Genetic diversity of scald (rhynchosporium secalis) disease resistant and sensitive Turkish barley seed sources as determined with simple sequence repeats
Yaprak lekesi hastalığına (rhynchosporıum secalis) karşı dirençli ve hassas olan Türk arpa tohum kaynaklarında, basit dizi tekrarları kullanılarak genetik çeşitliliğin belirlenmesi
- Tez No: 181104
- Danışmanlar: PROF.DR. ZEKİ KAYA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Biyoloji, Biology
- Anahtar Kelimeler: Hordeum vulgare, SSR belirteçleri, genetik çeşitlilik, Arpa, Yaprak lekesi hastalığı, Hordeum vulgare, SSR markers, genetic diversity, barleyaccessions, scald disease
- Yıl: 2006
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
(Hordeum vulgare) ürün kayıplarına neden olan ciddi hastalıklardan bir tanesidir.Türkiye'deki Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü, yaprak lekesihastalığına karşı dayanıklı olan arpa çeşitleri geliştirmek için çok sayıda arpatohum kaynaklarını elinde bulundurmaktadır. Fakat genetik çalışmalarınyetersizliğinden dolayı bu örnekleri üretim programlarında takip etmek oldukçazordur. Bu çalışmanın amacı arpa tohum kaynaklarını genetik olarak karakterizeetmek, izlemek ve yaprak lekesi hastalığına dayanıklılık ıslah programlarındadaha etkili kullanabilmek için tohum kaynaklarında genetik çeşitliliğin boyutunuve yapılaşmasını belirlemektir.Yaprak lekesi hastalığına karşı 40 adet dirençli ve 40 adet hassas Türk arpatohum kaynağı 6 tekrarlanan basit dizi (SSR) belirteçleriyle taranmıştır. Arpakendilenen bir bitki olduğu için, herbir arpa tohum kaynağını temsilen genetikolarak aynı olduğu varsayıln dört tohum kullanılmıştır. Tahmin edilen genetikparametreleri yaprak lekesi hastalığına dirençli ve hassas arpa tohumkaynaklarının hala yüksek oranda genetik çeşitliliğe sahip olduklarınıgöstermiştir. Örneğin beklenen heterozigotluk dirençli arpa tohum kaynaklarında0.62±0.01 iken hassas thum kaynaklarında 0.64±0.01'dir.Toplam genetik çeşitliliğin %39'unun populasyonlar arasında, %61'ininpopulasyon içinde, hassas örnekler için % 46'sının populasyonlar arasında, %54'ünün populasyon içinde olduğunu göstermektedir.Bütün Türk arpa tohum kaynakları düşünüldüğünde yaprak lekesihastalığına karşı hassas S28 nolu ve dirençli R1 nolu tohum kaynakları yanındahassas S18 nolu ve dirençli R1 nolu tohum kaynakları arasında ki genetik mesafeen yüksektir. Yapılan küme analizinde yaprak lekesi hastalığına karşı dirençli vehassas olan tohum kaynakları genellikle farklı kümelere yerleşmişlerdir.Yüksek genetik çeşitliliğe sahip olan R25, R39 ve S16 arpa tohumkaynakları, Türkiye'de gelecekte yapılacak olan arpada yaprak lekesi hastalığınadayanıklılık ıslah çalışmalarına önemli ivme kazandırabilir. Bunun yanında arpatohum kaynaklarındaki genetik farklılaşmaları daha iyi tesbit edebilmek için, çoksayıda molekuler belirteçlerin kullanıldığı yeni çalışmalara gereksinimduyulmaktadır.
Özet (Çeviri)
Scald disease (Rhynchosporium secalis) is one of the major plant diseasescausing considerable yield loss in barley (Hordeum vulgare) plantations inTurkey. To develop, scald resistant barley varieties, C.R.I.F.C. of Turkey has alarge accumulated collection of barley seed sources in hand, but these samples aredifficult to be followed and used in the breeding programs due to lack of geneticstudies on them. Thus, the objective of this study was to characterize andfingerprint of eighty barley seed sources, and assess the magnitude and pattern ofgenetic diversity that could be used to have more efficient scald disease resistantbreeding programs in the future.Forty scald disease resistant and 40 scald sensitive Turkish barley seedsources were screened using 6 simple sequence repeats (SSR) primers. Each ofbarley seed source were represented with four seeds, assuming they aregenetically uniform since barley is a self-pollinated crop. Estimated geneticparameters indicated that scald disease resistant and sensitive barley seed sourcesstill maintain large amount of genetic diversity. For example, expectedheterozygosity was 0.62±0.01 and 0.64±0.01 for resistant and sensitive Turkishbarley seed sources, respectively.Thirty-nine percent of total genetic variation was between populations forresistant and 46% for sensitive group, while 61% of total variation was withinpopulations for resistant group and 54% for sensitive group.When overall Turkish barley seed sources were considered, geneticdistances between scald sensitive seed source S18 and resistant R1 as well asbetween sensitive S28 and resistant R1 were large. Scald resistant and sensitivebarley seed sources were generally located in different clusters in dendrogram.The presence of R25, R39 and S16 barley seed sources with high geneticdiversity parameters among studied seed sources, suggests that this diversitycould be important drive in future barley breeding program in Turkey. However,further study is needed to illustrate genetic divergence of Turkish barley seedsources with use of more molecular markers.
Benzer Tezler
- Sivas yöresinde akraba evliliği yapan ve yapmayan çiftlerde dermatoglifik benzerlikler
Similarities of dermataoglyphies among individval of married relatives and married couples not related to each other in Sivas region
Y. SELMA SÜNGÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
1984
Tıbbi BiyolojiCumhuriyet ÜniversitesiTıbbi Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İLHAN SEZGİN
- Ferrokrom fabrikasında çalışan işçilerde stogenetik çalışmalar
Başlık çevirisi yok
AYNUR ACAR
Doktora
Türkçe
1985
Tıbbi BiyolojiAkdeniz ÜniversitesiTıbbi Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜVEN LÜLECİ
- Bazı introdüksiyon patates populasyonlarında; verim ve verimle ilgili ögeler arasındaki ilişkiler
Başlık çevirisi yok
SEFAİ GENÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
ZiraatEge ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. M. BİRKAN YILDIRIM
- Arpada diallel melez analizleri ile bazı tarımsal özelliklerin kalıtımı üzerinde araştırmalar
Başlık çevirisi yok
KAYIHAN Z. KORKUT
Doktora
Türkçe
1981
ZiraatEge ÜniversitesiBitki Islahı ve Genetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM DEMİR