Geri Dön

A linguistically motivated information retrieval system for Turkish

Türkçe için geliştirilmiş dilbilime dayalı bir bilgiye erişim sistemi

PDF İndir

  1. Tez No: 152514
  2. Yazar: FATMA CANAN PEMBE
  3. Danışmanlar: PROF.DR. CEM SAY
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol, Computer Engineering and Computer Science and Control
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2004
  8. Dil: İngilizce
  9. Üniversite: Boğaziçi Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Ağdaki belgelerdeki büyük artış ve İnternet'in yaygın kullanımı nedeniyle, bilgiye erişim günümüzün bilgisayar dünyasında önemli bir uygulama haline gelmiştir. Ancak, klasik“kelime torbası”yaklaşımı, kullanıcı beklentilerim artık yeterince karşılayamamaktadır. Bu bağlamda, doğal dil işleme (DDİ) tekniklerinin kullanımı akla gelmektedir. Bu tezde, doğal dil işleme tekniklerinin Türkçe'de bilgiye erişim etkinliğini geliştirip geliştiremeyeceği sorununu ele almaktayız. TURNA adında, dilbilime dayalı bir bilgiye erişim sistemi gerçekleştirdik. Sistem, doküman ve bilgi isteklerini işlemede doğal dil işlemenin üç değişik düzeyindeki bilgileri kullanmaktadır: biçimbilim, sözdizim ve kavramsal sözlük düzeyleri. Bu doğal dil işleme tekniklerinin değişik birleşimleri Türkçe belgeler ve bilgi isteklerinden oluşan bir küme üzerinde sınanmıştır. Sonuçlar, kesinlik ve geriçağırım açısından ele alınmıştır. Doğal dil işleme tekniklerinin, özellikle gövdeleme ve sözdizimsel tamlayan-tamlanan ikililerinin kullanımımn, Türkçe bilgiye erişim etkinliğini geliştirebildiği ortaya çıkarılmıştır.

Özet (Çeviri)

Information retrieval (IR) has become an important application in today's computer world because of the great increase in the amount of web-based documents and the widespread use of the Internet. However, the classical“bag of words”approach no longer meets user expectations adequately. In this context, the use of natural language processing (NLP) techniques comes into mind. In this thesis, we investigate the question of whether NLP techniques can improve the effectiveness of information retrieval in Turkish. We implemented a linguistically motivated information retrieval system, called TURNA (TUrkish information Retrieval engine based on Natural language Analysis). The system uses knowledge of three different levels of natural language processing in document and query processing: morphological, syntactical and lexico-semantical levels. Different combinations of these NLP techniques are tested on a set of Turkish documents and queries. The results are evaluated in terms of precision and recall. It is shown that natural language processing techniques, especially stemming and the use of syntactical head-modifier pairs, can improve information retrieval effectiveness in Turkish.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    50023

    Using multiple sources of information for constraint-based morphological disambiquation

    Değişik bilgi kaynakları kullanarak biçimbirimsel birikleştirme

    GÖKHAN TÜR

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    1996

    Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi

    Y.DOÇ.DR. KEMAL OFLAZER

  2. Tez No

    162708

    Karacaoğlan'ın şiirlerinde anlam sapmaları

    Semantic deviances in Karacaoğlan's poetries

    YILMAZ IRMAK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2005

    Türk Dili ve EdebiyatıOndokuz Mayıs Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    Y.DOÇ.DR. BEKİR ŞİŞMAN

  3. Tez No

    159578

    Kazak Türkçesi ve Türkiye Türkçesinde“zaman”deyimleri

    Başlık çevirisi yok

    GULİM SHADİYEVA

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2005

    Türk Dili ve EdebiyatıGazi Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. FATMA ÖZKAN

  4. Tez No

    114838

    A Computational analysis of information structure in Turkish

    Türkçe'de bilgi yapısının berimsel çözümlemesi

    FİLİZ YILMAZ BİCAN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2001

    Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Bilişsel Bilim Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)

    YRD. DOÇ. DR. BİLGE SAY

    YRD. DOÇ. DR. ÜMİT DENİZ TURAN

  5. Tez No

    143254

    A cross-cultural comparison of mathematics achievement in the third international mathematics and science study-repeat (TIMSS-R)

    Üçüncü uluslararası matematik ve fen çalışması-tekrar (TIMSS-R) daki matematik başarısının kültürler arası karşılaştırılması

    BETÜL YAYAN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2003

    Eğitim ve ÖğretimOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Ortaöğretim Fen ve Matematik Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. GİRAY BERBEROĞLU

Geri Dön