Sayısal kameralarla tarihsel yapıların rölövelerinin çıkarılması olanakları
Determination of surface models of historical buildings using digital cameras
- Tez No: 128662
- Danışmanlar: PROF. DR. AHMET YAŞAYAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Jeodezi ve Fotogrametri, Geodesy and Photogrammetry
- Anahtar Kelimeler: Yersel fotogrametri, sayısal (CCD) kamera, kamera kalibrasyon yöntemleri, sayısal fotogrametrik değerlendirme, rölöve, Fotogrametri, Kalibrasyon, Sayısal fotogrametri, Sayısal kameralar, Yakın resim fotogrametri yöntemi, Close-range photogrammetry, digital (CCD) camera, camera calibration methods, digital photogrammetric plotting, surface model. XI, Photogrammetry, Calibration, Building survey, Digital photogrametry, Digital cameras, Close range photogrammetry method
- Yıl: 2002
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Bilişim teknolojilerinin gelişimlerine paralel olarak yersel fotogrametri tekniklerine yönelimlerde büyük bir artış görülmektedir. Fotogrametrik işlemlerin bilgisayar ortamında değerlendirilmesi, ekonomi, hız ve görsellik açısından önem kazanmakta, böylece önemli yapıların mimari projelerinin ve rölövelerinin bilgisayar ortamına sayısal olarak aktarılması ve değerlendirilmesi sağlanmaktadır. Günümüzde mimari ölçülerde yersel fotogrametrik yöntemler kullanılarak, mimari yapıda bulunan karmaşık şekiller gerçek konumlarında ve bütün ayrıntılarıyla istenen ölçekte elde edilebilirler. Bu şekilde resmi çekilen mimari yapının herhangi bir nedenle hasar gördüğü zaman yeniden tasarımı mümkün olabilmektedir. Özellikle sayısal kameraların gelişmesi ve bu alanda kullanılması ile mimari yapıların değerlendirilmesinde büyük kolaylık sağlanmıştır. Bu tez çalışmasında; öncelikle fotogrametrinin temel esaslarına ve yersel fotogrametriye genel bir bakış yapılmış, sayısal kameralar ve özellikleri ayrıntılı olarak anlatılmıştır. Sonra sayısal fotogrametrik resim çekme makinelerinin kalibrasyon yöntemlerine değinilmiş, sayısal uygulama olarak ilkin NIKON COOLPIX 950 sayısal kamerası ile 7 mm. mercek kullanılarak kameranın kalibrasyonu gerçekleştirilmiştir. Uygulamada ikinci adım olarak, Safranbolu' da, Tarih ve Kültür Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü ve UNESCO tarafından koruma altına alınmış, mimari ve tarihi özelliği olan sembol bir yapının sayısal fotogrametrik yöntemle rölövesi çıkarılmıştır. Bunun için sırasıyla, sayısal resimlerin çekilmesi, bilgisayar ortamına aktarımı, iç ve dış yöneltme işlemlerinin yapılması, üç boyutlu obje uzayının modellenmesi ve CAD programı yardımıyla ilgili yapıya ait detayların çizilmesi aşamaları gerçekleştirilmiştir. Mimari yapının cephesine uygun kontrol noktası dağılımı ile 10 adet kontrol noktası yerleştirilmiş, bu noktalar ve cephe üzerindeki detaylar jeodezik yöntemle ölçülerek, bulunan yatay konum duyarlıkları yaklaşık olarak mP = (mx2 + my2)0'5 =15 mm ve düşey konum duyarlıkları mz= 5 mm olarak elde edilmiştir. Yapının sayısal resimleri, kalibrasyonu yapılmış NIKON COOLPIX 950 kamerası ile 7 mm. mercek kullanılarak ve yaklaşık olarak 1/100 ölçeğinde çekilmiştir. Değerlendirme aşamasında ise PICTRAN Sayısal Fotogrametri Değerlendirme Yazılımı yardımıyla ilk önce iç yöneltmesi, ardında da cephe üzerindeki kontrol noktaları kullanılarak dış yöneltmesi gerçekleştirilerek üç boyutlu yüzey modeli elde edilmiştir. Daha sonra, bu model CAD ortamına aktarılarak gerekli düzeltmeler yapılmış ve ilgili yapının fotogrametrik rölövesi çıkartılmıştır. Cephe üzerindeki detay ve kontrol noktaları, jeodezik koordinatları yardımıyla çizdirilip, elde edilen fotogrametrik rölöve ile karşılaştırılmış, elde edilen sonuçlara ilişkin öneriler sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
ABSTRACT In parallel to the developments in Information Technologies (IT) there has been a visible increase in close-range photogrammetry techniques. Evaluation of photogrammetric workload in computers has gained an importance in view of speed, economy and visuality, and thus provides a means to transferring the architectural projects and surface models of crucial structures digitally into computers. Today using close-range photogrammetric methods in architectural measurements, complex shapes and figures of an architectural structure can be determined in their real location, in great detail and at any scale. Any damage to an architectural building can be assessed rapidly and be redesigned if the building is photographed using close-range photogrammetry. Evaluation of architectural building has been made easy and time saving by means of especially digital (CCD) cameras and utilizing them in this field. In the scope of this dissertation study, firstly fundamentals of photogrammetry and close- range photogrammetry are generally looked over and digital cameras and their properties are given in detail, and then the calibration methods of digital photogrammetric cameras are mentioned. As a test NIKON COOLPIX 950 digital camera is calibrated at 7mm. zooming. As a second test a surface model by digital photogrammetric technique has been established for a building with an historical and architectural importance, situated in the town of Safranbolu of Turkey, which is under the protection and within a pioneering project of UNESCO and the General Directorate of Protection of Historical and Cultural Heritages. For this purpose, the steps followed are firstly taking digital photographs, secondly transferring them into computers to later realize inner and exterior orientations, then modeling three dimensional space of the object and lastly plotting the details of the building in question using a CAD software. Ten control points are placed in the facade of the building with a suitable distribution, then these points and the details in the facade are measured employing geodetic methods with resulting coordinate accuracies of 15 mm in horizontal (mx and my) and 5 mm in vertical (mz). The digital photographs of the building were taken with the calibrated NIKON COOLPIX 950 digital camera at 7 mm. zooming and at the scale of 1/100. In the evaluation process, first the inner orientation using PICTRAN Digital Photogrammetric Software and then the exterior orientation using the control points in the facade have been made to obtain three dimensional surface model. This model is consequently transferred into a CAD software to conduct necessary corrections, and as a result the photogrammetric surface model of the building are obtained. The detail points in the facade are plotted by means of geodetic coordinates and then compared with the ones obtained by photogrammetric surface model, the conclusions and suggestions on the basis of resulting accuracies are presented.
Benzer Tezler
- Televizyon kanallarının kurumsal açıdan dijital etkileri kullanma sorunları ve bir uygulama önerisi
Digital effect usage problems of Tv channels depending on their corporate identity and an executional proposal
ÖMÜR ÖZGÜR
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Güzel SanatlarHacettepe ÜniversitesiGrafik Ana Sanat Dalı
DOÇ. NAMIK KEMAL SARIKAVAK
- Video ve sayısal kameralarla coğrafi bilgi sistemlerine veri toplama olanakları
The Possibility of collecting data for geographical information systems using digital and video cameras
CEVDET COŞKUN AYDIN
Doktora
Türkçe
2003
Jeodezi ve FotogrametriYıldız Teknik ÜniversitesiJeodezi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET YAŞAYAN
- Yığma yapıların sonlu elemanlar yöntemine dayalı analiz modelinin oluşturulmasında fotogrametrik verilerin kullanılması
Using photogrammetric data for establish finite element model of masonry structures
MELTEM VATAN
- Yersel fotogrametrik rölöve ölçüm tekniğinin Ömer Duruk evi örneği üzerinde uygulanması ve değerlendirilmesi
Application and evaluation of the measured drawig technique of close range photogrammetry on the case of Ömer Duruk house
ÖZLEM SAĞIROĞLU
- CMOS görüntü algılayıcı ile kamera tasarımı
Camera design using CMOS image sensor
GÖKHAN BEKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
Elektrik ve Elektronik MühendisliğiGebze Yüksek Teknoloji EnstitüsüElektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. NECATİ ECEVİT