Kışlık iki-sıralı arpada (Hordeum vulgare convar. distichon Alef.) melez gücü üzerine araştırmalar
Researches on the hybrid vigor in winter two-rowed barley (Hordeum vulgare convar. distichon Alef.)
- Tez No: 16565
- Danışmanlar: DOÇ.DR. A. MURAT ÖZGEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Hordeum vulgare convar. distichon Alef, kışlık 2-sıralı arpa, melezleme, türleriçi melezleme, verim ögeleri, heterosis, melez gücü, Arpa, Tarla bitkileri, Verim, Hordeum vulgare convar. distichon Alef, winter 2-rowed barley, hybridization, intraspecific hybridization, yield components, heterosis, hybrid vigor, Barley, Field crops, Yield
- Yıl: 1991
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Ill ÖZET Yüksek lisans Tezi KIŞLIK İKİ- SIRALI ARPADA IHordeum vulgare convar. distichon Alet.) MELEZ GÜCÜ ÜZERİNE ARAŞTIRMALAR Mehmet ÜLKER Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarla Bitkileri Anabilim Dalı Danışman : Doç. Dr. A. Murat ÖZGEN 1991, Sayfa : 58 Jüri : Doç. Dr. A. Murat ÖZGEN Prof. Dr. Sezen ŞEHİRALİ Prof. Dr. Nevzat YÜRÜR 1989-1990 yılları arasında Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü deneme tarlalarında yürütülen bu araştırmanın amacı: tarla koşullarında yetiştirilen kışlık 2-sıralı arpa [Hordeum vulgare convar. distichon Alef.) Fj'lerinde bitki boyu, başak boyu, bitkide kardeş sayısı, başakta dane sayısı, başakta dana ağırlığı ve 1000 dane ağırlığına ilişkin melez gücünü ve melezlerde bu özellikler arasındaki İlişkileri belirlemektir. Tümüyle tarla koşullarında yürütülen araştırmada; iki tanesi tescilli çeşit fTokak 157/37 ve Kavak 7531) ve alü tanesi ıslah hattı olmak üzere toplam sekiz kışlık arpa (Hi vulgare corvar. distichon Alef.) çeşit ya da hattı anaç olarak kullanılmıştır.rv 1989 İlkbaharında yapılan melezlemeler sonucunda oluşturulan 16 değişik kombinasyona alt tohumlar, anaçlanyla birlikte, tesadüf blokları deneme desenine göre üç tekrarlamalı ve kışlık olarak tarlaya ekilmiş; hasat döneminde, ele alınan özellikler bakımından gerekli ölçümler yapılarak, istatistiksel açıdan değerlendirilmiştir. Araştırmada, en yüksek pozitif melez gücü değerleri hem anaçlar ortalaması hem de üstün anaca göre % 44 ile bitkide kardeş sayısında bulunmuştur. En yüksek negatif melez gücü oranı İse, anaçlar ortalaması ve üstün anaca göre sırasıyla % -23 ve % - 24 İle 1000 dane ağırlığında bulunmuştur. Ele alınan özellikler bakımından belirlenen en düşük ve en yüksek melez gücü değerlerinin ise, sırasıyla anaçlar ortalaması ve üstün anaca göre bitki boyunda, % -11 İle % 9 ve % -15 İle % 6: başak boyunda, % -12 İle % 36 ve % -20 İle % 29; bitkide kardeş sayısında, % -7 ile % 44 ve % -13 ile % 44; başakta dane sayısında, % -1 İle % 25 ve % -12 ile % 24; başakta dane ağırlığında, her ikisinde de % - 21 İle % 29; 1000 dane ağırlığında İse, % -23 İle % 18 ve % -24 ile % 12 arasında değiştiği saptanmıştır. Buna göre, ele alınan özellikler bakımından gerek anaçlar ortalamasına göre, gerekse üstün anaca göre önemli düzeyde melez gücü elde edilmiştir. Değişik kombinasyonlarda farklı şekillerde ortaya çıkan melez gücünün bitki boyu, başak boyu ve 1000 dane ağırlığı bakımından farklı kombinasyonlara göre negatif ya da pozitif; bit kide kardeş sayısı, başakta dane sayısı ve başakta dane ağırlığında ise genelde pozitif yönde olduğu belirlenmiştir. Bulgularımıza göre, arpada melez gücünden yararlanarak, başakta dane sayısında ve 1000 dane ağırlığında önemli ölçüde artışlar sağlanabileceği, dolayısı ile yüksek verimli melez arpa çeşitlerinin geliştirilebileceği sonucuna varılmıştır.
Özet (Çeviri)
ABSTRACT Masters Thesis RESEARCHES ON THE HYBRID VIGOR IN WINTER TWO-ROWED BARLEY [Hordeum vulgare convar. dlstichon Alef.) Mehmet ULKER Ankara University Graduate School of Natural and Applied Sciences Department of Agronomy Supervisor : Assoc. Prof. Dr. A. Murat ÖZGEN 1991, Page : 58 Juiy: Assoc. Prof. Dr. A. Murat ÖZGEN Prof. Dr. Sezen ŞEHİRALI Prof. Dr. Nevzat YÜRÜR The aim of this research, conducted at the experimental fields of the Depart ment of Agronomy, Faculty of Agriculture, University of Ankara between 1989 and 1990 is to determine the hybrid vigor concerning the plant height, spike length, number of til lers per plant, number of grains per spike, grain weight per spike and 1000 grains weight in Fi's of winter 2-rowed barley [Hordeum vulgare convar. disttchon Alef.) crosses grown under field conditions. Relations between these characteristics were also studied. This research conducted under complete field conditions, a total of eight va rieties of winter 2-rowed barley [H. vulgare convar. distichon Alef.), consisting of two registered varieties (Tokak 157/37 and Kavak 7531) and six breeding lines were used asVI the parent. Hybridizations were performed in the spring in 1989 and 16 different combi nations were obtained. The seeds of the combinations thus formed together with their parents were sown in the field as winter crop according to when the randomized block de sign with three replications and necessary measurements were made in respect of the characteristics studied in the period, and evaluated statistically. In the research, the highest positive values of hybrid vigor were obtained in tillers per plant with the values of 44 % according to both mid-parents and highest par ent respectively. The highest negative rate of hybrid vigor determined in 1000 grains weight with the values of -23 % and -24 % according to mid-parents and highest paret re spectively, The lowest and highest values of hybrid vigor determined in respect of the characteristics studied were determined to be -1 1 % and 9 %, and -15 % and 6 % in plant height- 12 % and 36 %, and -20 % and 29 % spike length; -7 % 44 %, and -13 % and 44 % in the number of tillers per plant; -1 % and 25 %, and -12 % and 24 % in the number of grains per spike; -21 % and 29 % in the grain weight per spike for both; -23 % and 18 %, and -24 % and 12 % in 1000 grains weight according to the mid-parents and highest par ents respectively. Thus, important levels of hybrid vigor were determined according to both mid-parents and highest parents. It was determined that the hybrid vigor occuring differently in different combinations is in the positive or negative direction according to the different combinations in respects of plant height, spike lenght and 1000 grains weight. It's generally in positive direction in the tillers per plant, in the number of grains per spike and in the grain weight per spike. According to our findings; it was concludedthat high yielding hybrid varie ties may be obtained with the positive combined effects of hybrid vigor on the number of grains per spike and 1000 grains weight
Benzer Tezler
- Kışlık arpada (Hordeum vulgare L.) kallus oluşumu ve bitki rejenerasyonuna stoplazmanın etkisi
Cytoplasmic effects on callus induction and plant regeneration in winter barley (Hordeum vulgare L.)
YÜCEL KEŞLİ
- Tarih-i Burhaneddin-i Belhi (Lady Sheil'in anıları)
History of Burhaneddin-i Belhi (Memories of Lady Sheil)
NİHAL ÇANKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Doğu Dilleri ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiFars Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET KANAR
- Kışlık iki ve altı sıralı arpalarda doğrudan gen aktarımına uygun kallus oluşumu ve bitki rejenerasyonu
Callus induction and plant regeneration for direct gene transfer in winter two rowed and six rowed barley cultivars
HALİDE ACAR
- Kışlık arpa (Hordeum vulgare L.) çeşitlerinin bazı tarımsal karakterlerindeki değişimin diallel analizi
Diallel analyses on some agronomic characters of six winter barley cultivars
AHMET BÜLBÜL