Investigation of arsenical copper technology in the Black Sea region during fourth and third millenia B.C.
Karadeniz bölgesi M.Ö. üçüncü ve dördüncü binyıl arsenikli bakır teknolojisinin incelenmesi
- Tez No: 152468
- Danışmanlar: PROF. DR. HADİ ÖZBAL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Kimya, Chemistry
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2004
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Boğaziçi Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kimya Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET KARADENİZ BÖLGESİ M.Ö. ÜÇÜNCÜ VE DÖRDÜNCÜ BİNYIL ARSENİKLİ BAKER TEKNOLOJİSİNİN İNCELENMESİ Bu çalışmanın amacı, İkiztepe'de Erken Tunç çağlarında üretilmiş metal eserleri inceleyerek İkiztepe'nin metal teknolojisi açısından önemini anlamaktır. İkiztepe'nin önemi Anadolu'daki bazı çağdaş yerleşimlerde bronz kullanılırken, burada sadece arsenikli bakır teknolojisi kullanılmasıdır. Çalışmada, İkiztepe metal örneklerinin, eser elementlerinin ve alaşım elementi arseniğin dağılımı belirlenmiştir. Örnekler Geç Kalkolitik' ten Orta Tunç Çağı basma kadar tarihlenmektedir. Analizleri üç farklı Atomik Absorpsiyon Spektroskopisi metodu kullanılarak yapılmıştır. Ayrıca bazı metal ve cüruf örneklerinin mikroyapıları Taramalı Elektron Mikroskobu ile incelenmiştir. 376 örneğin 335 tanesinde arsenik yüzde Tden fazladır. Yüzde 47'sinde arsenik miktarları yüzde 3-6 arasındadır. İkiztepe metal ustalarının bakıra en iyi mekanik özellikleri veren bu oranın bilincinde olduğu açıktır. İkiztepe'de alaşım elementi kalaya hemen hiç rastlanmamaktadır. İkiztepe metal örneklerinin alaşım ve eser elementlerinin dağılımları istatistiksel metotlarla incelenmiş ve analiz verileri içindeki eser element oranlan, örnek tipleri ve dönemlere göre oluşabilecek örnek grupları tanımlanmıştır. Bu sayede, tüm metal örneklerin İkiztepe yerleşim bölgesinde, hep aynı yöntem ve metal kaynağı kullanılarak üretildiği sonucuna varılmıştır. İkiztepe'deki yoğun arsenik kullanımı nedeniyle bölgenin metal kaynaklarının belirlenmesi önem kazanmıştır. Bu amaçla Karadeniz Bölgesi'nde yapılan yüzey araştırmaları sonucunda bulunan iki arsenik cevheri kaynağının Erken Tunç Çağlarında İkiztepe metal ustaları tarafından kullanıldığı düşünülmektedir. Ayrıca yapılan İkiztepe metal örneklerine benzeyen alaşımlar üretebilmek için deneyler yapılmıştır.
Özet (Çeviri)
IV ABSTRACT INVESTIGATION OF ARSENICAL COPPER TECHNOLOGY IN THE BLACK SEA REGION DURING FOURTH AND THIRD MILLENIA B.C. The object of this study was to understand the importance of îkiztepe from the perspective of metal technology by investigating îkiztepe metal objects which had been produced throughout the Early Bronze Ages. The importance of Îkiztepe derives from the extensive use of arsenical copper while bronze was used at other contemporary settlements. The distributions of trace elements and arsenic in îkiztepe metal objects were determined. The objects were dated from Late Chalcolithic until the beginning of Middle Bronze Age. The elemental analysis of the samples was done by using Atomic Absorption Spectroscopy. Microstructures of some metallic and slag samples were studied by Scanning Electron Microscopy. Arsenic content is more than one per cent in 335 samples out of 376 and is between 3-6 per cent in 47 per cent of all the objects. It is obvious that îkiztepe metalsmiths were aware that this is the ratio at which arsenic gives the best mechanical properties to copper. No bronze objects were found at îkiztepe. The distribution of the elements was studied by statistical methods and sample groups in the data were determined according to trace element contents, sample types and periods. It has been decided that all metallic samples were produced locally at îkiztepe using the same technology and ore sources. Due to the the extensive use of metal at îkiztepe, it became important to determine the ore sources. During the surveys that were carried out in Black Sea Region, two arsenic mineralizations were located which were most likely used by îkiztepe metalsmiths. Simulation experiments were carried out to produce alloys with similar compositions to îkiztepe metals.
Benzer Tezler
- Investigation of metal artifacts of Tarsus/Gözlükule from the second and third millenia B.C.
Tarsus/Gözlükule M.Ö. ikinci ve üçüncü binyıl metal buluntularının incelenmesi
EMRE KURUÇAYIRLI
- Investigation of ancient metallurgy in Southeastern Turkey during fourth and third millennium B.C.
M.Ö. dördüncü ve üçüncü binyıl Türkiye Güneydoğu Anadolu metalurjisinin incelenmesi
FATMA HASKAN
- Armutbeli (Niğde) altın ve bakır içerikli demir yatağının mineralojik ve jenetik özelliklerinin incelenmesi
Investigation of mineralogical and genetical characteristics of gold and copper-bearing Armutbeli (Niğde) iron deposit
BEYHAN SAYIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Jeoloji MühendisliğiNiğde ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF.DR. SEDAT TEMUR
PROF.DR. İBRAHİM ÇOPUROĞLU
- Türkiye sularının yıkama etkinliği açısından incelenmesi
Investigation of washability of Turkish water resources
CANAN ÖNTUĞ
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
Kimya Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiKimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. A. NURSEN İPEKOĞLU
