Döviz kuru rejimleri ve ekonomik etkileri bakımından Türkiye`de uygulanan döviz kuru politikalarının analizi
Exchange rate regimes and analysis of the exchange rate policies in Turkey from the view of their economic effects
- Tez No: 146689
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ZEKAİ ÖZDEMİR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: Borçlar, Döviz kuru, Döviz kuru politikaları, Döviz kuru rejimi, Ekonomik büyüme, Ekonomik etki, Enflasyon, Faiz, İhracat, İthalat, Debts, Exchange rate, Exchange rate policies, Exchange rate regime, Economic growth, Economic effect, Inflation, Interest, Export, Import
- Yıl: 2004
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
öz Ulusal paranın yabancı para cinsinden değeri şeklinde tanımlanan döviz kurları, başlangıçta uluslararası mal ve hizmet alım-satımlarına göre belirlenirken, iletişim teknolojisinin gelişmesi sonucunda para piyasaları kurların belirlenmesinde daha etkin hale gelmiştir. Bu değişimin doğal sonucu döviz kurlarındaki dalgalanmaların da giderek arttığı görülmüştür. Döviz kurlarının değişim oranlan ile bu değişmelerin ekonomik birimler üzerinde meydana getirmiş olduğu etkiler her ülke için aynı seviyede olmamaktadır. Gelişmekte olan ekonomilerin yapısal farklılarından dolayı döviz kurlarında meydana gelen değişimlerden daha yüksek oranda etkilendikleri gözlemlenmektedir. Özellikle sermaye hareketliliğinin giderek serbestleşmesinin ardından meydana gelen ekonomik krizler ile birlikte döviz kuru rejimleri şoklardan etkilenme şiddeti, ekonomik sorunların giderilmesine yönelik uygulamalara sağladığı esneklik ve istikrarlı bir makro ekonomik performansın elde edilmesi noktasında daha çok inceleme konusu olmuştur. Bu çalışmada Türkiye'de döviz kurlarındaki değişmelerin enflasyon, faiz, ihracat, ithalat, büyüme ve borçluluk durumu ile ilişkileri ele alınmıştır. Türkiye'de döviz kurlarında meydana gelen değişmelerin ekonomik etkilerinin analiz edildiği modelde VAR yöntemi kullanılarak nominal döviz kurlarında meydana gelen değişmelerin, enflasyon ve faiz oranı üzerindeki etkileri birinci modelde analiz edilmiştir, ikinci modelde ise döviz kurlarındaki değişmenin ihracat, ithalat ve büyüme üzerinde yaptığı etkiler incelenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, Döviz kurlarında meydana gelen bir değişme en fazla TEFE oranlarını etkilemekte ve bu etkinin şiddeti 4 dönem devam etmektedir. Enflasyon üzerinde döviz kurları ile birlikte beklentilerin etkisinin de önemli olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Kurlarda meydana gelen bir şok faiz oranlarını da etkilemektedir. Ancak faiz oranlarının kendi gecikmeli değerleri daha büyük etki yapmaktadır. İhracat, ithalat ve büyüme oranlan da döviz kurlarındaki değişmelerden etkilenmektedir. Döviz kurlarında meydana gelen artış karşısında ithalat ve büyüme negatif ihracat ise pozitif tepki vermektedir. Genel olarak döviz kurlarındaki yükselmenin ardından ihracat artışları ithalattaki azalıştan daha yüksek olurken, ulusal paranın değerlenmesi sonucunda ithalat artış oranlan ihracat azalış oranlarından daha yüksek olmaktadır. III
Özet (Çeviri)
ABSTRACT Exchange rate was defined as the value of national money in terms of foreign currency. At first, exchange rate was defined by international goods & service trade, however with the development of communication technology, money markets became more effective in determination of exchange rate. As a natural conclusion of this change, the floating in the exchange rate gradually increased. Exchange rate can vary according to countries as well as the effects of these changes in these countries. It has been observed that, developing countries, because of their structural differences, affected more from the change in the exchange rate. Especially after the crises caused by liberation of market; exchange rate became the focus of investigation to prevent shocking effects or to conclude economic problems and to follow stable macro economic aims. In this investigation, effects of exchange rate on inflation, interest, export, import, growth and debt conditions are studied in Turkey. In first model, changes in the exchange rate are analyzed, (by VAR method) in terms of their effects on inflation and interest rates. In the second model, effects of changes in the exchange rate on export, import and growth are studied in Turkey. According to result of study, change in the exchange rate affects the CPI in the first place, and the strength of this effect continues during four periods. It is also found that, besides the exchange rate, expectations are important. Any shock occurred in the exchange rate affects interest rates. However, self delayed values of interest rates have more important effects. Import, export and growth rates are affected by the change in the exchange rate. An increase in the foreign exchange rates affects import and growth in a negative way and export in a positive way. In general, after the increase in foreign exchange rate, increase in export ratio exceeds decrease in import ratio and, as a result of increasing value of national money; the rise in import ratio surpasses the decrease in the export ratio. IV
Benzer Tezler
- Türkiye'de uygulanan döviz kuru politikaları ve bu politikaların 2001 şubat krizine etkileri (1995-2006)
Effects of the exchange rate politicies applied in Turkey on the economical crisis of february-2001 (1995-2006)
HAMZA GÖÇER
- Türkiye'de uygulanan döviz kuru sistemlerinin makroekonomik etkileri
The macroeconomic effects of the exhange rate systems in Turkey
MEHTAP KARAYAZI
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
EkonomiKahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SAMİ TABAN
- Döviz kurundaki değişikliklerin ekonomik etkileri
The foreign exchange rate exposure of economic impacts
SAİT KOÇAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
EkonomiKahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. HALİL ALTINTAŞ
- Makro ekonomi politikalarının döviz kuru üzerindeki etkilerinin bir değerlendirilmesi ve Türkiye örneği
An An evaluation of macro economic policies on exchange rates and the case of Turkey
İSMAİL MUTLU
- Döviz kuru rejimleri, reel döviz kuru tespiti ve enflasyon hedeflemesi
Calculating the real exchange rates, exchange rate regimes and inflation targetting
BURAK ÇAMURDAN
Doktora
Türkçe
2002
Ekonomiİstanbul ÜniversitesiPara Sermaye Piyasaları ve Finansal Kurumlar Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KEREM ALKİN