Rivayetlerin sıhhatinin tespitinde illet ve şâz olgusunun fonksiyonu
The function of ma?lul and shadhdh in determining authenticity of narrations
- Tez No: 227532
- Danışmanlar: PROF. DR. YAVUZ ÜNAL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2008
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Hadis Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İllet ve Şâz kavramları sahîh hadisin tanımında zikredilen ve rivâyetin sıhhatini etki-leyen önemli kavramlar arasında sayılmaktadır. İllet ve şâz terimleri sahip oldukları bu önemlerine binaen henüz ikinci asrın sonlarında sistemleşmeye başlamış olduk-ça erken sayılabilecek bir dönemde hicrî ikinci asrın sonlarında müstakil eserler meydana getirilmiştir.Terim olarak klasik literatürde, ?sağlam bir haberin sıhhatine zarar verebilecek gizli bir sebep? şeklinde tanımlanan illet kavramının, ilgili literatür göz önüne alındığında, rivayetlerin sıhhatini etkileyebilecek her türlü kusur anlamına geldiği söylenebilir. Şâz kavramı da tanım itibariyle râvinin rivâyetinde tek kalması ve güvenilir râvinin kendisinden daha güvenilir bir râviye muhalefeti gibi farklı anlamlarda kullanılmıştır. Ancak bir rivâyetin şâz olarak nitelendirilebilmesi için söz konusu ?teferrüd? ve ?muhalefet?in birlikte bulunması gerektiği kanaatine varılmıştır.Sonuç olarak, illet kavramı niteliğine göre bazen hadisleri zayıf kılabilmekte bazen de uydurma olmalarına neden olan unsurlar arasında sayılmaktadır. İlletli olduğu söylenen rivâyetin başka kanallardan desteklenmesi ile en azından rivâyetin metni-nin tolere edilebildiği söylenebilir. İllet kavramı ?rivâyetlerde bulunan kusurlar? anlamına geldiği ve içeriğinde öznellik barındıran anlama ve yorumlama ile yakın ilişkili olduğu için illete yönelik farklı okumaların ve farklı görüşlerin olması da doğal karşılanmalıdır.
Özet (Çeviri)
The notions hidden ?defect? (illat) and ?irregular? (shadhdh) are considered among the significant constitutive parts of the definition of authentic hadith. Thanks to their significance, some specific scientific works were done about them at closing times of the second period after the Prophet?s death.Even if the notion ?illat? (defect) is defined as a hidden occasion or reason which is harmful for the authenticity of any narration in classical literature, it can refer to any defect in narrations. Whether it affects the authenticity of narration or not is a secondary issue. The notion ?shadhdh? is defined both as uniqueness or singularity of narrator in his narrative activity and inconsistency of any narrator with the other narrator(s) more reliable than him. However, it is a common opinion that a narra-tion can be named as ?shadhdh? only when there are the case of singularity and inconsistency in narrative activity.As a conclusion, illat (defect) can be a reason for the weakness or non-authenticity of any hadith. When this type of weak hadith is supported by other ways, then its text can be tolerated. Even if the notion ?illat? refers to ?defects in narrations?, it is in close relation with the concept ?interpretation and understanding?. This explains why the notion ?illat? is understood and interpreted differently in different times.
Benzer Tezler
- Rivayet asrında illet: Bezzar örneği
Al-'illah in transmission period: Sample of Abū Bakr al-Bazzār
ÖMER FARUK AKPINAR
Doktora
Türkçe
2018
DinSakarya ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDULLAH AYDINLI
- األحاديث التي أعلها ابن ع مار الشهيد ف ي كتابه علل األحاديث ف ي صحيح مسلم (دراسة تحليلية نقدية)
İbn Ammar“Eş-Şehid'in İlelü'l-Ahadis fi Sahih Müslim”adlı eserinde Müslim'e yaptığı eleştirilerin değerlendirmesi
MOHANAD MOHAMMAD ALMASRI
Yüksek Lisans
Arapça
2025
DinBilecik Şeyh Edebali ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET ALKAN
- Hadislerin sıhhatini belirlemenin ictihâdî oluşu
The role of ijtihad on determining of the authenticity of hadith narrations
ABDULLAH KOÇAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
DinHitit ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KADİR GÜRLER
- Hadisin tespit ve değerlendirilmesinde anlama sorunu
The understanding problem of the hadith text in the authentication and the evaluation process
SALİH KESGİN
Doktora
Türkçe
2011
DinOndokuz Mayıs ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YAVUZ ÜNAL
- İbn Teymiyye'nin hadis tenkitçiliği
Ibn Taymiyya's hadith critisizm
HAMIT YÜRTER
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
DinDicle ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ALİ BUDAK