplam delta aktivitesi (p=0,018) ?emin-değil? koşulunda diğer iki koşuldan daha düşük genlikliydi. Bugüne kadar yeterince incelenmemiş bu OİP ve OİS bulguları, hem yanıta dair farkındalığın azaldığı, hem de kişinin eyleme dair sağlıklı bir değerlendirme yapamadığı bir belirsizlik durumuna işaret etmektedir ve ileride insan-bilgisayar etkileşimini sağlamak üzere tasarlanacak arayüzlerde kullanılabilir.
Özet (Çeviri)
Measurement of electrophysiological signals related to decision making and action monitoring is possible via electroencephalography (EEG). These signals are mostly elicited by comparing the hit trials with false trials or trials in which the subject receives negative feedback. However, there are only few studies about the subjects? own evaluation related to the already taken decision. In this project, the data acquired during Eriksen flanker task and oddball paradigm are divided into three groups as certain- hit (hit trials about which subject was sure about the accuracy of his/her response), uncertain (trials in which the subject was uncertain about the accuracy of the response) and certain-error (accurately reported false decisions) according to the assessment of the subject. Event-related potentials (ERP) and oscillations (ERO) are investigated for all three conditions. Wavelet transformation (WT) is used for the analysis of EROs. In time domain analyses, stimulus-locked P3 potential and response-locked error-related negativity (ERN), error-related positivity (Pe) and mean amplitude of 100-200 ms time window are measured. In addition, stimulus and response related EROs are assessed as evoked (oscillations phase locked to stimulus or response) and total (sum of activities phase locked or non-phase locked to stimulus or response) activities. As a result, several stimulus and response related ERP and ERO parameters are obtained that can discriminate the level of the confidence of the subject on the correctness of his/her response. Among these, stimulus-locked P3 (p=0,000), total theta activity induced by the response (p=0,002) and total delta activity following the stimulus (p=0,018) had smaller amplitudes in ?uncertain? condition than the other two conditions. These ERP and ERO results, which have not been investigated sufficiently in the literature, point to the uncertainty condition during which the subject?s awareness of the response diminishes and the judgment about the action cannot be assessed reliably, hence may be used for the human-computer interfaces in the future.
Benzer Tezler
- Okul yöneticilerinin eğitiminde eylem öğrenmenin karar verme ve çatışma yönetme becerileri üzerindeki etkisi
The effect of action learning on participants' decision making and conflict management skills in school administrator training
DÖNÜŞ ŞENGÜR
Doktora
Türkçe
2018
Eğitim ve ÖğretimFırat ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUHAMMED TURHAN
- Sosyal bilgiler dersinde argümantasyon temelli öğretim ve karar verme becerisi arasındaki ilişki düzeyi
The relationship level between argumentation - based teaching and decision - making skills in social studies course
FATMA TORUN
Doktora
Türkçe
2015
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiSosyal Bilgiler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SALİH ŞAHİN
- Effects of zero moment of truth on consumer behavior for FMCG
FCG ürünleri için karar vermede sıfır anı'nın tüketici davranışlarına etkisi
GİZEM KÖKSAL
Yüksek Lisans
İngilizce
2017
İşletmeBahçeşehir ÜniversitesiGirişimcilik ve İnovasyon Yönetimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. ADNAN VEYSEL ERTEMEL
- İlkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin bilişsel karar verme becerilerinin geliştirilmesine yönelik bir model uygulaması
A model application for development of cognitive decision making skills of primary school 4th class students
BURCU DEMİRBAŞ NEMLİ
Doktora
Türkçe
2018
Eğitim ve ÖğretimMarmara Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEFER ADA
DOÇ. DR. ZELİHA NURDAN BAYSAL
- Kırsal yerleşme eylem planı yaratım süreci:Trabzon/salacık köyü deneyimi
Rural settlement action plan creation process:The experience of Trabzon/salacik village
SEDA ÖZLÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Şehircilik ve Bölge PlanlamaKaradeniz Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DİLEK BEYAZLI