Adalet Ağaoğlu'nun Dar Zamanlar üçlemesinde“kimlik”sorunsalı
"Identity problematic in Adalet Ağaoğlu's Dar Zamanlar trilogy
- Tez No: 163007
- Danışmanlar: PROF. TALÂT HALMAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Adalet Ağaoğlu, kimlik, toplumsal değişim, Türk aydını 111, Adalet Ağaoğlu, identity, social evolution, Turkish intellectual IV
- Yıl: 2005
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi
- Enstitü: Ekonomi ve Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Adalet Ağaoğlu, 1 973 yılında yayımlanan Ölmeye Yatmak adlı romanından itibaren, ele aldığı toplumsal gelişmelere yaklaşımı ve başvurduğu anlatım özellikleriyle Türk edebiyatının önemli isimlerinden biri olmuştur. Yazar, tiyatro oyunu, öykü ve roman türünde verdiği bütün ürünleri, öncelikle toplumsal deneyimler üzerine kurmuştur. Bunun yanında, anlatılarım klasik bir çizgide tutmamış, hem kurgusal nitelikler, hem anlatısal öğeler, hem de zamanın yansıtılması açısından arayışçı olmuştur. Yarattığı karakterleri toplumsal çerçevenin dışından seçmemeye özen gösteren Ağaoğlu'nun bütün romanlarında, yaşamı, deneyimleri ve kendisini var eden toplumla hesaplaşan, yeni bir varoluşsal aşamaya yönelen karakterlerin kimlik sorgulamaları ön plandadır. Bu tezde, yazarın, Ölmeye Yatmak, Bir Düğün Gecesi (1979) ve Hayır (1987)'dan oluşan Dar Zamanlar üçlemesi, kimlik sorunsalı açısından incelenmiştir. Tezin“Tarihi Yansıtan An - An'ı Deneyimleyen Birey”başlıklı birinci bölümünde, Dar Zamanlar üçlemesinde kullanılan anlatım teknikleri, kurgusal özellikler, her bir roman için ayrı başlıklar altında incelenmiştir. Bu bölümde, teknik özellikler açıklanırken kimlik sorunsalının kendiliğinden ortaya çıktığı, yazarın karakterleri ve temayı, belli bir anlatısal nitelikle ortaya koymayı amaçladığı, malzemesini en uygun biçimde aktaracak tekniği araştırdığı sonucuna varılmıştır.“Kiimliğin Çokkatmanlı Yapısı, Toplumu Yorumlayan Çoksesli Anlatı”başlıklı ikinci bölüm, kimlik sorunsalına ayrılmıştır. Bu bölümde,“yurttaş”,“aydın”,“devrimci”ve“diğerleri”üst başlıkları altında, Ağaoğlu'nun kimlik kavramım sorunsallaştırışı ve dönemin toplumsal dönüşümünü ele alış biçimi irdelenmiştir. Bu bölümde, üç roman boyunca takip edilen karakterlerin dönüşümleri incelenirken Ağaoğlu'nun kullandığı tekniklerle, karakterlerin sunuluşları arasındaki ilişki başka bir açıdan serimlenmiştir. Adalet Ağaoğlu, Dar Zamanlar üçlemesinde, 1938'den 1980'lere uzanan dönemin toplumsal, politik dönüşümlerini, aydınlar arasından seçtiği karakterlerin kimliklerine yönelik sorgulamalarıyla yansıtmayı seçmiştir. Bunun yanında, romanların birbirlerinden farklı anlatısal niteliklerinin, yazarın ele aldığı temayı en uygun biçimde sunacak teknikleri arayışından kaynaklandığı görülmüştür.
Özet (Çeviri)
ABSTRACT“Identity”Problematic in Adalet Ağaoğlu's Dar Zamanlar Trilogy Adalet Ağaoğlu, since she published her first novel Lying Down to Die in 1973, has been one of the leading names of Turkish Literature thanks to her approach to the social developments and the narrative features she has applied to her novels. The author principally based all her works of different genres -play, story and novel- upon the social experiences. Besides, she has not limited her works in a classical/convenient frame; she has been an explorer in the effect of employing fictional attributions and narration elements, and reflecting the time. She has preferred selecting characters inside of the social frame in all her novels, in which the identity questionings of characters who sort out with the society that call them into being and who tend to a new existential stage are well to the fore. In this thesis, the author's Dar Zamanlar trilogy consisting of Lying Down to Die, A Wedding Party (1979) and No (1987) has been examined in the light of identity problematic. In the first chapter of the thesis named“Instant Reflecting History - Individual Experiencing the Instant”, narrative techniques and fictional attributions that are used in Dar Zamanlar trilogy are studied under different titles for each novel. In this chapter, it is concluded that identity problematic reveals per se while explaining the technical poperties, the author aimed at introducing characters and theme in a particular narrative feature, and the author ascertained the best technique to convey her material in the most suitable manner. The second chapter named“The Multilayer Structure of The Identity, The Multi- vocal Narrative Interpreting Society”is reserved for the identity problematic. In this chapter, Ağaoğlu's questioning of the concept of identity and her approach to the social evolution of the period are considered at length under the titles“citizen”,“intellectual”,“revolutionist”and“others”. In this chapter, the relation between the techniques Ağaoğlu made use of and the presentation of the characters are depicted from another aspect while the transformations of the characters pursued throughout three novels are examined. In Dar Zamanlar trilogy, Adalet Ağaoğlu wished/favoured to portray the social and political evolution of the period between 1938 and 1980s in view of the self- questioning of the characters she chose among the intellectuals. Besides, it is observed that the diverse narrative features of the novels were derived from her quest for the most proper techniques to present her theme.
Benzer Tezler
- Adalet Ağaoğlu insan ve eser
Başlık çevirisi yok
KAMURAN ERONAT
Doktora
Türkçe
2004
Türk Dili ve EdebiyatıDicle ÜniversitesiOrtaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RAMAZAN KORKMAZ
- Adalet Ağaoğlu`nun ilk romanları
The First novels of Adalat Ağaoğlu
YÜKSEL TOPALOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Türk Dili ve EdebiyatıTrakya ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. RECEP DUYMAZ
- Adalet Ağaoğlu'nun hayatı, roman ve hikayeleri üzerine bir araştırma
A research on Adalet Ağaoğlu's life, novels and short stories
SEYİT BATTAL UĞURLU
Doktora
Türkçe
2003
BiyografiYüzüncü Yıl ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RAMAZAN KAPLAN
- Adalet Ağaoğlu'nun romanlarında kadının sosyal konumu
Social statute of women in Adalet Ağaoğlu's novels
GÜNSELİ NAYMANSOY
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Türk Dili ve EdebiyatıEskişehir Osmangazi ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SAADETTİN YILDIZ
- Adalet Ağaoğlu' nun Kozalar oyununda, kadın karakterler bağlamında yabancılaşma kavramının incelenmesi.
An Analysis of the concept of alienation from the standpoint of female charecters in Adalet Ağaoğlu's play“Kozalar”
BURCU KAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
Sahne ve Görüntü SanatlarıHacettepe ÜniversitesiTiyatro Ana Sanat Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ CİHAN ÜNAL
DR. TÜREL EZİCİ