Üsküdar ilçe merkezinde şehir içi arazi kullanılışı
Başlık çevirisi mevcut değil.
- Tez No: 13778
- Danışmanlar: PROF.DR. NAZMİYE ÖZGÜÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Coğrafya, Geography
- Anahtar Kelimeler: Arazi kullanımı, Yerleşim yapısı, İstanbul-Üsküdar, Land use, Settlement structure, İstanbul-Üsküdar
- Yıl: 1991
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Coğrafya, mekansal ilişkiler üzerinde yoğunlaşan canlı bir bilimdir. Mekansal ilişkiler tüm bilimleri ilgilendiren üç ölçüte sahiptirler. Bunlar; mekan, zaman ve ortaya çıkan sorunların bileşimidir. Tezimde ana tema araziden yararlanma fikridir. Şehir Coğrafyası'ndaki yeni yöntemler ve uygulamalar ışığı altında, arazi çalışmalarında ve yaptığım araştırmalarda özellikle 'Şehir içindeki farklı kullanış alanları" ile, bu alanları gerek sosyo-ekonomik, gerekse fonksiyon bakımlarından in celemeye çalışılmıştır. Üsküdar, İstanbul Boğazı'nın Anadolu yakasında, boğazın güney kesimindeki kıyılarıyla, bu kıyıların doğuya doğru uzanan iç kısımlarında yer alır. 186 km2 olan yüzölçümü 1989'da Ümraniye'nin ayrılmasıyla 35.6 km2'ye düşmüştür. Doğusunda Ümraniye, batısında İstanbul Boğazı, kuzeyinde Beykoz, güneyinde Kadıköy ilçeleriyle komşudur. İstanbul'un en eski yerleşim merkezlerinden biridir. M.ö. 7. yüzyılda yerleşen Fenikeliler buranın ilk sakinleridir. Üsküdar kurulduğundan beri Avrupa'dan Asya'ya geçişte bir üs görevi yaptığından sayısız olaylara sahne olmuştur. Adını Skutarıos - Grekçe ham deriden yapılmış kalkan dan alan şehir, Orhan Bey (1352) döneminde TÜRK egemenliğine geçmiş, İstanbul'un fethinden sonra Üsküdar adıyla anılmıştır. İdari bakımdan 51 mahalleden oluşmuştur. Nüfusun artmasıyla, kıyı kesiminde yer alan eski yerleşmelerde, yoğunluk yükselirken, yerleşmeler iç kesimlere doğru yayılmaya başlamıştır. Özellikle 1960 sanayii planında, Ümraniye'nin sanayii alanı olarak belirlenmesinden sonra, yörede nüfus artması kaçınılmaz olmuş, yeni mahalleler kurulmuş gecekondu ve toplu konut yerleşmeleri oluşmuştur. Üsküdar-Şilekarayolu ve hâl kavşağında, Ankara asfaltına bağlanan Kayışdağı caddesi ile, Kadıköy-Üskûdar-Kartal yöresine rahat bağlantıların olması bu kesim deki yerleşmelerin gelişmesini hızlandırmaktadır. Nüfus bakımından İstanbul'un altıncı büyük ilçesi olan Üsküdar'da büyük bir artış görülmektedir. Yalnızca doğumdan değil, son 30 yıl içinde oluşan köylerden şehirlere göç olgusu da Üsküdar nüfusunu büyük ölçüde etkilemiştir. 1935'de 54.846 olan merkez nüfusu bugün 402.179'a ulaşmıştır. Merkez ve kıyı kesimlerinde yer alan mahallelerde, nüfusun çoğunu İstanbul doğumlular teşkil ederken sonradan oluşmuş mahal lelerin tamamını İstanbul dışından gelen aileler oluşturmaktadır. Merkezde hiç bir sanayii kuruluşu veya iş merkezi yoktur. Çamlıca'da Çamlıca Meşrubat Fabrikası, Ankara Asfaltı'nda Otosan kuruluşları vardır. İş ve ticaret alanları, Hakimiyet-i Milliye Caddesi, Un cular Caddesi, Halk Cadddesi, Doğancılar Caddesi, Yeni Toptaşı Cad desi, Selmanipak Caddesi, Selamiali Caddesi üzerinde yoğun olarak yer alır. özellikle iskeleye kadar uzanan Hakimiyet-i Milliye Caddesi Üsküdar'ın en yüksek arsa birim fiyatına sahiptir. Çünkü şehrin ana ticaret merkezidir. Bu alanlarda ticari faaliyetler çok çeşitlilik arzetmek- tedirler. Şehir merkezinde resmi ve idari binaların dağınık olduğu görülür. Üsküdar'da şehirsel fonksiyonlar yönünden, küçük esnaflık ve ticari faaliyetler başta gelmektedir. Daha sonra sırayı gene idari hizmet lerde çalışanlar teşkil eder. Ayrıca nakliyecilik ve dolmuşçulukta şehirde hakim bir fonksiyondur. Zirai faaliyetler hemen hemen hiç yoktur. Yalnızca Çengelköy ve Beylerbeyi tarafında küçük çapta bahçecilik faaliyetleri vardır.Anadolu yakasının ulaşımında önemli bir yer tutan Üsküdar, merkezi bir konumdadır. Beykoz-Üsküdar-Ümfaniye-Kadıköy arasındaki yerleşmelerin şehrin karşı tarafıyla olan ulaşımı genelde Üsküdar bağlantılıdır. İskele ve çevresindeki otobüs planktonluklarının bulunduğu yer, özellikle iş saatlerinde, oldukça kalabalık bir geçiş alanı durumuna gelmektedir. Avrupa yakası ile olan kara ulaşımı, Beylerbeyi ve Al- tunizade kavşakları ile, Boğaz Köprüsü'nden sağlanmaktadır. 1989 yılında Üsküdar meydanında mevcut olan trafik sıkışıklığını önlemek ve ulaşımı rahatlatmak amacıyla trafiğe açılan Üsküdar-Harem sahil yolu bu işlemini yerine getirememektedir. Bir tarafı deniz olan yolun diğer tarafı ikametgah sonuna tekabül etmektedir. Ancak bu yerleşik alan coğrafi konum ve topografik özellikler açısından sahildeki yol olsada olmasada kendi halinde ve izole durumdadır. Bu özelikler dolayısıyla peşinen fonksiyonsuzluğu yüklenmiş, ulaşım açısından mimimum faaliyet ve mini mum fayda arzeden bir yol haline gelmiştir. Yaptığımız çalışmalarda elde ettiğimiz fikir, bu yolun trafiğe kapatılarak rekreasyon açısından yeniden düzenlenmesidir. Anadoluya giden otobüslerin kalkış yeri olan otogar Harem semtindedir. Harem otogarında hergün binlerce insan gelip geçmekte ve burada günün her saatinde oldukça hareketli bir görünüm sergilenmekte, İstanbul'un Anadolu ile iletişimi Harem otogarından sağlanmaktadır. Bünyesinde en çok tarihi eser ve cami barındıran Üsküdar, İstanbul'un en eski semtlerinden ve Mimar Sinan'ın en çok eser bıraktığı yerleşim merkezidir. Ahşap konakları, çeşmeleri, hamamları» külliyeleri, cumbalı evleri, dar sokakları ile tarihle iç içe bir görünüm sergilemek tedir. Osmanlılar döneminde kurulan ve bugünde Balkanlar'ın en büyük çocuk hastanesi olan Zeynep - Kamil Hastanesi semte adını vermiştir. Ayrıca İstanbul'un en büyük ve en eski mezarlığı olan Karacaahmet Mezarlığı ve Türbesi Üsküdar'dadır.
Özet (Çeviri)
Özet çevirisi mevcut değil.
Benzer Tezler
- Çatalca merkez ve köylerinde kadın başlıkları
Başlık çevirisi yok
İMAM BAKIR DEMİRKUL
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
Halk Bilimi (Folklor)İstanbul Teknik ÜniversitesiTürk Halk Oyunları Ana Sanat Dalı
DOÇ. ŞENEL ÖNALDI
- İstanbul deniz ulaşımı içerisinde Beşiktaş Üsküdar bağlantısının gelişimi ve kullanıcı talep analizi
Başlık çevirisi yok
MURAT BAŞÇI
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TÜLAY KILINÇASLAN
- Kentleşme, kuşaklar ve müzik -Üsküdar ilçesinde 1980 doğumlu lise öğrencilerinin müzik beğenilerinin ailelerinden farklılaşması
Urbanization, generations and music -In Uskudar district differentations of the musical tastes of highschool students, born in 1980, from their parents
NİLGÜN OCAKÇI
Yüksek Lisans
Türkçe
2000
MüzikMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiMüzikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET YÜRÜR
- Beşeri ve iktisadi coğrafya
Başlık çevirisi yok
İSMAİL SEVİMLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
Coğrafyaİstanbul ÜniversitesiBeşeri ve İktisadi Coğrafya Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NAZMİYE ÖZGÜÇ
- Son dönem İstanbul karakolları Anadolu yakası ve Büyükdere Topçu Karakolu
Başlık çevirisi yok
AYNUR ÇİFTÇİ
Yüksek Lisans
Türkçe
1996
MimarlıkYıldız Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. REHA GÜNAY