Varlık dergisinde edebiyat tarihi tartışmaları
Başlık çevirisi mevcut değil.
- Tez No: 16134
- Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. YAVUZ AKPINAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Azeri edebiyatı, Dergiler, Edebiyat tarihi, Varlık dergisi, Azerbaijan literature, Magazines, History of literature, Varlık magazine
- Yıl: 1991
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ege Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
21 Risan - 21 Kayış 1979 tarihinde ilk sayısı çıkan Varlık, yayın hayatına halen devam etmektedir. 1987'den sonra dergide yeniden numaralandırma yapılmıştır. Biz, yeni numaralandırmaya kadar olan 98 sayıyı inceledik. Varlık, içersinde Türkçe ve Farsça yazılar bulunan, ilk zamanlar ayda, sonraları iki- üç- aya bir çıkan kültür dergisidir. Edebiyat, dil, imlâ, biyografi, tarih, din vb konulu yazılar ihtiva eden dergide Azerbaycan edebiyatı ve dili hak kındaki yazılar çoğunluktadır. İncelediğiniz sayılarda 126 farklı edibin yazısı bulunmaktadır. Azerbaycan edebiyatı tarihi hakkında Türkiye'de, Kuzey (Sovyet) ve Güney (İran) Azerbaycan'da maki e ve kitaplar yazılmıştır. Ama hepsi de yetersiz ve Azerbaycan edebiyatının başlangıcı ve gelişine devreleri hakkında farklı görüşler ileri sürmektedirler. Varlık dergisi Güney Azerbaycan'ın kültür birikişini iliş alemine tanıttığı gibi, aynı zamanda günümüzün ilci görüşlerini de yansıttığından ayrı bir öneme sahiptir. Varlık 'ta hem Türkiye'nin, hem Kuzey, hem de Güney Azerbaycan'ın“ Azerbaycan edebiyat tarihi”hakkındaki görüşlerini Dr. Cevad Eeyet' in yazılarında bulmak mümkün. Eeyet ve diğer Varlık: yazarları meseleye birkaç noktadan bakabilme şansına sahip oldukları için, değerlendirmeleri de dikkat çekici olmuştur. Köprülü, Azerbaycan edebiyatını im. asırdan başlatarak 1930 'a kadar getirmektedir, Kuzey Azerbaycan da IV. asırdan başlatılmakta, Güney' de ise Azerî lehçesinin zuhurundan önceki eski Türkçe (Türki-i Kadim) de Azerî edebi yatı tarihine dahil edilmektedir. Azerbaycan edebiyat tarihini, Azerî lehçesi edebiyat tarihi olarak değer-II lendiren Varlık yazarları, Azerî olup da Azerî Türkçesi ile yazmayan edipleri de bu edebiyata dahil etmektedirler. Kuzey Azerbaycan'dan Eamid Araslı da bu görüştedir. Azerbaycan'da edebiyat yenilikleri Avrupa'dan Sovyetler kanatıyla önce Kuzey 'e oradan da Güney Azerbaycan ' a sirayet etmiş ve tarihî tekâmülünü göstermiştir. Hal edebiyatı her iki kesimde de normal seyrini sürdürmüş baskılı yönetimler dönemlerinde yazılı edebiyat kadar menfi etkilenmemiştir. Tasavvuf edebiyatı ise Güney Azerbaycan'da klâsik edebiyatla birlikte Kuzey e nazaran daha fazla yayılma alanı bulmuştur. Türkiye'nin İran 70lu ile Azerbaycan edebiyatına tesirleri Tanzimat'tan sonra, bilhassa Servet-i Fünun dönesinde belirginleşir. Bunda Azerbaycan ediplerinin Türkiye'yi ziyaretleri müessir olmuştur. _ Azerbaycan edebiyatını devrelere göre şu şekilde tasnif etmek müskündür: AZERİ EDEBİYATI Azerî Bilinin Teşekkülü öncesi (2111. asırdan önce) Azerî Dilinin Teşekkülü Sonrası Azerî Edebiyatı Modern Edebiyat 3: Baskılı Günümüz yönetim öncesi yönetim devri Azerî Ed. (1828-1920) (1920-1978) Tezimizde, Varlık dergisinden hareketle, Azerbaycan edebiyatının muhtelif meselelerini ortaya koymaya çal iştik. İncelemelerimiz sırasında şunu da memnuniyetle müşahede ettik : Kuzey ve Güney Azerbaycan'da yazı, mevzu' ve muhteva bakımından meydana getirilen sun' î farklılık, coğrafî ve -siyasî yapı değişikliği tarihî birliğe ve halkın uyanışına mağlup olmuş, edebiyat ortak hedefe doğru yönelmiştir.
Özet (Çeviri)
Özet çevirisi mevcut değil.
Benzer Tezler
- Varlık Dergisi perspektifiyle Atatürk Devrimlerinin yorumu (1933-1950)
Başlık çevirisi yok
RECEP CENGİZ
- Varlık dergisinde şiire ve şiir tenkidine dair yazılar (1933-1953) (2 cilt)
Başlık çevirisi yok
İBRAHİM ŞEREF KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
1992
Türk Dili ve EdebiyatıSelçuk ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MEHMET TEKİN
- Varlık dergisinin 301-400 sayılarının edebi yönden incelenmesi
Literary analysis of the journal Varlık, 301-400
OLCAY SALTIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2000
Türk Dili ve EdebiyatıEskişehir Osmangazi ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MUHARREM DAYANÇ
- Varlık dergisinin 151-300 sayılarının edebi yönden incelenmesi
The Abstract of the postgraduate thesis literary analysis of the journal varlık, 151-300
AHMET TEKE
Yüksek Lisans
Türkçe
2000
Türk Dili ve EdebiyatıEskişehir Osmangazi ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MUHARREM DAYANÇ
- Hisar ve Türk Edebiyatı dergilerinde hikaye ve roman yazıları
Writing related to story and novel from the Hisar and Türk Edebiyatı
NECDET AKAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Türk Dili ve EdebiyatıÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiY.DOÇ.DR. MESUT TEKŞAN