Geri Dön

Dışsallıklarda kamusal çözümler: Türkiye uygulaması

Public solutions of externalities: An application of Turkey

  1. Tez No: 205855
  2. Yazar: CİHAN YÜKSEL
  3. Danışmanlar: DOÇ.DR. REFİA YILDIRIM
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Ekonomi, Economics
  6. Anahtar Kelimeler: Piyasa Başarısızlıkları, Dışsallıklar, Dışsal Maliyetler, ÇevreEkonomisi, Doğrusal Programlama, Market Failures, Externalities, External Costs, Environmental Economics, Linear Programming
  7. Yıl: 2006
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Çukurova Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Maliye Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışmada bir piyasa başarısızlığı olan çevresel dışsallıklar ve çözümündeuygulanan kamusal politikalar incelenmiştir. Dışsallıklar konusu, çevre ve ekonomiarasında ilişki kurmada önemli bir yere sahip olmaktadır. Bu nedenle çalışmamızdakuramsal olarak dışsallıklar teorisi analiz edilmiş; bu bağlamda literatürdeki farklıtanımlamalara, farklı dışsallık sınıflandırmalarına ve dışsallıkların düzenlenmesindekamusal ve piyasa çözüm önerilerine yer verilmiştir. Vergiler, sübvansiyonlar, harçlar,kirlilik izni ve standartlar gibi kamusal çözümlerin, Coase teorisi ve Hicks-Kaldorölçütü gibi piyasa çözümlerinden görece üstünlüğe sahip olduğu sonucuna varılmıştır.Çalışmamızın uygulama bölümünde ise, Türkiye'de enerji üretiminde kullanılanve çevresel kirliliğe yol açan fosil yakıtlar (kömür, petrol ve doğalgaz) üzerindeki birçevre vergisinin ekonomik etkileri analiz edilmiştir. Bir üretim planlama tekniği olandoğrusal programlama modeli kullanılarak, fosil yakıt üreten sektörlerin çevre vergisidurumundaki optimal üretim miktarları hesaplanmış; kömür sektörünün hem iktisadihem de çevresel açıdan üretimini kısması gerektiği sonucuna varılmıştır. Çevre vergisioranı artırıldıkça üretim miktarındaki değişimin boyutu en çok olan, diğer bir ifadeyleçevre vergisine en çok duyarlı olan sektörün ise doğalgaz sektörü olduğu görülmüştür.Belli bir kaynağın tüketimini vergilendirmenin, ikame kaynakların tükenme hızınıartırması gerçeğinden yola çıkılarak, enerji üretiminde küresel ısınmaya yol açan fosilyakıtlar yerine yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanılması için kamusalmüdahalelerin kaçınılmaz olduğu sonucuna varılmıştır.

Özet (Çeviri)

Within this study, externalities as market failures and their public solutions willbe explored. The issue of externalities is important for establishing a relation betweenenvironment and economics. Therefore in theoretical part of the study, theory ofexternalities will be analyzed; firstly different definitions in the literature, secondlydifferent classifications of externalities and thirdly public and market solutions forinternalization of externalities will be discussed. After the analysis, it is concluded thatpublic solutions such as taxation, subsidies, charges, pollution rights and direct controlsare superior in comparison to the market solutions like the Coase theorem and Hicks-Kaldor criterion.In the application part of the study, economic effects of a tax on environmentpolluting fossil fuels (coal, oil and natural gas), which are used for producing energy inTurkey, will be analyzed. By using a linear programming model, which is also used as aproduction planning method, optimal production quantities, in a framework where thereis an environmental tax on fossil fuel consuming sectors, will be estimated. Theestimation indicates that coal sector must reduce its production due to bothenvironmental and economic reasons. In addition it is observed that natural gas sector isthe most sensitive sector to the environmental tax. Because of the fact that taxingconsumption of a commodity increases the consumption of its substitution commodity,it will be concluded that public solutions that encourage the use of renewable resourcesinstead of fossil fuels in the power production are inevitable.

Benzer Tezler

  1. Dışsallıklar, kamunun düzenleyici rolü: Enerji sektöründe bir uygulama

    Externalities, government requlations: A case of energy sector

    İSMAİL GÜNEŞ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2000

    EkonomiÇukurova Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MAHİR FÜSUNOĞLU

  2. İlköğretim hizmetinin özel ve kamu kesimince sunulmasının etkinliğinin ölçülmesi ve denizli örneği

    Evaluating the effectiveness of primary education services financed by private and public sectors and the example of city of Denizli

    EVRİM DEMİR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2006

    EkonomiPamukkale Üniversitesi

    Maliye Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SELAMİ SEZGİN

  3. Çevre sorunlarının ekonomik niteliği bağlamında dışsallıkların ortadan kaldırılması (Orman kaynaklarının dışsal faydalarının içselleştirilmesi)

    Başlık çevirisi yok

    ERCÜMENT ÖZDEMİR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2006

    EkonomiAnkara Üniversitesi

    Sosyal Çevre Bilimleri Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)

    PROF.DR. ÇELİK ARUOBA

  4. Regülasyon ekonomisi ve Türkiye' de telekominikasyon sektöründe regülasyon

    Economics of regulation and the telecommunication sector regulation in Turkey

    HAŞİM AKÇA

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2004

    EkonomiHacettepe Üniversitesi

    Maliye Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. GÜNERİ AKALIN

  5. Türkiye'de yerel yönetimler ve Belediye İktisadi Teşebbüsleri

    Başlık çevirisi yok

    MEHMET BAŞAK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1994

    Kamu Yönetimiİstanbul Üniversitesi

    Maliye Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. YENAL ÖNCEL