Gençlerde okula-dayalı akran eğitimi girişimlerinin HIV/AIDS risk davranışlarını azaltma üzerine etkisi
The effects of school-based peer education on reduction of the HIV/AIDS risk behaviours among young people
- Tez No: 236239
- Danışmanlar: PROF. DR. SEMRA ERDOĞAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Üniversiteli gençler, Okula-dayalı akran eğitimi, HIV/AIDS, Risk azaltma, Türkiye, AIDS, Akran aracılı öğretim yöntemi, Ergenler, Eğitim yöntemleri, HIV, Risk azaltma yöntemleri, Üniversite öğrencileri, University youth, School-based peer education, HIV/AIDS, Risk reduction, Turkey, AIDS, Peer tutoring teaching technique, Adolescents, Education methods, HIV, Risk reduction methods, University students
- Yıl: 2009
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Araştırmanın amacı, HIV/CYBE Akran Eğitimi (AE) Programı'nın gençlerin, Temel HIV bilgisine, AIDS'ten korunmada öz-yeterlik algısına ve riskli cinsel davranışlarına etkisini incelemektir.Çalışmada metodolojik ve ön-son test kontrollü araştırma tasarımı kullanılmış olup, iki aşamalı örneklem tasarımı izlenmiştir. İlk olarak, 507 üniversite öğrencisi ile (% 36.7 kız, % 63.3 erkek) HIV-Bilgi Ölçeği (HIV-BÖ-18) ve AIDS'ten Korunmada Öz-Yeterlik Ölçeği'nin (AÖY-27) geçerliği ve güvenirliği doğrulanmıştır. İkinci aşamada, AE'nin etkisi cinsel yönden aktif ve düzenli kondom kullanmayan 118 (59 girişim, 59 kontrol) genç üzerinde değerlendirilmiştir. Veriler, Sosyo-demografik Soru Formu, HIV-BÖ-18, AÖY-27, Cinsel Davranışlar Formu ve Cinsel Girişimcilik Senaryoları kullanılarak AE'den önce, AE'den eğitimden sonra ve AE'den 3 ve 6 ay sonra olmak üzere 4 kez değerlendirilmiştir. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiksel yöntemlerin yanısıra Student-t, Mann-Whitney-U, eşleştirilmiş gruplarda t testi, tekrarlayan ölçümlerde varyans analizi, ki-kare testi ve logistik regresyon kullanılmıştır.Bu ölçekler Türk üniversite öğrencilerinde kullanılmak üzere yeterli güvenirlik ve geçerliğinin olduğunu göstermiştir. Akran eğitimi katılımcılarının, yaş ortalaması 21,92±1,94 olup (en az-en çok=18-29 yaş), büyük çoğunluğu % 69,5'i (82 kişi) erkekti. Akran eğitiminden sonraki hem 3. hem de 6. ayda AE grubunun kontrol grubuna göre HIV bilgi düzeyi (p=,000, p=,000), kondom kullanma (p=,000, p=,000) ve cinsel ilişkiyi reddetme (p=,000, p=,000) öz-yeterliği, cinsel girişimciliği (p=,000, p=,000) ve vajinal (p=,000, p=,000), oral (p=,009, p=,000) ve anal (p=,095, p=,001) cinsel ilişkide kondom kullanma sıklığı anlamlı olarak artmıştır. Ancak potansiyel cinsel eşe soru-sorabilme öz-yeterliği (p=,923, p=,252) ve cinsel eş sayısı zaman içinde değişmemiştir (p=,114).Sonuç olarak Türk üniversite gençlerinde riskli cinsel davranışları azaltmada okula-dayalı AE çok etkili bir yöntemdir. Bununla birlikte, gençlerin güvenli cinsel davranışlarının artırılması için öz-yeterlik geliştirme stratejilerine AE kapsamında daha fazla yer verilmelidir.
Özet (Çeviri)
The aim of the study was to investigate the effects of HIV/STD Peer Education (PE) on HIV knowledge, perceived self-efficacy for AIDS prevention and risky sexual behaviours among young people.A methodological and pre-post test controlled study design was utilized in the study. A two stage sample design was followed. First, five hundred seven university students (36.7% female and 63.3% male) were recruited for validation of the HIV Knowledge Questionnaire (HIV-KQ-18) and Self-Efficacy Scale for AIDS Prevention (SEA-27). In the second stage, effects of PE were investigated on 118 young people (59 PE group and 59 control) who were sexually active but who did not use condoms. Data were collected with Socio-Demographic Questionnaire, HIV-KQ-18, SEA-27, Sexual Behaviours Questionnaire and Sexual Assertiveness Role-plays before PE, just after PE and 3 and 6 months after PE. Data were analyzed with descriptive statistics, student?s t test, Mann-Whitney U test, paired t test, variance analyses of repeated measures, chi-square test and logistic regression analysis.The scales showed adequate reliability and validity for use in Turkish university students. The PE participants was 21,92±1,94 years (range=18-29 years). Sixty-nine point five percent of the participants (n=82) were male. Three months and six months after the PE, HIV knowledge (p=,000, p=,000), self-efficacy for condom use (p=,000, p=,000) and say no to sexual intercourse (p=,000, p=,000), sexual assertiveness (p=,000, p=,000) and condom use in vaginal (p=,000, p=,000), oral (p=,009, p=,000) and anal (p=,095, p=,001) sexual intercourse frequency significantly increased in the PE group compared to the control group. However, self-efficacy for asking questions to potential partner (p=,923, p=,252) and the number of sexual partners (p=,114) did not change in the time.In conclusion, school-based PE was very effective on reduction of risky sexual behaviours among university students. However, safer sexual behavior of young people to develop strategies to increase self-efficacy should be given more space in the PE.
Benzer Tezler
- Ergenlerin saldırganlık davranışlarının bazı değişkenler açısından incelenmesi
Examining of adolescent's aggressive behaviours according to some variables
BİLGE NAİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Eğitim ve ÖğretimCumhuriyet ÜniversitesiOrtaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HÜLYA ERCAN
- Hacettepe Üniversitesi Beytepe yerleşkesinde okuyan son sınıf öğrencilerinin cinsel sağlık ve üreme sağlığı konusundaki bilgi, görüş ve davranışları ve bunlar ile ilgili faktörler araştırması
Study on knowledge, perceptions and behaviours of the last year students on sexual reproductive health in Hacettepe University Beytepe campus and the factors related to these issues
ASLIHAN COŞKUN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2006
Halk SağlığıHacettepe ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF.DR. AYŞE AKIN
- Ana okuluna giden 4-6 yaş çocuklarının kitapla ilişkileri ve anne-babalarının bu konudaki tutumu
Başlık çevirisi yok
AYSEL FUNDA BORA
- Yurtlarda barınan öğrencilerin sosyal ve psikolojik sorunları ve bu sorunların çözümü için önerilebilecek bir eğitim programının amaçları
The social and psychological problems of student residents in turkey and the objectives of a training program that can be suggested for the solution of these problems
RAMAZAN ÖZBEK
Yüksek Lisans
Türkçe
1990
Eğitim ve Öğretimİnönü ÜniversitesiEğitim Programları Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MAHMUT TANDOĞAN
- Ortaöğretim kurumları öğrenci disiplin yönetmeliğinin eğitsel açıdan değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
HASİBE ÇETİN
Yüksek Lisans
Türkçe
1989
Eğitim ve ÖğretimAnkara ÜniversitesiEğitim Yönetimi ve Planlaması Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ESİN KONANÇ