Ayrışmanın Çınarcık barajı göl alanındaki (Bursa) ultramafik kayaçların mühendislik özelliklerine etkisi
The effect of weathering to the engineering properties of ultramafic rocks in Cinarcik dam reservoir area (Bursa)
- Tez No: 178178
- Danışmanlar: PROF.DR. ATİYE TUĞRUL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Jeoloji Mühendisliği, Geological Engineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2007
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalısmada; ayrısmanın ultramafik ve mafik kayaçların mühendislik özelliklerine etkileri arastırılmıstır. Baraj yerlerinde kayaçların ayrısmasının özellikle yamaç ve sevlerde duraysızlık sorunları ve erozyona neden oldugu bilinmektedir. Bu arastırmanın amacı; dunit, piroksenit ve diyorit türü kayaçların ayrısmaya baglı olarak mühendislik özelliklerindeki degisimlerini nedenleriyle birlikte ortaya koymaktır. Bu amaçla, arastırmalar için Çınarcık Barajı göl alanında yüzeylenen ultramafik ve mafik kayaçlar seçilmistir. Yapılan arazi çalısmaları sırasında, öncelikle farklı kayaç türleri ayrısma derecelerine göre sınıflanmıs ve örneklemeler yapılmıstır. Arazi çalısmaları sırasında ayrıca jeofizik yöntemlerden elektrik özdirenç yöntemi kullanılarak ayrısma profillerindeki özdirenç degisimleri saptanmaya çalısılmıstır. Arazi çalısmaları ve petrografik çalısmalar ile ayırtlanan dunit, piroksenit ve diyorit türü kayaçlar üzerinde detaylı arastırmalar yapılmıstır. Farklı ayrısma derecelerindeki bu kayaç gruplarına ait örnekler üzerinde öncelikle petrografik, mineralojik ve kimyasal incelemeler yapılarak, ayrısmaya baglı olarak bu örneklerin mineralojik ve kimyasal bilesim, doku vb özelliklerindeki degisimler ortaya konmustur. Petrografik çalısmalar ile ayrıca mikropetrografik indeks ve mikroçatlaklar ile ilgili indeksler hesaplanmıstır. Daha sonraki asamalarda, petrografik özellikleri belirlenen örneklerin özgül agırlıkları, kuru ve doygun birim hacim agırlıkları, etkin ve toplam gözeneklilikleri, su emme degerleri, suda dagılmaya karsı duraylılık indeksleri, P dalga hızları, tek eksenli sıkısma dayanımları ve Schmidt çekici geri sıçrama degerleri hesaplanmıstır. Tüm deneysel çalısmalar; orta derecede ayrısma zonuna kadar orjinal kayaç ve çekirdek tasları üzerinde, bu ayrısma derecesinden sonra çekirdek tasları ve ayrısmıs malzemenin her ikisi üzerinde yürütülmüstür. Ayrıca, deneysel çalısmaların bir kısmında ve degerlendirme asamasında, özellikle ileri derecede ayrısmıs seviyeler ve tamamen ayrısmıs seviyelerde ayrık malzemelerin bulunmasından dolayı çekirdek tasları ayrık malzeme ile birlikte degerlendirilmistir. Elde edilen verilerin degerlendirilmesi sonucunda; incelenen kayaçların ayrısmaya baglı olarak petrografik, mineralojik, kimyasal, fiziksel ve mekanik özelliklerinde önemli degisikliklerin oldugu saptanmıstır. Mikropetrografik indeks, özgül agırlık, kuru ve doygun birim hacim agırlık, tek eksenli sıkısma dayanımı, Schmidt çekici geri sıçrama degerleri, P dalga hızı degerleri ve suda dagılmaya karsı duraylılık indeksi ayrısma ile azalma gösterirken, kızdırma kaybı, mikroçatlak indeksi, mikroçatlak yogunlugu, mikroçatlak yayılımı, toplam ve etkin gözeneklilik ile agırlıkça su emme degerleri artıs göstermektedir. Özellikle dunit ve piroksenitlerde orta derecede ayrısmadan sonra serpantinlesmenin artması sebebiyle, birim hacim agırlıklarda belirgin düsüsler, porozite ve su emme degerlerinde belirgin artıslar gözlenmistir. Diyoritlerde ise, kayaç dokusunun ayrısmaya baglı olarak zayıflaması ile az ayrısmıs seviyeden sonra özellikle suda dagılmaya karsı duraylılık indeksleri belirgin azalmalar göstermektedir. Ayrıca birim hacim agırlık ve özgül agırlık degerlerinde de azalmalar gözlenmistir. Yapılan istatistiksel degerlendirmelere göre; kızdırma kaybı, kuru ve doygun birim hacim agırlık, özgül agırlık, P dalga hızları ile tek eksenli sıkısma dayanımı basta olmak üzere, etkin gözeneklilik ve su emme degerleri arasında istatistiksel olarak korelasyon katsayıları yüksek, anlamlı iliskiler saptanmıstır. Bu nedenle, bu ölçütler incelenen kayaçların ayrısma derecelerini belirlemede kullanılabilirler.
Özet (Çeviri)
In this study, the effect of weathering to the engineering properties of ultramafic rocks were investigated. It is widely known that the weathering of the rocks cause slope instabilities and erosion in dam sites. The main aim of this study is to determine the changes in engineering properties of dunite, pyroxenite and dioritic rocks due to the weathering processes. For this purpose, the ultramafic and mafic rocks in Çınarcık Dam Reservoir area were selected. First stage of the study was started by the field works. Classification and sample collection formed the first stage of the study. during the field studies geophysical surveys were also carried out to assess the change of electrical properties of different weathering grades. Detailed investigations were performed on dunite, pyroxonite and diorites which were classified by the field observations and petrographical studies. The changes on the petrographical, mineralogical and chemical properties due to weathering were determined. Micropetrographical index and indexes related with the microcracks were also calculated during petrographical analysis. Specific gravity, dry and saturated unit weights, water absorption, porosity, slake durability index, P wave velocities, uniaxial compresive strength and Shmidt hammer rebound values were determined. Experimantal studies were carried out on fresh rock and corestones. During the evaluation stage noticeable changes were determined on petrographical, mineralogical, chemical, physical and mechanical properties due to weathering. The values of micropetrographical index, specific gravity, dry and saturated unit weights, uniaxial compressive strength, Schmidt rebound value, P wave velocities and slake durability index decreases while loss on ignition, microfracture indexes, porosity and water absorption values increases due to weathering. According to the statistical analyses; there are good correlations with high correlation coefficients between the loss on ignition, specific gravity, dry and saturated unit weight, ultrasonic wave velocity and uniaxial compressive strength. For this reason, all these parameters can be use for defining weathering grades of the rocks safely.
Benzer Tezler
- Niksar yöresindeki bazaltların mühendislik özelliklerine ayrışmanın etkileri
The effects of weathering on the engineering properties of basaltts in the Niksar region
ATİYE TUĞRUL UĞURLU
Doktora
Türkçe
1995
Jeoloji Mühendisliğiİstanbul ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OKAY GÜRPINAR
- Harşit granitoyidi'nin ayrışması sınıflandırılması ayrışmanın mühendislik özelliklerine etkisi
Başlık çevirisi yok
ŞENER CERYAN
Doktora
Türkçe
1998
Jeoloji MühendisliğiKaradeniz Teknik ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİKRET TARHAN
- Sosyal ve mekansal ayrışma çerçevesinde yeni konutlaşma eğilimleri: Kapalı siteler, İstanbul-Çekmeköy örneği
New housing tendencies within the framework of social segregation and spatial fragmentation: Gated communities, the case of Çekmeköy-İstanbul
EBRU FİRİDİN ÖZGÜR
Doktora
Türkçe
2006
Şehircilik ve Bölge PlanlamaMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF.DR. AYKUT KARAMAN
- La Transformation du logement a Istanbul comme l` indicateur de la transformation sociale et urbanie
Kentsel ve sosyal dönüşümün göstergesi olarak İstanbul`da konut biçimlerinin dönüşümü
ÖZLEM ÖZCAN
Yüksek Lisans
Fransızca
2002
Kamu YönetimiMarmara ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYŞEGÜL YARAMAN
- Akışkan yatakta ayrışma ve aglomerasyon rejimlerinin sıcaklık ölçümleri ile incelenmesi
The Segregation systems leading of the agglomeration in fluidised bed combustor
MUSTAFA TOLAY